Het aantal jobs in België is voor het eerst in 4 jaar gedaald. Dat blijkt uit cijfers van de Nationale Bank. Volgens Peter Vanden Houte, hoofdeconoom bij ING, zit er op korte termijn geen beterschap aan te komen. "De Belgische en Europese industrie kampen met problemen. Dat heeft ook een impact op allerlei afgeleide jobs, bijvoorbeeld in de dienstensector."
Belgische jobmarkt krimpt voor het eerst sinds 2020: "Op korte termijn geen beterschap te verwachten"
Audi Vorst, Van Hool, BelGaN, Janssen Pharmaceutica, Ontex en recent nog Casa: tal van Belgische bedrijven kwamen dit jaar in moeilijkheden terecht.
Dat leidde vaak tot ontslagen: bij Van Hool verdwenen er 2400 banen (waarvan er 250 konden worden gered). Ook bij Ontex en Janssen Pharmaceutica moesten er al mensen vertrekken.
Bij Audi Vorst zoekt de directie nog altijd naar een overnemer, maar het is zeer waarschijnlijk dat ook daar veel jobs zullen sneuvelen.
Dat leidt er nu toe dat voor het eerst sinds 2020 het aantal jobs in België afneemt. Tussen het eerste en tweede kwartaal van dit jaar ging het totale aantal banen met 200 achteruit. Dat lijkt miniem, maar het baart experts wel zorgen. Vooral de industrie kampt met moeilijkheden: sinds eind vorig jaar verdwenen daar al 5.500 banen.
Hoge voorraden, weinig bestellingen
"Het is geen puur Belgisch probleem: over heel Europa krijgt de industrie klappen", licht Vanden Houte toe. Die achteruitgang valt volgens hem vooral te wijten aan de hoge energie- en loonkosten. Buitenlandse invoerders beconcurreren wordt zo steeds moeilijker.
"De industrie zit overal met grote voorraden", gaat Vanden Houte verder. "Maar de bestellingen zijn net laag. Men kan dat een tijdje opvangen, maar op een bepaald ogenblik moet men gaan herstructureren. Daardoor gaan bedrijven minder geneigd zijn om nieuwe werknemers aan te werven."
In de meest extreme gevallen gaan bedrijven failliet, zoals bijvoorbeeld Van Hool en BelGaN, en worden er duizenden banen geschrapt.
Neerwaartse spiraal
Een bijkomend probleem is dat andere sectoren, en dan vooral de dienstensector, worden meegetrokken in die neerwaartse spiraal. "Denk aan onderhoud, logistiek en transport, administratie... De industrie is de motor van zogenaamde afgeleide jobs", zegt Vanden Houte. Door de moeilijkheden in de nijverheid verdwijnen nu dus ook elders jobs.
Bovendien heeft ook de bouwsector het niet gemakkelijk. "Het aantal hypotheekaanvragen zat vorig jaar op het laagste peil in 20 jaar", legt Vanden Houte uit. Men hoopt wel dat die markt vanaf 2025 een tweede adem zal vinden nu de ECB (Europese Centrale Benk) de rentes begint te verlagen."
Zal de jobmotor snel weer aanslaan? Vanden Houte vreest van niet, althans op korte termijn. "De sectoren waarin er de voorbije jaren wel nog jobs werden gecreëerd, zoals de gezondheidszorg, het onderwijs en de administratie, zijn sterk afhankelijk van overheidsinvesteringen. Maar met de besparingsplannen die nu tijdens de federale onderhandelingen op tafel liggen, valt er niet snel beterschap te verwachten."

