De gevolgen van het njet van de leden van Vooruit tegen het bestuursakkoord tussen Voor Gent en de N-VA in Gent zijn nog onduidelijk. Wel heeft lijsttrekker Mathias De Clercq (Open VLD) van Voor Gent zijn taak als initiatiefnemer voor een nieuw stadsbestuur al neergelegd. Als op één na grootste partij in Gent krijgt Groen nu het initiatiefrecht.
Nu het bestuursakkoord tussen Voor Gent en de N-VA dood en begraven is: hoe moet het verder in Gent?
1. Wat betekent dit voor de onderhandelingen?
Coup de théâtre in Gent: amper 44 procent van de partijleden van Vooruit heeft het bestuursakkoord van Voor Gent - de stadslijst van Open VLD en Vooruit - en de N-VA goedgekeurd. De nodige tweederdemeerderheid is niet gehaald, waardoor het bestuursakkoord eigenlijk niet meer bestaat.
"Hoe het nu verder moet, zowel met de vorming van een nieuw stadsbestuur als met de verhoudingen binnen de gezamenlijke lijst van Voor Gent is voer voor discussie", duidt politiek journalist Bart Verhulst.
Zeker is dat de beoogde coalitie van Voor Gent en de N-VA van de baan is. Dat heeft ook lijsttrekker Mathias De Clercq (Open VLD) van Voor Gent begrepen: hij legt zijn opdracht onmiddellijk neer. Omdat de verkiezingen van 13 oktober intussen al 2 weken achter de rug zijn, heeft vanaf vandaag Groen het initiatiefrecht om een nieuwe coalitie te vormen.
2. Wie heeft nu de beste papieren?
"Mathias De Clercq (Voor Gent/Open VLD) heeft nog steeds de beste papieren om burgemeester te worden", zegt politicoloog Carl Devos (UGent). "Het initiatiefrecht ligt nu bij Groen en die partij heeft aangekondigd dat ze enkel met Voor Gent wil spreken."
Het kiesdecreet stelt dat de stemmenkampioen van de grootste partij in de coalitie de sjerp krijgt. Als Groen en Voor Gent de verschillen kunnen bijleggen, blijft De Clercq dus burgemeester.
Maar daar knelt het schoentje uiteraard. "Er werden de laatste jaren diepe wonden geslagen in Gent tussen de groenen en de socialisten (die nu deel uitmaken van Voor Gent, red.) en ook de afgelopen weken waren de partijen niet mals voor elkaar. 'Niet met Groen', klonk het letterlijk bij De Clercq."
En zelfs als de plooien tussen groen en rood zouden kunnen gladgestreken worden, is er nog de wig die gisteren tussen rood en blauw gedreven werd, binnen de stadslijst. "Heel wat liberalen geven nog steeds de voorkeur aan besturen met de N-VA."
3. Wat betekent dit voor het voortbestaan van Voor Gent?
Door de gebeurtenissen lijken Open VLD en Vooruit, de 2 partijen die samen Voor Gent vormen, niet langer op dezelfde lijn te zitten.
Bij Open VLD heeft 97,5 procent van de leden van Open VLD het bestuursakkoord met de N-VA wél goedgekeurd. Het is niet duidelijk of dat ook gevolgen zal hebben voor de politieke lijn van Voor Gent.
Lijsttrekker Mathias De Clercq (Open VLD) heeft daarover niets gezegd. "We hebben met de liberalen een goede samenwerking, we zien wat de komende weken brengen", zegt Joris Vandenbroucke, lokaal partijvoorzitter van Vooruit.
Na de verkiezingen moeten Open VLD en Vooruit in principe 1 fractie in de gemeenteraad vormen. Een opsplitsing in 2 fracties zou alleen kunnen als voor de verkiezingen een verklaring is ondertekend waardoor de stadslijst na de stembusgang weer gesplitst kan worden, en bij Voor Gent is dat niet het geval.
4. Wat als men er helemaal niet uitgeraakt in Gent?
"Daarvoor is een scenario voorzien in het kiesdecreet", zegt politicoloog Carl Devos. "In dat geval zegt het decreet dat alle verkozenen zich bij de installatievergadering van de gemeenteraad kandidaat kunnen stellen voor een schepenambt."
"Wie een meerderheid haalt binnen de gemeenteraad wordt dan schepen. De stemming daarover is vrij en anoniem. Je zou dus in theorie de chaos wat kunnen organiseren tijdens die zitting zonder dat er vooraf een coalitie-akkoord is."
"Het is een extreem scenario, maar wanneer je in de politiek onderhandelt, komen alle mogelijk pistes op tafel."
5. Wat betekent dit voor de nationale politiek?
Of de kink in de kabel tussen Voor Gent en de N-VA ook gevolgen zal hebben op andere niveaus is evenmin duidelijk. "Dat is afwachten", zegt Bart Verhulst. "Er is altijd gezegd dat Vooruit in Antwerpen en op federaal niveau misschien wat meer ruimte kan krijgen van de N-VA als die N-VA in Gent in het bestuur kan treden."
Lokaal N-VA-kopstuk Anneleen Van Bossuyt laat zich daarover niet uit. "Ik heb een heel korte reactie en dat is dat ik akte neem van de gebeurtenissen en dat we zullen zien wat de komende dagen zullen geven", aldus Van Bossuyt.
Opvallend: in de uren voor de bijeenkomst van de leden van Vooruit in Gent stuurde de nationale Vooruit-voorzitter Conner Rousseau nog een mail aan zijn achterban in Gent. Daarin wees hij op de linkse en progressieve accenten in de tekst van het bestuursakkoord met de N-VA, zonder hen een echt stemadvies te geven. Hoe dan ook wijst de mail op het mogelijke belang van het Gentse bestuursakkoord.
Wat in elk geval duidelijk is, is dat in Gent politieke chaos heerst na het njet van de Vooruit-leden.
Regionaal nieuws uit Oost-Vlaanderen
Gepubliceerd:
