Zelfs met een fiscaal attest zonder rijksregisternummer erop zal je vanaf 2025 nog steeds een belastingvoordeel krijgen voor een gift aan een goed doel. Dat bevestigt de FOD Financiën in het consumentenprogramma 'WinWin' op Radio2. Vanaf volgend jaar moeten erkende goede doelen het rijksregisternummer van hun donateurs verplicht doorgeven aan de fiscus. Over de impact van die nieuwe maatregelen bestaan nog veel onduidelijkheden.
Ook met fiscaal attest zonder rijksregisternummer krijg je nog belastingvoordeel voor gift aan goede doel
Harald Scheerlinck
Gepubliceerd:
Xavier Taveirne is jouw consumentenman. Hij presenteert elke werkdag tussen 9 uur en 10 uur 'WinWin' op Radio2. Heb je een vraag, tip of probleem? Mail naar winwin@radio2.be.
Het rijksregisternummer is een uniek nummer dat elke Belg en elke persoon met een Belgisch verblijfsdocument krijgt. 2024 is nog een overgangsjaar, maar vanaf volgend jaar wordt het voor goede doelen in principe verplicht om het nummer van hun donateurs door te geven aan de fiscus.
"Het rijksregisternummer is gevoelige informatie die in de verkeerde handen gebruikt kan worden voor identiteitsfraude en oplichting. Met het nummer zelf zijn criminelen niet zoveel, pas in combinatie met andere persoonsgegevens zoals je naam of adres kan het gevaarlijk worden", vertelt Tim Verheyden, digitaal expert bij team 'WinWin'.
Consumentenman Xavier Taveirne merkt dat er veel ongerustheid is over het doorgeven van die extra vertrouwelijke informatie. "Heel wat luisteraars en lezers laten ons weten dat ze twijfelen om hun rijksregisternummer door te geven aan de goede doelen die ze willen steunen."
"Sommige mensen denken er zelfs aan om niet langer geld te storten wanneer dat verplicht wordt. Ze zijn bang dat hun informatie in verkeerde handen kan terechtkomen. Tegelijkertijd horen we ook van heel wat goede doelen dat die verplichting hen veel extra tijd en geld kost."
Goede doelen: "Dit kost ons extra geld"
Een van die goede doelen is de Liga voor Mensenrechten. "Wij zouden het rijksregisternummer van onze donateurs liever niet moeten opvragen, omdat we altijd strijden voor de privacy van mensen. Die informatie is heel vertrouwelijk", legt directeur Joke Blockx uit.
De organisaties moeten er zelf voor zorgen dat alle persoonsgegevens op een veilige manier worden bijgehouden en dat ze voldoende beschermd zijn tegen interne fraude, datalekken of hackers. "De overheid schuift de verantwoordelijkheid af op de verenigingen en maakt ons daardoor extra kwetsbaar."
Terwijl sommige organisaties zich afvragen of de software die ze gebruiken voldoende is om alle persoonsgegevens veilig te bewaren, onderzoeken andere of het nog wel de moeite blijft om fiscale attesten uit te schrijven.
"Speciale software is heel duur en het bezorgt ons extra werk. Meer mensen inzetten kost meer geld, dus we moeten bekijken hoeveel de giften ons nog opleveren. Tegelijkertijd is dat fiscale voordeel heel belangrijk. We zijn heel dankbaar dat de overheid dat geeft en willen onszelf niet buitenspel zetten."
Wij zullen onze donateurs hoe dan ook een attest bezorgen
Jeroen Brugge, expert fondsenwerving bij 11.11.11
Ook milieuorganisatie Greenpeace heeft bedenkingen bij de nieuwe maatregelen, maar merkt voorlopig weinig weerstand op bij donateurs. "De meeste mensen begrijpen dat dit wordt opgelegd door de overheid en zien er geen probleem in. Wij zijn een relatief grote organisatie, maar voor kleinere spelers lijkt ons de impact veel groter", zegt woordvoerder Joeri Thijs.
"Natuurlijk kost dit extra mankracht en dus geld", klink het bij Jeroen Brugge, expert fondsenwerving bij ngo 11.11.11. "Voorlopig hebben we nog niet zoveel vragen of bekommernissen gekregen. Een derde van de bestaande donateurs heeft zijn rijksregisternummer al doorgegeven."
"De overheid verschuift wel een deel van de kosten naar de verenigingen. Wij zullen onze donateurs hoe dan ook een attest bezorgen. Ook al geven ze ons hun rijksregisternummer niet door."
Automatisch ingevuld in je aangifte
De FOD Financiën is ervan overtuigd dat het koppelen van het rijksregisternummer aan giften vooral voordelen heeft voor de belastingplichtige. Om die reden gebeurt nu al hetzelfde met andere uitgaven die recht geven op een belastingvoordeel, zoals de kosten voor kinderopvang.
"Zo'n 20 procent van alle giften kunnen we vandaag niet correct linken aan de juiste schenker en dus niet automatisch invullen in het voorstel van vereenvoudigde aangifte. De enige sleutel om dat probleem op te lossen, is het rijksregisternummer. Dat moet ervoor zorgen dat we giften wel vooraf kunnen invullen voor iedereen", vertelt woordvoerder Francis Adyns.
Hij vindt de ophef bovendien onterecht. "Andere gegevens zoals de naam en het adres van een donateur moeten al veel langer doorgegeven worden. Dat is even goed gevoelige informatie die met evenveel zorg moet worden bijgehouden."
Maar wie vanaf 2025 toch een fiscaal attest zonder rijksregisternummer gebruikt, zal het belastingvoordeel niet mislopen. "Dat komt omdat deze verplichting enkel geldt voor de organisaties en niet voor de belastingplichtigen zelf. Volgens mij is er een verschil tussen het opstellen van het attest enerzijds, en het doorgeven van de elektronische gegevens aan de fiscus anderzijds", redeneert professor Fiscaal Recht Mark Delanote (UGent).
De belastingplichtige zal zijn belastingvoordeel voor giften niet verliezen als hij een fiscaal attest voorlegt zonder rijksregisternummer
Francis Adyns, woordvoerder FOD Financiën
De FOD Financiën bevestigt bij 'WinWin' dat je als donateur niet in de problemen komt wanneer je een fiscaal attest gebruikt zonder je rijksregisternummer erop. "De belastingplichtige moet een fiscaal attest kunnen voorleggen om het belastingvoordeel te krijgen. Dat attest krijg je van de instelling die je steunt, maar wanneer die het nummer daar niet op vermeldt, zal de belastingplichtige het belastingvoordeel voor giften niet verliezen. Vanaf volgend jaar zijn organisaties daarentegen wel verplicht om ons het nummer te bezorgen."
Woordvoerder Adyns geeft nog een extra bedenking mee. "Zonder rijksregisternummer wordt het risico wel groot dat de gift niet vooraf zal ingevuld staan in het voorstel van vereenvoudigde aangifte. Maar je mag dat attest wel nog steeds indienen en de gift zelf invullen in je aangifte om je belastingvoordeel alsnog te bekomen."
