Waarom gaan sommige plastic verpakkingen zo moeilijk open? "Ze moeten aan veel voorwaarden voldoen"

Charcuterie, rozijnen, pasta, ... Voedingsproducten zitten vaak in een zachte plastic verpakking of een vlootje dat wordt afgesloten met een folie. "Maar als je die probeert open te trekken dan lukt dat vaak niet. En als het toch lukt, dan scheurt heel die verpakking open", zegt Chaima Saysay in de podcast. "Waarom kan alles niet even handig worden ingepakt als pakweg een zak chips?"

"Zo simpel is het niet'", zegt Bart Calis, docent verpakkingen aan de Artevelde hogeschool. "Je kan niet elk product op dezelfde manier verpakken. Verpakkingen moeten aan bepaalde voorwaarden en functies voldoen en die verschillen van voedingsproduct tot voedingsproduct."

Een van de elementen waar een producent rekening mee moet houden, is de manier waarop het product beschermd en vervoerd moet worden. "Voor droge voeding wordt ander verpakkingsmateriaal gebruikt dan voor vochtig of vet voedsel. Een luchtdichte verpakking, zoals bij voorgesneden sla, vereist ook weer een ander soort materiaal."

Verpakkingsmateriaal wordt ook gekozen in functie van de temperatuur die het product zal ondergaan. "Sommige verpakkingen moeten tegen de koude van de diepvries kunnen, of moeten net bestand zijn tegen hoge temperaturen. Lasagnes bijvoorbeeld worden warm verpakt en worden onderworpen aan heel hoge temperaturen. Dat heet pasteuriseren en dient om de bacteriën te doden en het product langer houdbaar te maken."

Ook het klimaat speelt meer en meer een rol in de zoektocht naar de perfecte verpakking. "De consument wil het liefst ook nog eens een duurzame verpakking. Veel uitdagingen dus voor de producenten."

Producten worden vaak verpakt in plastic. "Vele voedingsproducten worden verpakt in een folie, of in een schaaltje met een folie errond. Om alles goed af te sluiten, maakt men gebruik van een specifieke methode. De plasticfolie wordt aan elkaar gelast, 'hot sealing' heet dat."

"Tijdens deze procedure wordt er een lasnaad geplaatst. Door middel van warmte wordt een plastic laagje aan beide zijden van de verpakking dichtgesmolten. Door het 'hot sealen' kan de verpakking perfect afgesloten worden voor lucht, vocht, gassen en bacteriën."

Alleen kan deze methode niet bij elk product worden toegepast. "Het zou bijvoorbeeld geen goed idee zijn om warmte te gebruiken bij het verpakken van pakweg ijslolly's of chocoladerepen. Deze producten kan je niet met warmte dicht lassen omdat ze dan zouden smelten. De enige manier hier is 'cold seal'. Bij deze procedure wordt de folie samengeperst met een voedselveilige lijm."

Conclusie? "Het gebruiksgemak van de consument blijft een belangrijk doel voor de producent, en die blijft zoeken naar steeds betere alternatieven." 

"Bovendien wil de consument dat de verpakking na het openen ook weer makkelijk sluit. Het gemak bij het openen komt vaak maar op de tweede plaats. Daarbij komt nog dat je product vooral goed bewaard moet blijven tijdens het transport, dus is een stevige verpakking ook nodig. Niemand wil dat die olijven uit Griekenland tijdens het transport openscheuren."

Ten slotte bestaat de kans dat een product mogelijk duurder wordt wanneer er een nieuwe verpakkingsmethode wordt gebruikt. Dan moeten we onszelf de vraag durven te stellen: zijn wij bereid om meer te betalen voor een pakje kaas als dat makkelijker open en dicht gaat? Of als de verpakking beter is voor het milieu?", besluit Calis.