Afgelopen weekend was er heel wat politieke commotie in Houthalen-Helchteren: 7 van de 13 verkozenen van het kartel N-VA-BUUR gingen zelf in zee met de partij HOPPAH van burgemeester Alain Yzermans, maar 2 van die 7 lieten daarna weten uit de politiek te stappen. Zeker nu een van hen zegt dat ze bedreigd werd, vinden de inwoners dat de grens overschreden is. Volgens politicoloog Sofie Hennau, professor aan de UHasselt, gaan de partijen best opnieuw rond de tafel zitten.
Inwoners Houthalen-Helchteren geschrokken na woelig politiek weekend: "Het had geen zin dat we zijn gaan stemmen"
HOPPAH (15 zetels) en N-VA-BUUR (13 zetels) stonden na de verkiezingen als 2 grote blokken tegenover elkaar. De overige 3 zitjes in de gemeenteraad gingen naar Vlaams Belang.
De onderhandelingen leken goed te verlopen. Er was een principieel voorakkoord over de verdeling van de mandaten tussen de 2 blokken. Zij zouden dit weekend afkloppen hoe die intern verdeeld werden. Zaterdag maakte Yzermans dan bekend dat zijn partij (HOPPAH) een akkoord had bereikt met N-VA-BUUR. Wat bleek: 7 mensen van N-VA-BUUR hadden op eigen houtje besloten om met Yzermans in zee te gaan.
Toch kondigden 2 van hen, aftredende gemeenteraadsleden Eefje Vanwortswinkel en Maarten Houben, gisteren plots aan te stoppen met politiek. Vanwortswinkel kreeg naar eigen zeggen zelfs doodsbedreigingen.
Het heeft geen zin meer gehad dat wij nog zijn gaan stemmen
Inwoner Houthalen-Helchteren
Een woelig politiek weekend dus, en ook de inwoners zijn geschrokken van de politieke commotie in hun gemeente. "De partijen die normaal gingen samengaan, gaan het nu toch niet doen", zegt inwoner Hilde Vandebeek. "Dat heeft ons wel erg verbaasd. We zijn benieuwd hoe het verder gaat verlopen."
Dat Vanwortswinkel ook doodsbedreigingen gekregen zou hebben, vindt ze "heel straf en erg". "Ik hoop dat zoiets niet meer voorkomt", zegt ze. "Dat men zo ver gaat dat mensen nu zelfs doodsbedreigingen krijgen, vind ik erover gaan", zegt ook Christina Koziol. "Die vrouw heeft een gezin, zij moet eigenlijk beschermd worden."
"Sinds ik gehoord heb dat er doodsbedreigingen geuit zijn, vind ik dat ze heel ver over de schreef aan het gaan zijn", zegt een inwoner die liever anoniem blijft. "Maar ze hebben het een beetje gezocht door vooraf al samen te werken en die eenheidslijsten op te richten. Het heeft geen zin meer gehad dat wij nog zijn gaan stemmen."
Waarom kwamen grote blokken tegenover elkaar te staan?
"Wat we in Houthalen-Helchteren zien, wordt wat gestimuleerd door de nieuwe regelgeving. Het zorgt ervoor dat grote blokken tegenover elkaar komen te staan", legt politicoloog Sofie Hennau (UHasselt) uit. "Partijen wilden natuurlijk de kans vergroten dat zij het initiatiefrecht hadden en de burgemeester konden leveren en hebben daarom vaker samen lijsten ingediend."
"Daardoor zie je in een aantal gemeenten, zoals Houthalen-Helchteren, dat er maar een beperkt aantal lijsten heeft deelgenomen aan de verkiezingen. Die partijen hebben dan ook heel weinig partners om mee te onderhandelen over een meerderheid. Dan wordt het enerzijds een hele uitdaging om een meerderheid op de been te krijgen, maar krijg je ook hele grote meerderheden."
"Het zal interessant zijn om op te volgen wat daar de impact van zal zijn op het functioneren van een gemeenteraad", vertelt Hennau. "Hier heb je bijvoorbeeld enerzijds Groen, Vooruit en CD&V (HOPPAH) en dan nog een samenwerking tussen N-VA en de lokale partij BUUR. Je hebt dan, als er een politieke meerderheid gevormd zou worden, een grote diversiteit aan politieke standpunten in die gemeenteraad. Het zal niet evident zijn om daar eenheid in te brengen."
Hoe moet het nu verder?
"De vraag is natuurlijk hoe de partijen hieruit gaan geraken", zegt Hennau. "Dit is absoluut een ongeziene situatie."
"Je moet een akte van voordracht ondertekenen, waarin je de schepenen naar voren draagt", legt ze uit. "Belangrijk daarbij is dat die akte ondertekend wordt door zowel een meerderheid van de gemeenteraadsleden, als door een meerderheid van de verkozenen van de lijst waarop de schepenen ook verkozen zijn."
Net dat maakt het volgens Hennau spannend in Houthalen-Helchteren. "Dat betekent dat bij de kandidaat-schepenen van N-VA-BUUR, de akte van voordracht ondertekend moet zijn door een meerderheid van de verkozenen van N-VA-BUUR." De partij vormt 1 grote fractie in de gemeenteraad met 13 zetels.
"Dat is nu wel een probleem: als 2 van de 7 verkozenen die in zee gingen met de huidige burgemeester hun mandaat niet gaan opnemen, dan hebben die schepenen maar 5 van de 13 handtekeningen achter zich. Dan wordt die akte van voordracht als onontvankelijk gezien."
Impasse in Houthalen-Helchteren: "Het wordt een uitdaging om daar iedereen terug op dezelfde lijn te krijgen"
"Ik verneem dat die aktes al ondertekend zijn, dus ik denk dat HOPPAH eigenlijk vasthangt aan N-VA-BUUR. Ze moeten dus op zoek naar een oplossing."
"Het zal een uitdaging worden om iedereen op dezelfde lijn te krijgen", besluit Hennau. "Maar ze moeten nog 6 jaar samenwerken, dan is het toch belangrijk dat je voldoende draagvlak voor je meerderheid vindt. Dit lijkt me dan geen goede startpositie. Ik denk dat men nu best opnieuw rond de tafel gaat zitten en probeert om hier samen uit te geraken."
Regionaal nieuws uit Limburg

