Wie op de Black Friday-promoties rekent om spotgoedkope kerstcadeaus te scoren, kijkt beter uit zijn doppen. Elk jaar stelt de Economische Inspectie honderden overtredingen vast met misleidende promoties. Zo herken je ze en kan je jezelf beschermen.
Alleen al dit jaar telde de Economische Inspectie 403 meldingen van misleidende promoties en 240 effectieve inbreuken. Sinds 2022 is het aantal vastgestelde overtredingen zelfs al opgelopen tot 811. Zeker in de aanloop naar commerciële hoogdagen als Black Friday pieken de meldingen daarover.
1. Wat zijn de regels eigenlijk?
Die zijn nochtans goed afgelijnd, meldt de FOD Economie in een persbericht: alle promoties moeten duidelijk, eerlijk en niet misleidend zijn. Een korting mag enkel worden berekend op de referentieprijs: dat is de laagste prijs van de afgelopen 30 dagen en die moet ook duidelijk aangeduid staan.
Wel uitkijken: voor promoties zoals '1+1 gratis' of aanbiedingen met voorwaarden zoals '2e voor de helft van de prijs' geldt die regel niet.
Bij prijsvergelijkingen moet duidelijk zijn waarmee vergeleken wordt. Vergelijkt een winkel met een adviesprijs? Dan moet die realistisch zijn en moet het duidelijk zijn dat dit een adviesprijs is en geen korting. Een adviesprijs doorstrepen of werken met kortingspercentages kan dus al misleidend zijn.
2. Welke misleidende trucjes gebruiken handelaars zoal?
Valse kortingen: de 'oude' prijs wordt kunstmatig verhoogd, zodat de korting indrukwekkender lijkt.
Oneerlijke vergelijkingen: de prijs wordt vergeleken met een catalogus- of adviesprijs die onrealistisch is. De prijs lijkt daardoor voordeliger dan het geval is.
Vage of onjuiste voorwaarden: Bijvoorbeeld 'tot 50 % korting', terwijl dat slechts op enkele producten geldt of het gebruik van verwarrende termen zoals “flash sale” zonder een duidelijke timing.
'Altijd' korting: promoties volgen elkaar zo snel op (herfstaanbiedingen, Black Friday-sales, sinterklaaskortingen, winterpromoties), dat er geen echte korting meer overblijft.
Druk om snel te beslissen: aftelklokken of zinnen als 'op = op', 'beperkte voorraad, wees er snel bij', 'laatste kans', terwijl de voorraad niet echt beperkt is en de promotie gewoon blijft doorlopen.
3. Hoe kan je jezelf beschermen?
Lijkt de aanbieding te mooi om waar te zijn? Dan is die het vaak ook.
Zoek oude prijzen op: bekijk of de 'oude' prijs realistisch is.
Vergelijk met andere winkels: is dit echt de beste deal? Wat is de prijs bij de concurrenten?
Lees de kleine lettertjes: controleer of er beperkingen of voorwaarden aan de korting verbonden zijn.
Volg prijzen vooraf: heb je een product op het oog, houd dan de prijs enkele weken op voorhand al in de gaten.
4. Wat als je een misleidende promotie opmerkt?
Meld die dan meteen via de website ConsumerConnect van de FOD Economie. Beschrijf de situatie duidelijk en voeg bewijs toe, zoals screenshots of foto’s van de prijs en kortingsvoorwaarden. Dat geeft de Economische Inspectie een duidelijk beeld van de situatie en versnelt hun onderzoek.
