Het Vlaams Onafhankelijk Zorgnetwerk (Vlozo) wil meer inzetten op preventie en vaccinatie tegen het RSV-virus bij ouderen. RSV is een onderschatte ziekte bij ouderen, die nare complicaties kan veroorzaken, stelt ook vaccinoloog Pierre Van Damme (UA). "Met het vaccin willen we ouderen uit het ziekenhuis houden."
Waarom ouderen zich best ook laten vaccineren tegen RSV (en dat nu nog niet voldoende gebeurt)
RSV, het respiratoir syncytieel virus, veroorzaakt luchtweginfecties bij patiënten. Vooral jonge kinderen worden heel ziek, maar ouderen kunnen ook ernstige complicaties oplopen als ze besmet raken. Daarom vraagt het Vlozo meer aandacht voor de ziekte bij 65-plussers.
"RSV is een onderschatte ziekte bij ouderen", stelt vaccinoloog Pierre Van Damme. "In 10 procent van de gevallen is een RSV-besmetting de oorzaak van een ziekenhuisopname voor longklachten of van complicaties bij onderliggende problemen."
Dat blijkt ook uit onderzoek: op jaarbasis belanden in Europa 270.000 ouderen in het ziekenhuis met een RSV-besmetting, waarvan 20.000 mensen overlijden aan complicaties.
Onderliggende problemen
"Ouderen hebben vaak al onderliggende aandoeningen, die enkel erger worden door een RSV-besmetting", legt Van Damme uit. Denk aan een diabetes die ontregeld wordt, of een hartprobleem dat toeneemt.
Een prik beschermt je voor 80 à 90 procent tegen ernstige luchtwegeninfecties, en dat voor een drietal jaar
Pierre Van Damme, vaccinoloog, UA
Om die complicaties te voorkomen, roept het Vlozo op om ouderen ook te laten vaccineren. Van Damme kan zich daarin vinden: "We willen dat deze leeftijdsgroep gezond blijft. Met een vaccin kunnen we hen uit het ziekenhuis houden."
Het RSV-vaccin is bovendien doeltreffend, stelt Van Damme. "Een prik beschermt je voor 80 à 90 procent tegen ernstige luchtwegeninfecties, en dat voor een drietal jaar."
Prijzige prik
Waarom we dan nog niet massaal onze ouderen beschermen met het vaccin? "Het vaccin is bijzonder duur", zegt Van Damme.
Goedkoop is het vaccin inderdaad niet: voor een prik betaal je 180 à 200 euro. "Dat is een drempel", zegt Van Damme. "Je hebt maar 1 vaccin nodig, maar economisch gezien is die stap te groot."
Van Damme wijst naar het buitenland ter inspiratie voor gratis vaccins: "In Italië is het RSV-vaccin gratis, en daar laten veel meer ouderen zich vaccineren tegen het virus."
Daarom vraagt gedelegeerd bestuurder van Vlozo Johan Staes om terugbetaling voor ouderen, zoals die er eerder dit jaar al kwam voor kinderen. "Terugbetaling zou 17 miljoen kosten", zegt Staes. "Maar preventieve zorg drukt de kosten voor chronische aandoeningen, wat zorgt voor een jaarlijkse besparing van 5 miljard euro."
Belang van preventie
Bij die preventieve gezondheidszorg loopt het mis. "Veel 65-plussers menen dat ze gezond zijn, en denken niet meteen aan het risico dat ze lopen bij een infectie", verklaart Van Damme.
Vaccins bieden nochtans eenvoudig bescherming tegen de ziekte, stelt het Vlozo. En dat verlicht ook de druk op de zorgsector. "Het aantal respiratoire ziektes en comorbiditeit nemen elk jaar toe", zegt Staes. "Preventief vaccineren is dus niet enkel een gezondheidskwestie, maar verlicht ook de druk op zorgverleners."
Informatie is een cruciale schakel die kan leiden tot meer vaccinaties
Pierre Van Damme, vaccinoloog, UA
Daarom willen ze ook een immunisatiekalender voor volwassenen lanceren, waarop alle vaccinaties voorkomen. Zo kunnen ouderen weten wanneer ze het RSV-, covid- of griepvaccin mogen laten zetten, en zijn ze dus beter geïnformeerd volgens Vlozo.
Ook dat kan Van Damme beamen: "Het is belangrijk dat we 65-plussers informeren over RSV, en dat we hen bereiken via de huisarts, via apothekers, via campagnes. Informatie is een cruciale schakel die kan leiden tot meer vaccinaties."

