In het Europees Parlement hebben de Europese Volkspartij, de sociaaldemocratische S&D en het liberale Renew een politiek akkoord gevonden dat de weg opent naar de goedkeuring van de nieuwe Europese Commissie. De Belgische kandidaat-commissaris Hadja Lahbib krijgt extra bevoegdheden, die worden weggehaald bij de kandidaat-commissaris Oliver Varhelyi.
Politiek akkoord in Europees Parlement over goedkeuring nieuwe Commissie, extra bevoegdheden naar Hadja Lahbib
De benoeming van de nieuwe Europese bestuursploeg van voorzitter Ursula von der Leyen zat in het slop sinds de EVP, S&D en Renew vorige week botsten over de evaluatie van de hoorzittingen van de 6 kandidaat-vicevoorzitters. Met name de Spaanse socialiste Teresa Ribera en de radicaal rechtse Italiaan Rafaele Fitto stootten op verzet.
S&D en Renew verzetten zich tegen het voorstel om Fitto te promoveren tot vicevoorzitter van het dagelijks bestuur van de Europese Unie. Hij behoort immers tot de partij Fratelli d'Italia van premier Georgia Meloni, die in het Europees Parlement zetelt in de ECR-fractie.
De EVP betoogde dan weer dat de topjob voor Fitto deel uitmaakte van een breder akkoord over de verdeling van de Europese topjobs. Onder impuls van haar Spaanse delegatie richtte ze haar pijlen dan op Ribera, die werd aangewreven dat ze als minister de recente overstromingen in Spanje niet goed beheerde.
Europese concurrentiepositie onder druk
Nu zijn de 3 fractieleiders echter overeengekomen om de strijd te staken en de vicevoorzitters groen licht te geven. Het besef daalde in dat de EU zich geen aanslepende interne krachtmeting en een Commissie in lopende zaken kan permitteren op een moment dat Donald Trump zijn opwachting maakt in het Witte Huis en de Europese concurrentiepositie onder druk staat.
Normaliter stemt het Parlement op woensdag 27 november in plenaire zitting in Straatsburg over de goedkeuring van de voltallige Commissie. Zo kan de nieuwe bewindsploeg van Von der Leyen alsnog aan de slag op 1 december voor een periode van 5 jaar.
Extra bevoegdheden naar Lahbib
De Hongaarse kandidaat-commissaris voor Gezondheid en Dierenwelzijn, Oliver Varhelyi, lijkt uiteindelijk de enige te worden die niet zonder kleerscheuren uit de hoorzittingen komt. Hij is voorgedragen door de Hongaarse premier Viktor Orban, gangmaker van de uiterst rechtse Patriots-fractie in het Parlement.
Varheyli zou volgens verscheidene bronnen zijn bevoegdheden op het vlak van seksuele en reproductieve rechten, crisisbeheer en de dienst voor gezondheidscrisissen (HERA) moeten afgeven. Die zouden naar de Belgische kandidaat-commissaris Hadja Lahbib gaan.
Gemeenschappelijke prioriteiten
Daarnaast onderhandelden de 3 traditionele pro-Europese fracties over een verklaring waarin ze gemeenschappelijke prioriteiten oplijsten en hun wil tot samenwerking uitspreken. Ze onderstrepen ook het belang van de steun aan Oekraïne, de rechtsstaat en hun gehechtheid aan de Europese fundamentele waarden zoals die beschreven staan in artikel 2 van het Europese verdrag.
Bij S&D en Renew heerste de voorbije weken grote onvrede over de positie van de EVP. Met de groenen steunden de 3 traditionele pro-Europese politieke families in juli de herbenoeming van Von der Leyen, maar sindsdien bundelde de EVP al enkele keren de krachten met de radicale rechterzijde van het halfrond om stemmingen te winnen.
