In Roemenië heeft de pro-Russische kandidaat Calin Georgescu verrassend de eerste ronde van de presidentsverkiezingen gewonnen. Even opvallend: de pro-Europese premier Marcel Ciolacu van de sociaal-democratische PSD haalt zelfs de tweede ronde niet. Ciolacu heeft zijn nederlaag toegegeven en stapt op als partijleider, maar blijft wel premier tot vlak na de parlementsverkiezingen.
Pro-Russische kandidaat wint 1e ronde presidentsverkiezingen Roemenië, pro-Europese premier kondigt ontslag aan
Met zowat alle stemmen geteld, staat de pro-Russische onafhankelijke kandidaat Calin Georgescu op kop met 22,95 procent. Elena Lasconi van de liberaal-conservatieve hervormingspartij USR eindigt op de tweede plek met 19,17 procent en zal het in de tweede ronde dus opnemen tegen Georgescu.
De linkse, pro-Europese premier van Roemenië, Marcel Ciolacu, strandt met 19,15 procent op een zucht van Lasconi én de tweede ronde. Hoewel het verschil heel erg klein is, zal zijn sociaal-democratische partij PSD de resultaten niet aanvechten. Ciolacu erkent zijn nederlaag en kondigde ook aan dat hij opstapt als partijleider.
Hij blijft wel premier tot vlak na de parlementsverkiezingen. Die vinden komende zondag plaats. De tweede ronde van de presidentsverkiezingen wordt over 2 weken gehouden, op 8 december.
De nederlaag van Ciolacu is opvallend. Het is de eerste keer in 35 jaar, sinds de val van het communisme, dat zijn partij geen kandidaat heeft in de tweede ronde van de presidentsverkiezingen. De PSD geldt als de machtigste partij van Roemenië. Ciolacu's nederlaag wordt dan ook gezien als een afwijzing door de kiezer van het establishment, de heersende elite zeg maar.
Wie het ook niet gehaald heeft, is George Simion van de extreemrechtse partij Alliantie voor de Unie van Roemenen (AUR). Hij moet zich tevreden stellen met plaats 4 en 13,87 procent van de stemmen. In de peilingen leek het er een tijd op dat Simion de tweede ronde zou halen, maar dat is dus niet gebeurd.
TikTok-campagne
De radicaal-rechtse Georgescu trok voor de verkiezingen de aandacht met pro-Russische en antiwesterse standpunten. Hij gaf onder meer kritiek op de steun van zijn land aan de NAVO en de Europese Unie, waarvan Roemenië lid is.
De 62-jarige landbouwkundige en dierenarts was vroeger lid van de extreemrechtse AUR, maar nam ontslag na een geschil. Zijn campagne, die voornamelijk draaide rond de hoge prijzen in de winkels, voerde hij vooral op TikTok.
Het wordt nu afwachten of Georgescu in de tweede ronde overeind blijft tegen Lasconi. Zij voerde een hervormingsgezinde campagne, toegespitst op de strijd tegen corruptie. Mocht Lasconi het over 2 weken alsnog halen, dan wordt ze de eerste vrouw als president van Roemenië.
In Roemenië heeft de president een aanzienlijke invloed op de nationale veiligheid en op buitenlands beleid. Een ambtstermijn duurt er 5 jaar. Huidig president Klaus Johannis is bijna 10 jaar president en kon niet voor een derde termijn gaan.
