De Netflix-documentaire ‘Avicii: I’m Tim’ over de overleden Zweedse dj staat sinds de release op 31 december hoog in de Belgische Netflix-top 10. In archiefinterviews vertelt wijlen Tim Bergling zelf zijn opmerkelijke levensverhaal. VRT NWS selecteert enkele opvallende quotes van de jonge, Zweedse artiest die tijdloze muziek wou maken, maar diep ongelukkig werd van een leven in de spotlights.
"Ik wil gewoon tevreden zijn": documentaire 'Avicii: I'm Tim' vertelt levensverhaal van overleden dj in zijn eigen woorden
Kirsten Sokol
Gepubliceerd:
Wie met vragen zit over zelfdoding kan terecht op de Zelfmoordlijn, op het gratis nummer 1813, of op zelfmoord1813.be . Nood aan een gesprek? Dan kan je 24/7 terecht bij Tele-Onthaal op het nummer 106. Je kan ook chatten via www.tele-onthaal.be . Jongeren kunnen terecht bij Awel op telefoonnummer 102, of via chat op awel.be .
De Zweedse dj Avicii – geboren als Tim Bergling – overlijdt in 2018 onverwacht. Hij stapt op zijn 28e uit het leven op vakantie in Oman. Avicii scoorde internationale hits met onder meer ‘Levels’ en ‘Wake me up’. In 2016 stopt hij bewust met optreden. Hij worstelt met gezondheidsproblemen door overmatig alcoholgebruik.
De Zweedse regisseur Henrik Burman heeft 5 jaar gewerkt aan een documentaire over de dj, op basis van honderden uren beeldmateriaal uit Avicii’s persoonlijke archief. Het levert een indringend verhaal op van een overleden artiest die in zijn eigen woorden terugblikt op zijn muzikale droom en leven.
Tim Bergling is meer dan een tragisch figuur
Henrik Burman, regisseur documentaire
De documentaire geeft geen nieuwe informatie over zijn overlijden. Er wordt vooral een ontroerend beeld geschetst van Avicii’s leven. Van de allereerste echo van baby Tim Bergling, dansen als kind en muziek maken in zijn rommelige tienerkamer tot zijn eerste dj-sets op grote festivals en de laatste beelden voor hij naar Oman vertrekt.
“Het eerste wat mij opviel toen ik door die oude beelden ging, was de warmte en humor waarmee Tim en zijn naasten muziek maakten. Zeker in het begin, toen alles kleinschalig en simpel was”, vertelt de regisseur in Humo . “We zien Tim Bergling nu als een tragisch figuur, maar dat is te kort door de bocht.”
Bekijk hier de trailer van de docu:
“Wie ik ben? Tim”
De titel van de documentaire is een letterlijke uitspraak van Avicii. “Ik ben Tim”, antwoordt hij op de vraag om zichzelf kort te omschrijven. Onder alle spotlights en achter elke artiestennaam zit altijd een mens van vlees en bloed.
Avicii vindt het moeilijk om een onderscheid te maken tussen zijn alter ego achter de draaitafel en de verlegen “melodyfreak” die muziek wil maken op zijn laptop. Hij is en blijft altijd Tim.
“Ik ben altijd dol geweest op muziek, maar ik had geen geduld om gitaar te leren spelen en ik kon niet zingen. Toen ik muzieksoftware ontdekte waarmee je kon proberen wat goed klinkt, is er een wereld voor mij opengegaan. Melodie is de essentie”, zo vat hij zijn passie samen.
“Nuchter ging alles stroef, maar toen ontdekte ik mijn wondermiddel”
Zijn eerste hit ‘Levels’ opent in 2011 veel deuren. In de documentaire is hij “bloednerveus” om het podium te delen met popster Madonna. Al vroeg in zijn carrière gebruikt hij alcohol om die stress te controleren.
“Met enkele glazen op voor de show ging alles losser en lukte het wel. Ik was jong en gretig.” Resultaat: een pancreasontsteking als jonge twintiger en gezondheidsproblemen die nooit meer verdwijnen.
