De Republikein Mike Johnson is dan toch nipt herkozen als voorzitter van het Huis van Afgevaardigden in de VS. Hij leek initieel de eerste stemronde te gaan verliezen, want zoals verwacht hebben verschillende van zijn partijgenoten tegen hem gestemd. Uiteindelijk zijn 2 Republikeinen van kamp veranderd.
Republikein Mike Johnson dan toch nipt herkozen als voorzitter van Huis van Afgevaardigden
De Republikeinen zijn er tijdens de verkiezingen in geslaagd hun meerderheid in het Huis te behouden: door het ontslag van Matt Gaetz uit het Huis staat de balans voorlopig op 219 Republikeinen tegenover 215 Democraten.
In theorie kon Johnson dus gemakkelijk herkozen worden, maar in de praktijk lieten op voorhand al verschillende Republikeinen weten dat ze dwars zouden liggen. Dat is niet voor het eerst. Na de midterm-verkiezingen van 2022 haalden de Republikeinen opnieuw de meerderheid in het Huis, maar hadden ze in totaal 15 stemrondes nodig om Kevin McCarthy te verkiezen voor de positie.
McCarthy is toen niet lang voorzitter gebleven. Na enkele maanden had afgevaardigde Matt Gaetz een motie ingediend om hem uit zijn functie te ontzetten, wat uiteindelijk ook lukte. 22 dagen, 14 kandidaten, 4 genomineerden en 4 stemmingsrondes later verkoos het Huis uiteindelijk Mike Johnson als opvolger.
Nu is Johnson dan toch herkozen geraakt. Eerst zag het ernaar uit dat het niet zou lukken. De eerste stemronde leek verloren, maar de stemming werd niet definitief afgeklopt. Tegelijk zijn 2 Republikeinen overtuigd om hun stem te veranderen. Johnson haalt het daardoor dus nipt met 218 stemmen voor en 215 stemmen tegen.
Chaos vermeden
Als Johnson niet verkozen was geraakt, betekende dat chaos in de helft van het Amerikaanse Congres. Een wet uit 1789 stelt dat het Huis een voorzitter moet hebben voor andere taken op de agenda kunnen belanden. De nieuwe afgevaardigden kunnen geen parlementaire comités vormen of nieuwe wetten stemmen.
Dat had ook de inauguratie van Donald Trump en zijn vicepresident J.D. Vance in gevaar kunnen brengen. Op 6 januari moet het Congres de Republikeinse verkiezingsoverwinning ratificeren. Als het Huis geen voorzitter heeft, is dat niet mogelijk.
In het slechtste geval was de overwinning tegen 20 januari nog steeds niet vastgelegd en kon Donald Trump niet worden beëdigd als volgende president van de Verenigde Staten. In dat geval zou de 91-jarige Republikeinse senator Chuck Grassley als 'president pro tempore' aantreden. Dat scenario heeft nog nooit in de Amerikaanse geschiedenis plaatsgevonden.
