Vandaag gaat de nieuwe Europese Commissie officieel van start. De 27-koppige ploeg tekent de komende 5 jaar het beleid uit van de Europese Unie. Wie zette voorzitter Ursula von der Leyen op de cruciale posten? Deze 6 commissarissen zal je de komende jaren vaak zien opduiken.
Nieuwe Europese Commissie gaat van start: deze 6 politici bepalen de koers van de EU de komende jaren
Cisse Michiels
Gepubliceerd:
Deze Spaanse socialiste is de nieuwe rechterhand van Commissie-voorzitter Von der Leyen. Die creëerde voor Ribera een superportefeuille. Ze moet de transitie naar een duurzaam en 'schoon' Europa leiden. Niet enkel het klimaat staat daarbij centraal. Het is aan Ribera om te zorgen dat de lasten eerlijk verdeeld worden en dat Europa competitief blijft.
Afgelopen jaren kwam er heel wat kritiek op de ambitieuze Europese Green Deal. Te duur en slecht voor de Europese concurrentiekracht, klonk het bij tegenstanders. Ribera moet hen ervan overtuigen dat ambitieus klimaatbeleid wel degelijk te rijmen valt met een sterke economie en industrie. Het klimaatbeleid op zich is de verantwoordelijkheid van de Nederlandse commissaris Wopke Hoekstra.
"Als we succesvol willen zijn, moeten we wendbaarder zijn en mensen en bedrijven beter begeleiden bij de transitie", zei Von der Leyen vorige week.
Ribera is al jaren bezig met klimaatdossiers. Eerst bij de VN en daarna in de Spaanse regering. Ze organiseerde de COP-klimaatconferentie in Madrid in 2019. Als minister voor ecologische transitie besloot ze onder andere de koolmijnen en kerncentrales te sluiten.
Amerikaanse technologiereuzen domineren de markt van sociale media en AI. Europa is op achtervolgen aangewezen. Von der Leyen wil dat "de volgende golf van baanbrekende technologieën bij ons begint".
Dat is de verantwoordelijkheid van de Finse Henna Virkkunen. Ze was lang minister in haar thuisland en zetelt sinds 10 jaar in het Europees Parlement. Daar hield ze zich ook al bezig met technologiedossiers.
Wat doet de Europese Commissie?
De Europese Commissie beslist samen met de Raad en het Europees Parlement over het beleid van de Europese Unie.
De Commissie stelt nieuwe wetten voor en zorgt ervoor dat die nadien ook worden uitgevoerd. De Commissie is ook de vertegenwoordiger van de EU op het internationale toneel.
Elke lidstaat heeft 1 commissaris. Voor ons land is dat Hadja Lahbib (MR). Ze is bevoegd voor onder andere humanitaire hulp en crisisbeheer.
Virkkunen moet zorgen voor technologische soevereiniteit. Dat wil zeggen dat Europa technologische ontwikkelingen zelf in handen moet nemen: nieuwe technologie creëren en (bestaande) controleren. Het is afwachten of ze zoals haar voorgangers Thierry Breton en Margrethe Vestager opnieuw de confrontatie zal opzoeken met techbazen Elon Musk en Mark Zuckerberg.
Naast technologie moet de Finse zich ook buigen over veiligheid – vooral (cyber)criminaliteit - en democratie.
Deze jonge Fransman is een van de absolute vertrouwelingen van de Franse president Emmanuel Macron. Séjourné staat al aan zijn zijde sinds het begin van Macrons politieke carrière en loodste hem als campagneadviseur mee naar het Élysée in 2017. Daarna zetelde hij in het Europees Parlement, begin dit jaar werd hij Frans minister van Buitenlandse Zaken. Sejourné vormde jarenlang hét powerkoppel van de Franse politiek met Gabriel Attal, tot enkele maanden geleden de premier.
In de Commissie wordt hij verantwoordelijk voor welvaart en industriële strategie. De Europese industrie zit in de hoek waar de klappen vallen. De kloof met China en de VS wordt jaar na jaar groter.
Met Séjourné moet er "een nieuw tijdperk van productiviteit, innovatie en concurrentievermogen" aanbreken voor Europa, klinkt het in de communicatie van de Commissie. Het plan van Mario Draghi moet daarbij de leidraad zijn.
Zo vader, zo dochter. Siim Kallas was begin jaren 2000 premier van Estland en zetelde daarna 10 jaar in de Europese Commissie. Zijn dochter Kaja volgt precies hetzelfde parcours. Sinds 2021 is ze Ests premier. Ze laat die job nu staan om Hoge vertegenwoordiger van de Europese Unie voor Buitenlandse Zaken en Veiligheidsbeleid te worden.
Kallas volgt Josep Borell op als buitenlandchef. Haar takenpakket is uitgebreid en uitdagend. De oorlog in Oekraïne, de steeds toenemende spanningen in het Midden-Oosten en de verkiezing van Donald Trump in de VS zetten geopolitiek opnieuw hoog op de Europese agenda. Ze moet de lidstaten op één lijn krijgen over die heikele kwesties en het standpunt uitdragen op andere continenten.
"Ik ben geen showman op zoek naar soundbites", zei Magnus Brunner tijdens zijn hoorzitting in het parlement begin november. De grijze Oostenrijker is in de Commissie bevoegd voor migratie. Brunner is lid van de conservatieve ÖVP-partij en sinds 2021 minister van Financiën van zijn land.
Begin dit jaar sloten de lidstaten na jaren discussie het Europees asiel- en migratiepact. Dat houdt een strengere screening aan de buitengrenzen in en een mechanisme waarbij lidstaten asielzoekers moeten overnemen van landen die onder hoge migratiedruk staan. Brunner moet erop toezien dat de lidstaten de komende jaren de afspraken uit het pact nakomen.
De Oostenrijker wil over een half jaar ook met een plan komen om de terugkeer van mensen zonder verblijfspapieren beter te regelen. Daarover zijn nog geen afspraken gemaakt in het pact. Het grote discussiepunt worden de zogenoemde terugkeerhubs. Daarbij zouden migranten die geen asiel krijgen in een lidstaat allemaal verzameld worden op 1 plek buiten Europa. Van daaruit zouden ze dan naar hun land van herkomst gestuurd worden. Brunner liet weten open te staan voor die aanpak, maar de socialisten en liberalen staan afkerig tegenover het idee.
Voor het eerst is er ook een Europees Commissaris voor defensie. "De dreiging is serieus, de Europese veiligheid zal een prioriteit zijn van deze Commissie", verklaarde Von der Leyen die beslissing.
Niet toevallig gaf ze de portefeuille aan een van de Baltische lidstaten, die de Russische dreiging van dichtbij meemaken. "We moeten meer uitgeven aan defensie - niet omdat dat een eis is van president Trump, maar vanwege Poetin", zei de nieuwe Commissaris Andrius Kubilius. Hij was 2 keer premier van Litouwen en zit sinds 2019 in het Europees Parlement.
Defensie is de bevoegdheid van de individuele lidstaten, maar de EU wil door samen te werken efficiënter investeren en de Europese defensie-industrie versterken. Von der Leyen verwacht dat Kubilius na 100 dagen als commissaris al met een plan van aanpak komt.