“Ik was veel gelukkiger voor ik beroemd werd”
Avicii evolueert in 5 jaar tijd van goedlachse 18-jarige die geniet van zijn dj-sets en het contact met zijn publiek tot een sterk vermagerde twintiger die het beu is om de wereld rond te reizen. Een groot contrast met de joviale jongen die zich bij de start van de documentaire voor de camera zet. Alle verplichtingen die bij het artiestenleven horen, maken hem ongelukkig.
“Ik doe alles op automatische piloot en ik voel me leeg en ongelukkig”, geeft hij toe. De uitspraak dat hij veel gelukkiger was voor hij bekend werd, is de meest hartverscheurende van de documentaire.
Avicii gooit het roer om en trekt naar de VS om samen met artiesten als Nile Rodgers van Chic nummers te schrijven. “Tim is een van de beste songwriters ter wereld. Melodieën maken, ging bij hem vanzelf. Ik wist niet wat ik zag”, blikt Rodgers terug.
“Ik joeg een idee na van geluk dat het mijne niet was”
De carrière van Avicii is onlosmakelijk verbonden met de rol van manager/eerste producer Arash ‘Ash’ Pornouri. De Zweeds-Iraanse concertpromotor contacteert hem in zijn tienerjaren via Facebook. Hij belooft hem op basis van zijn eerste nummers een grote carrière.
“Als je mij laat helpen, dan maak ik jou in een jaar tijd een van de grootste dj’s van de wereld, zei hij. Ik was 18 en rolde van de schoolbanken in het tourleven. Niet veel later had Ash gelijk”, blikt Avicii terug.
Ash houdt als manager altijd en overal de touwtjes in handen. Door een baas van platenfirma Universal wordt hij omschreven als “typische praatjesmaker”. Wanneer hij rond het nummer ‘Levels’ voor 500.000 euro een contract sluit met platenfirma Universal, blinken de dollartekens in zijn ogen. “Let erop dat je publiek niet verveeld geraakt”, is zijn strenge advies aan zijn goudhaantje. Ash ziet het groots, Avicii volgt hem in alle vertrouwen.
“Ik joeg een idee na van geluk dat het mijne niet was. Ik wilde geen personage spelen. Ook geld is nooit een drijfveer geweest. Ik wilde genoeg verdienen om huur te betalen, een taxi te nemen en op restaurant te gaan: meer niet”, zegt Avicii daarover.
“Een artiest wil creëren, de muziekindustrie wil goede cijfers”
Avicii heeft ook kritiek op de muziekindustrie. In 2014 moet zijn aangekondigde albumrelease in club Ushuaïa op Ibiza worden uitgesteld, omdat hij nog niet tevreden is over zijn nieuwe muziek.
“Kort door de bocht: ik wilde hits en Tim wilde kunst maken”, vat de baas van Universal samen. “Als artiest wil je creatief zijn, maar de industrie hamert op hoge cijfers voor sociale media en verkoop. Ik verloor op die manier zowel mijn plezier in muziek maken als in het dj’en zelf”, zegt Avicii.
“Ik voel permanent angst”
In 2016 besluit Avicii om niet meer op te treden en breekt hij met manager Ash. Hij worstelt met constante angstgevoelens.
“Ik probeerde iemand te zijn die ik niet was. Ik wilde gewoon tevreden zijn met wat ik had bereikt. Maar mijn leven was niet aan mij besteed. Het was nooit mijn bedoeling om in de belangstelling te staan. Ik wilde vrij zijn zonder verwachtingen.”
Na een crisisgesprek met zijn familie en entourage zoekt Avicii hulp bij dokters en stort hij zich op meditatie. Hij voelt zichzelf weer "even vrolijk als toen ik 18 was", maar daar zitten ook medicatie en drugs voor iets tussen, blijkt achteraf.
“Volgens Tim onderdrukte die pijnmedicatie zijn angsten, maar je wordt daar op termijn alleen angstiger van. Eigenlijk wist niemand wat er in hem omging, behalve dat zijn droomleven hem niet leek te bevallen”, aldus goede vriend Jesse Waits. “Maar niemand had gedacht dat het zo zou aflopen”, besluit vader Klas Bergling.
