Roemenië en Bulgarije worden op 1 januari 2025 volwaardige leden van de Schengenzone. Dat betekent dat grenscontroles tussen die landen en de rest van de Schengenzone volledig verdwijnen. Eerder dit jaar vielen controles over lucht- en zeegrenzen al weg.
Roemenië en Bulgarije worden volwaardige leden van Schengenzone: binnenkort geen grenscontroles meer over land
De Raad van de Europese Unie heeft donderdag besloten om de 2 Oost-Europese landen toe te laten tot de Schengenzone. Roemenië en Bulgarije treden vanaf 1 januari 2025 toe.
Toch zullen er nog “minstens” tot 6 maanden na de datum van toetreding grenscontroles plaatsvinden. Dat zal het geval zijn aan de grens tussen Roemenië en Hongarije en die tussen Bulgarije en Roemenië. Het is niet duidelijk wanneer de controles volledig verdwijnen.
Jaren verzet van meerdere lidstaten
Roemenië en Bulgarije proberen al sinds 2011 toe te treden tot de Schengenzone. In eerste instantie kregen ze te maken met verzet van meerdere landen, waaronder België, Nederland, Oostenrijk, Duitsland en Frankrijk.
Om lid te worden, moesten ze voldoen aan een aantal criteria zoals effectieve grensbewaking, samenwerking via het Schengeninformatiesysteem, een sterke rechtsstaat en de aanpak van corruptie. Hoewel beide landen al jaren zeggen klaar te zijn, bleven bij sommige lidstaten lang twijfels bestaan.
Oostenrijk, de laatste tegenstander, hield zijn veto aan tot dit jaar. In november hief het land het langdurige verzet op na onderhandelingen met Roemenië en Bulgarije.
Oostenrijk uitte vooral zorgen over illegale migratie via de Roemeense en Bulgaarse buitengrenzen. De afgesproken overgangsperiode van minstens 6 maanden stelde Oostenrijk echter gerust en maakte toetreding mogelijk.
Eerder dit jaar al gedeeltelijk toegelaten
In maart 2024 werden Roemenië en Bulgarije al gedeeltelijk lid van de Schengenzone. Sindsdien zijn de grenscontroles via lucht- en zeegrenzen opgeheven. Veel experts voorspelden toen al dat het slechts een kwestie van tijd was voordat ook de controles over land zouden verdwijnen.
Met de toevoeging van de 2 landen bestaat de Schengenzone nu uit 29 Europese landen die vrijwel alle grenscontroles hebben afgeschaft. Dit maakt vrij reizen mogelijk zonder paspoortcontroles aan de binnengrenzen.
De meeste landen in de Schengenzone zijn lid van de Europese Unie, maar er zijn uitzonderingen. Noorwegen, Zwitserland, IJsland en Liechtenstein horen wel bij de Schengenzone, ondanks dat ze geen EU-lid zijn.
Tegelijkertijd zijn er twee EU-landen die geen deel uitmaken van de Schengenzone. Ierland werkt samen met het Verenigd Koninkrijk via een eigen regeling, de Common Travel Area, en kiest ervoor om geen lid te worden. Cyprus kan pas toetreden wanneer de Turkse bezetting van een deel van het eiland wordt opgelost, omdat dit een effectieve grensbewaking belemmert.
