Kavelasjvili legt eed af als nieuwe president van Georgië, voorganger Zoerabisjvili noemt zichzelf "enige legitieme president"

Micheil Kavelasjvili werd eerder deze maand aangesteld door het kiescollege, een orgaan van nationale en regionale parlementsleden en gemeenteraadsleden dat gedomineerd wordt door regeringspartij Georgische Droom. Het is de eerste keer dat een president op die manier 'verkozen' wordt. Tot voor kort gebeurde dat nog via gewone presidentsverkiezingen, maar in 2017 liet Georgische Droom de grondwet aanpassen.

Kavelasjvili (53) was een profvoetballer in de jaren 1990 en 2000. Hij speelde in zijn carrière voor een hele resem clubs in Georgië, Rusland en Zwitserland. Van 1995 tot 1997 was hij ook 2 jaar actief bij Manchester City in Engeland. Kavelasjvili speelde ook voor het nationale elftal, maar een topvoetballer is hij nooit geweest.

In 2016 stapte hij in de politiek en belandde hij in het parlement voor de Russisch-gezinde partij Georgische Droom. In 2022 stapte hij met enkele anderen uit Georgische Droom en richtte een nieuwe antiwesterse partij op: Macht van het Volk. Bij de voorbije parlementsverkiezingen in oktober vormden Macht van het Volk en Georgische Droom een gemeenschappelijke lijst. Kavelasjvili raakte toen opnieuw verkozen.

Kavelasjvili heeft net als de huidige regering een sterk pro-Russisch en antiwesters profiel. Hij was een van de voortrekkers van de controversiële 'wet op buitenlandse invloed', die eerder dit jaar werd goedgekeurd. Volgens die wet moeten mediabedrijven en ngo's die meer dan 20 procent van hun geld uit het buitenland krijgen, zich registreren bij de overheid. In Rusland bestaat een soortgelijke wet.

Met Kavelasjvili als president verstevigt Georgische Droom zijn greep op de macht in Georgië, hoewel het ambt van de president sinds de grondwetswijziging voornamelijk ceremonieel is.

De vorige president, Salomé Zoerabisjvili, heeft tijdens een toespraak voor het presidentiële paleis in de hoofdstad Tbilisi aangekondigd dat ze het paleis verlaat, maar blijft erbij dat zij de enige legitieme president is. Zoerabisjvili erkent de huidige regering en het parlement niet, omdat er bij de parlementsverkiezingen in oktober fraude zou zijn gepleegd. En daarom is ook het kiescollege niet legitiem, argumenteert ze. Zoerabisjvili werd in 2018 zelf nog door de bevolking tot president verkozen, met steun van Georgische Droom. Maar ze stelde zich als president wel onafhankelijk op.

Ook internationale waarnemers, het Europees Parlement en de Verenigde Staten gaan ervan uit dat er fraude is gepleegd. Zij roepen op tot nieuwe verkiezingen.

Sinds die parlementsverkiezingen komt een deel van de bevolking geregeld op straat om te betogen tegen de pro-Russische regering. Aanvankelijk om mogelijke fraude tijdens die verkiezingen aan te klagen, later vooral uit protest tegen de beslissing van de regering om de toetredingsgesprekken met de Europese Unie tot minstens 2028 uit te stellen. 

Ook vanavond zijn pro-westerse manifestanten op straat gekomen. In het centrum van Tbilisi zijn volgens mediaberichten grote groepen mensen bijeen. Voorlopig zijn er geen incidenten met de politie gemeld.

Eerder vandaag werden wel 6 demonstranten opgepakt door de politie. "In principe deden ze niet veel verkeerd", zegt correspondente Gatool Katawazi. "Ze stonden op de weg, maar blokkeerden de weg niet en gebruikten zelf geen geweld. Maar ze zijn dus uit het niets door een groep agenten opgepakt." Mogelijk pakte de politie de betogers op om andere mensen te ontraden om ook de straat op te gaan.

"We protesteren tegen het circus dat aan de gang is in het parlement", zei een betoger. "Kavelasjvili is onze president nu. Maar het is een schijnvertoning, opgezet door oligarch Bidzina Ivanisjvili, die de werkelijke leider is."