"Weerzinwekkende beelden" van kindermisbruik: hierover gaat de zaak tegen ex-radiomaker Sven Pichal 

Op zaterdag 26 augustus 2023 komt Pichal met de mededeling dat hij "met onmiddellijke ingang" ontslag neemt bij de VRT. Het bericht wordt uitgestuurd via advocaat Walter Damen. "Sven zal zich professioneel laten begeleiden en zich terugtrekken uit het publieke leven", stond er nog in de beknopte communicatie.

Al snel blijkt dat Pichal enkele dagen daarvoor, op 24 augustus, thuis was opgepakt door de politie in een onderzoek naar beelden van kindermisbruik. Op 25 augustus werd hij door de onderzoeksrechter aangehouden.

De arrestatie van Pichal past binnen een breder onderzoek naar het bezit en het verspreiden van beelden van kindermisbruik. Eerder in augustus 2023 werd een 34-jarige man uit Antwerpen opgepakt. Het is door de uitlezing van zijn gsm en computer dat de naam van Sven Pichal zou opgedoken zijn.

In totaal werden in het onderzoek initieel 5 verdachten opgepakt, ze zouden beelden van misbruik met elkaar hebben uitgewisseld in chatgroepen. Eén man werd buiten vervolging gesteld, 4 anderen werden uiteindelijk voor de rechter gebracht. In hun dossiers duikt ook vaak een drugsproblematiek op.

Pichal wordt door de raadkamer vrijgelaten, onder elektronisch toezicht. Dat betekent dat hij de gevangenis van Turnhout mag verlaten in afwachting van verder onderzoek, maar wel een enkelband krijgt. In de maanden daarvoor had de kamer van inbeschuldigingstelling geoordeeld dat Pichal niet klaar was om naar huis te gaan.

"Ook hij vond dat hij nog niet in staat was om naar huis te gaan", zei Walter Damen over zijn cliënt Sven Pichal in de maanden voor zijn vrijlating met enkelband. "Een gevangenis kan een rustplaats zijn, hoe raar dat ook klinkt (...) We moeten dat zorgtraject klaar hebben, dat is niet evident", aldus Damen nog.

In november mag Pichal dus wel naar huis (met een enkelband). Hij moet verplicht therapie volgen, mag geen contact hebben met de andere verdachten en mag zijn huis niet verlaten zonder toestemming. 

In januari wordt Pichal vrijgelaten onder voorwaarden en mag ook de enkelband af. Enkele van die voorwaarden zijn: een internet- en horecaverbod, verplichte therapie en een contactverbod met minderjarigen en de pers.

Ondertussen is ook het gerechtelijk onderzoek naar Pichal afgerond. Uit het dossier zou blijken dat Pichal rond de 200 beelden van extreem seksueel misbruik van minderjarigen op zijn computer en gsm had. De hoeveelheid aan beelden is volgens experten niet uitzonderlijk groot, in vergelijking met soortgelijke dossiers. De inhoud van de beelden wordt wél omschreven als "uitzonderlijk en extreem". 

"Het zijn weerzinwekkende beelden", zei de aanklager op het proces tegen R.D.B., die beelden met Pichal uitwisselde. "Het zijn beelden van baby's tot bijna 16-jarigen die wenen, die krijsen, die om hun mama roepen", zei hij.

Het merendeel van de beelden die bij Pichal werden teruggevonden dateren uit 2023, maar een 30-tal beelden dateren al van 2014, 10 jaar geleden. De kinderen op de beelden zijn niet geïdentificeerd, maar ze worden tussen de 9 maanden en 17 jaar oud geschat.

Pichal zou de beelden hebben ontvangen en doorgestuurd in chatgesprekken op Telegram en WhatsApp. In die groepen zou hij ook - samen met de 3 anderen in gelinkte dossiers - gefantaseerd hebben over seksueel kindermisbruik.

Ook fantaseren kan soms wel degelijk strafbaar zijn (als de fantasieën bijvoorbeeld neergeschreven en verspreid worden), maar een mogelijke aanklacht rond het neerschrijven van fantasieën wordt uiteindelijk niet meegenomen op het proces.

Uit het onderzoek blijkt dat Pichal zichzelf niet als een pedofiel of zedendelinquent ziet, maar wel erkent dat hij een seksuele problematiek heeft. Uit zijn verklaringen komt naar voren dat Pichal bijna altijd onder invloed van drugs geweest zou zijn op de momenten dat hij in de chatgroepen actief was.

Bij een huiszoeking op de VRT werd een gebruikershoeveelheid cocaïne aangetroffen in zijn persoonlijke locker, hij liet bij de openbare omroep ook designerdrugs uit Nederland leveren. De aanklacht over het bezitten van drugs werd apart behandeld. Het gerecht besloot Pichal voor de overtredingen op de drugswetgeving geen straf op te leggen als hij geen nieuwe feiten pleegt.

Na een vraag tot bijkomend onderzoek werd de zaak tegen Pichal voor de zomer door de raadkamer doorverwezen naar de strafrechtbank. De zaak werd ingeleid en straks, om 10 uur, vindt het eigenlijke proces plaats.

Drie partijen in de zaak zullen morgen hun pleidooien houden. Advocaat Kris Lucykx treedt op voor Child Focus, die zich burgerlijke partij stelde voor de ongeïdentificeerde kinderen op de beelden.

De aanklager pleit voor het Openbaar Ministerie, die de samenleving vertegenwoordigt en Pichal voor de rechter bracht. Advocaten Walter Damen en Davina Simons verdedigen Pichal.

Pichal moet zich in totaal voor 5 aanklachten verantwoorden. Allemaal draaien ze om het verwerven, bezitten, verspreiden van kinderpornografie en beelden van seksueel misbruik van minderjarigen. De pleidooien zullen wellicht de hele dag duren. 

Pichal zelf loopt de rechtbank binnen als een vrij man. Hij kan er als beklaagde ook zelf het woord krijgen. In principe is hij niet verplicht om bij zijn proces aanwezig te zijn. De advocaten van Pichal hadden een proces achter gesloten deuren gevraagd, maar daar werd door de rechtbank niet op ingegaan.

Een uitspraak wordt pas volgende maand verwacht. In theorie riskeert Pichal een effectieve celstraf van 10 jaar. R.D.B. en de 43-jarige uit Sint-Truiden - die zich voor soortgelijke feiten moest verdedigen als Pichal - kregen eerder respectievelijk 30 maanden cel met uitstel en 18 maanden cel met uitstel. Elke zaak wordt individueel beoordeeld, het is dus afwachten welke straf Pichal uiteindelijk zal krijgen.