Verkiezingen in Sint-Joost-ten-Node zijn ongeldig: is het eerder gebeurd? En moeten inwoners opnieuw naar stembus?

Politieke opschudding in Sint-Joost-ten-Node nu de resultaten van de gemeenteraadsverkiezingen ongeldig zijn verklaard. De grote winst van Emir Kir en zijn burgemeesterslijst werd al snel in twijfel getrokken en nu heeft het rechtscollege beslist dat die twijfel terecht was. 

Het Rechtscollege van het Brussels Parlement, bestaande uit juristen en vertegenwoordigers van politieke partijen, moet binnen de 45 dagen de stembusuitslag goedkeuren van alle gemeenten. 

In Sint-Joost-ten-Node is de uitslag ongeldig verklaard omdat het Rechtscollege er na onderzoek achter kwam dat meer via volmachten werd gestemd dan in naburige gemeenten en dat aftredend burgemeester Emir Kir nog een groot aantal volmachten had ondertekend op de dag van de verkiezingen. Dat mag niet. 

Met de beslissing van het Rechtscollege staat de ongeldigheid van de kiesuitslag niet in steen gebeiteld. Zo kan Kir zelf nog beroep aantekenen bij de Raad van State. "De kans is groot dat hij dat zal doen", voorspelt politiek journalist bij BRUZZ Steven Van Garsse. 

Als Kir aanklopt bij de Raad van State, heeft het adviesorgaan 60 dagen om te oordelen of de beslissing van het Rechtscollege terecht is. "Het Rechtscollege heeft natuurlijk wel gegronde redenen om de verkiezingen nietig te verklaren, dat weet de Raad van State ook. Maar toch, de Raad van State is het eerder al oneens geweest met het Rechtscollege." 

"De drastische beslissing om de verkiezingen ongeldig te verklaren, is redelijk zeldzaam in Brussel", weet Van Garsse. We moeten teruggaan naar het jaar 2000, toen werden de gemeenteraadsverkiezingen in Sint-Jans-Molenbeek ongeldig verklaard nadat de MR een klacht had ingediend. 

"Dat oordeel van het Rechtscollege over Sint-Jans-Molenbeek hield wel niet lang stand. De Raad van State heeft toen namelijk beslist dat de verkiezingen in de Brusselse gemeente toch geldig waren." Geen nieuwe verkiezingen in 2000 in Sint-Jans-Molenbeek dus. 

"Als de Raad van State in Sint-Joost-ten-Node wel beslist dat de verkiezingen ongeldig zijn, kunnen we dus echt spreken van een unicum." 

Als de Raad van State het eens is met het oordeel van het Rechtscollege van het Brussels Parlement, moeten de inwoners van Sint-Joost opnieuw naar de stembus. "Er moeten dan binnen de 50 dagen nieuwe verkiezingen worden georganiseerd." 

Het is niet duidelijk of er dan enkel opnieuw moet gestemd worden in de stembureaus waar onregelmatigheden zijn vastgesteld of in de hele gemeente. Dat moet de Raad van State allemaal duidelijk maken in zijn oordeel. 

8 dagen kans op beroep, 60 dagen voordat de Raad van State een beslissing moet nemen en eventueel verkiezingen binnen de 50 dagen: het is hoe dan ook nog even afwachten voordat er meer duidelijkheid is voor de inwoners van de gemeente. 

Het onderzoek naar de (on)geldigheid van de verkiezingen is niet het enige onderzoek in Sint-Joost. Zo loopt nog een tweede procedure bij het Brusselse parket. Daar zijn ze bezig met een strafrechtelijk onderzoek naar mogelijke kiesfraude. 

Het gaat daar over de manier waarop Emir Kir campagne heeft gevoerd. "Ook het gesjoemel met de volmachten wordt daar verder onderzocht", verduidelijkt Van Garsse. 

"Daar is nog geen uitspraak over en dat zal nog wel even op zich laten wachten." In het geval Kir veroordeeld wordt voor fraude, is het mogelijk dat hij zich niet opnieuw verkiesbaar kan stellen en zo geen burgemeester meer kan worden als nieuwe verkiezingen worden georganiseerd. 

Vanaf 1 december worden de gemeenteraden normaal gezien vernieuwd. Dat is ook zo in het Brusselse Gewest, maar naar wie gaan de zetels dan in Sint-Joost nu de verkiezingen ongeldig zijn verklaard?

"De oude gemeenteraad, die in 2018 werd verkozen, zal wat langer moeten blijven zitten. Hetzelfde voor het schepencollege", stelt Van Garsse vast. 

Dat zal zo blijven tot het eventuele beroep van Kir tot een uitspraak heeft geleid. De Raad van State heeft daar 60 dagen de tijd voor.