In Galmaarden zijn zo'n 60 kinderen door Galmaarden getrokken voor de eeuwenoude traditie 'gosjdieël'. Kinderen bellen dan aan bij huizen om hun gosjdieël, of godsdeel, te vragen. Daarop krijgen ze snoep of een cent van de bewoner, die op zijn beurt nog een 'gelukkeg nuûjoeër' van het kind krijgt toegewenst. "We zijn blij dat we deze mooie traditie nieuw leven hebben kunnen inblazen, want zo'n 10 jaar geleden was ze bijna volledig verdwenen", zegt Luc Matthys van erfgoedvereniging ErGoed Galmaarden.
Galmaarden
Zestig kinderen trekken opnieuw door Galmaarden voor eeuwenoude traditie 'gosjdieël'
Helena De Bouver
Gepubliceerd:
De traditie van 'gosjdieël' was 10 jaar geleden bijna volledig uitgestorven, maar is sinds 2021 erkend als immaterieel erfgoed en heeft weer aan populariteit gewonnen. De 60 kinderen tussen 9 en 12 die dit jaar door de straten trokken, konden weer naar huis met wat centen en snoep en zijn tevreden: "Het was leuk", zeggen de broers Gilles en Ralf. "We kloppen aan de deur en krijgen we een cent van de mensen. Maar niet iedereen kent de traditie. Soms moeten we het dus nog uitleggen."
"We gaan onze centen nu samenleggen om een nieuwe voetbal goal te kopen", zeggen de broers. Ook hun vader, Philippe, is blij dat hij de traditie kan delen met zijn kinderen: "Ik ben zelf als kind nog op ronde geweest met mijn zus en mijn vader", zegt hij. "Het is fijn dat ik nu zelf op pad kan met mijn eigen kinderen."
Voor Philippe is de traditie belangrijker dan het geld dat zijn kinderen krijgen: "Mijn jongens zijn natuurlijk blij dat ze een cent krijgen, maar voor we vertrokken heb ik hen de oorsprong van de traditie nog eens uitgelegd. Zo begrijpen ze ten volle wat ze aan het doen zijn."
Traditie is zo oud als de straat
"En ik merk ook hoe blij oudere mensen zijn als ze een kind voor hun deur krijgen dat om zijn 'gosjdieël' komt vragen", gaat Philippe verder. "Je voelt dus dat de traditie echt in het hart zit van heel wat mensen."
De traditie van het 'gosjdieël' is zo oud als de straat, volgens Luc Matthys van erfgoedvereniging ErGoed: "Het komt uit een tijd waarin armoede overal om de hoek loerde", aldus Matthys. "Het vragen om zijn 'gosjdieël', of godsdeel, was een manier voor de armen om tijdens de eindejaarsperiode wat liefdadigheid te krijgen van de rijkere mensen."
"Volgens de christelijke traditie is aan een arme geven, was hetzelfde als aan God zelf geven", zegt Mattys. "Zo kreeg het gebruik zijn naam. De kinderen deden de centen die ze hadden gekregen dan altijd in een washandje om ze goed bij te houden."
Mooi, volks gebruik niet verloren laten gaan
Ook erfgoedvereniging ErGoed Galmaarden is blij dat mensen de traditie in ere houden: "In 2014 waren er nog maar 2 kinderen die om hun 'gosjdieël' gingen roepen op 31 december", zegt Luc Matthys van de vereniging. "Wij vonden dat zo'n mooi, volks gebruik niet zomaar verloren mocht gaan. Daarom hebben we het zelf nieuw leven ingeblazen."
Sinds 2021 is 'gosjdieël' ook erkend als immaterieel erfgoed. Niet alleen in Galmaarden, maar ook in Bever, Herne, Viane en Moerbeke gaan kinderen op ronde.
Regionaal nieuws uit Brussel en Vlaams-Brabant
Gepubliceerd: