Royals op zondag - Koning Frederik stopt met traditie van hofleveranciers en staatsbezoek steekt Carl Gustaf in de schulden

Het Zweedse paleis krijgt van de overheid een lening om de gestegen kosten van afgelopen jaar te dekken. Het gaat om een bedrag van 600.000 euro dat in januari zal worden terugbetaald wanneer de nieuwe subsidies zijn toegekend.  Hoe komt het dat het koninklijk huis plots 'in het rood' is gegaan?

1. Er zijn jaarlijks 2 inkomende staatsbezoeken. In 2024 was dat er eentje meer. Kwamen langs: de nieuwe Finse president Alexander Stubb, de nieuwe Deense koning Frederik en de Franse president Macron. 

2. Door de inflatie (het leven is duurder geworden, ook voor koning Carl Gustaf).

3. Door een toename in de activiteiten. De regering heeft de koninklijke familie meer ingeschakeld.

De financieel directeur van het paleis, Jan Lindman, benadrukt in de krant Aftonbladet dat er ook bespaard is geweest. Er is zo'n 2,5 miljoen minder uitgegeven, onder meer door kastelen voor bezoekers te sluiten en enkele diners te schrappen.   

De Nederlandse kroonprinses Amalia heeft een tuintje met tulpen cadeau gedaan aan Madrid. Amalia woonde een jaar in het grootste geheim in de Spaanse hoofdstad en kon er studeren. In eigen land waren de bedreigingen te groot. "De warmte waarmee ik ontvangen ben, heeft ervoor gezorgd dat het hier voor een tijdje mijn thuis kon worden. Daarvoor wil ik Madrid en haar inwoners, en iedereen die het mogelijk heeft gemaakt, enorm bedanken", zegt Amalia. 

De eerste tulpenbollen werden door de Nederlandse ambassadeur en de burgemeester van Madrid in de grond gestoken op het Plaza de Oriente. 

In het voorjaar zullen de tulpen normaal gezien in bloei staan. "Ik hoop dat ze wat extra kleur aan het leven geven in Madrid, zoals de stad mij dat heeft gegeven", aldus Amalia.  Nederland is een van de belangrijkste exportlanden van tulpen(bollen). Jaarlijks worden via veilingen zo'n 1,5 miljard tulpen verhandeld. De tulp is niet oer-Hollands. De bloem komt oorspronkelijk uit Centraal-Azië.

In Denemarken maakt koning Frederik komaf met het concept van hofleverancier. Het paleis laat het 100 jaar oude systeem uitdoven. "Dat bedrijven gedurende een aantal jaar aanspraak maken op de speciale erkenning is niet meer van deze tijd", klinkt het in een mededeling. Wat is de redenering achter die beslissing? Carlsberg is bijvoorbeeld een Deense hofleverancier. Maar de koninklijke familie kan evengoed bij andere (bier)brouwerijen aankopen doen. In welke mate klopt de erkenning dan nog?  Wie alvast een brevet heeft, kan daar nog gebruik van maken tot 31 december 2029. Er zijn momenteel 109 bedrijven (104 Deense en 5 buitenlandse) die hofleverancier zijn.  Het is de belangrijkste aanpassing die Frederik X invoert sinds zijn koningschap dat op 14 januari begon.

Net deze week gaf het Belgische paleis 5 namen vrij van nieuwe hofleveranciers, waaronder Studio Pieter Stockmans (van porseleinmaakster Widukind Stockmans) en CB Design (van juwelenontwerpster Christine Bekaert). "Het is fijn dat de koning en koningin Belgisch vakmanschap erkennen", reageert Stockmans. Zij levert al enkele jaren handgemaakte geschenken aan Filip en Mathilde.  Voor bedrijven is het brevet een felbegeerd kwaliteitslabel, zeker ten aanzien van het buitenland. In de verkoopscijfers blijkt het niet het grote verschil te maken. Het gaat meer om het prestige.

Ook bij ons behouden Filip en Mathilde het recht om elders te gaan winkelen. Wie hofleverancier is, verwerft daarom niet een koninklijk monopolie.

De Britse prinses Kate zal opnieuw het jaarlijkse kerstconcert in Westminster Abbey (Londen) bijwonen. Het concert 'Together at Christmas', dat ze zelf organiseert, vindt plaats op 6 december en wordt op kerstavond op commerciële zender ITV uitgezonden.

De dienst zal deze keer in het teken staan van "hoeveel we elkaar nodig hebben in de moeilijkste tijden van ons leven". Een verwijzing naar de kankerdiagnose die de prinses en haar schoonvader koning Charles kregen.  Nu Kates behandeling is afgerond, begint haar koninklijke agenda zich langzaam te vullen. "De weg naar herstel is lang. Ik moet elke dag nemen zoals hij komt", liet ze in september weten. De prinses woonde vorige week nog het Festival of Remembrance en Remembrance Day bij, events om de gesneuvelden van de Eerste Wereldoorlog te herdenken. 

In Westminster Abbey zullen 1.600 genodigden zitten, onder hen de uitgebreide koninklijke familie, de familie Middleton, mantelzorgers en vrijwilligers die zich inzetten voor de Britse samenleving. 

De Nederlandse koning Willem-Alexander heeft (solo) een werkbezoek gebracht aan Denemarken en Noorwegen. Daarbij lag de focus op duurzame energiesystemen, zoals waterstof, met het oog op het uitbreiden van de samenwerking in Noordwest-Europa. Willem-Alexander kreeg het gezelschap van de Deense koning Frederik en Noorse kroonprins Haakon. Het trio onderhoudt ook privé een hechte band.

Zo hoefde Willem-Alexander in Kopenhagen niet op restaurant te gaan: hij werd uitgenodigd voor een diner op paleis Amalienborg met Frederik en koningin Mary. "Ik ben hier al vaak geweest. Oud-koningin Margrethe is mijn peetmoeder en ik koester veel goede herinneringen", vertelde de koning aan de pers. Ook in Noorwegen kon Willem-Alexander aan tafel aanschuiven. Koning Harald en koningin Sonja nodigden hem uit op hun kasteel voor een privélunch.

Vorige week vertoefde Haakon nog in Londen met zijn stiefzoon Marius. Volgens Noorse media om hem naar een afkickcentrum te brengen. Haakon zou donderdag aanwezig zijn op een lunch, maar schrapte die plannen op het laatste nippertje "om persoonlijke redenen". Marius wordt beschuldigd van diefstal en mishandeling van 3 vrouwen, waarvoor hij een celstraf riskeert. De zoon van kroonprinses Mette-Marit kampt naar eigen zeggen met een verslaving en - sinds zijn jeugd - met mentale stoornissen.