De Antwerpse start-up Idevax heeft 3 miljoen euro opgehaald om verder te werken aan een speciale adaptor voor vaccinspuiten. Daarmee kan een vaccin worden toegediend in de huid in plaats van in de spier. En dat heeft verschillende voordelen.
Geen pijnlijke arm meer én een kleinere dosis: Belgisch bedrijf werkt aan adaptor voor vaccinspuiten
Heidi Van Rompuy
Gepubliceerd:
Vaccineren in de huid in plaats van in de spier is voor alle duidelijkheid niet nieuw. Het gebeurt nu al soms in de medische sector. Maar op grote schaal nog niet. En daar is een praktische reden voor.
"Het is veel moeilijker om te vaccineren via de huid", zegt vaccinologe Isabel Leroux-Roels van het UZ Gent in De Wereld Vandaag op Radio 1. "Je zit al snel te diep in de huid. Je mag de naald maar 1 à 2 milimeter diep steken. Het duurt een tijdje voor je dat goed onder de knie hebt. Vaccineren via de spier is veel gemakkelijker."
En dat is precies wat Idevax hoopt op te lossen met de VAX-ID. Hun plug-in moet het gemakkelijker maken om niet te diep te prikken. "Het principe is eenvoudig", legt CEO Vanessa Vankerckhoven uit. "Nadat de dokter het vaccin heeft opgetrokken uit de flacon, moet die het spuitje monteren op de adaptor. Daarna wordt het loodrecht op de huid geplaatst en dat helpt om precies te prikken."
Binnenkort geen pijnlijke arm meer na vaccin? Antwerpse start-up werkt aan oplossing
Wat zijn de voordelen?
Het grootste voordeel aan vaccineren via de huid is dat je maar een kleine dosis nodig hebt. "Dat komt omdat onze huid vol immunologische cellen zit", zegt professor Roels.
"Als je het vaccin daar inspuit in plaats van in de spier, breng je de bestanddelen rechtstreeks in contact met immuuncellen in de huid. Daardoor kan je met een kleine dosis soms al een sterke immuunreactie krijgen van het lichaam. De huid is bovendien ook een zeer goed doorbloed orgaan."
Daarnaast loop je in de dagen nadien niet rond met een pijnlijke bovenarm. "Omdat je het vaccin zo oppervlakkig toedient in de huidlaag, krijg je nadien geen zeurderige pijn in de spier."
Tekort aan vaccins
Vooral als er een tekort is aan vaccins, kan dat dus een interessant alternatief zijn. "Zeker als er net een nieuw vaccin ontwikkeld is zoals bij covid, duurt het even voor dat in grote hoeveelheden kan worden geproduceerd", zegt Vankerckhoven van Idevax. "Dankzij onze adaptor heb je maar één tiende van een dosis nodig en kan je dus meer mensen met één flacon vaccineren."
Ook voor sommige bestaande vaccins kan het een oplossing bieden bij tekorten. "Denk aan het vaccin tegen rabiës (of hondsdolheid)", zegt Leroux-Roels. "Daar zijn er altijd tekorten, terwijl veel mensen dat vaccin nodig hebben. Bijvoorbeeld als je op een verre reis vertrekt, of als je gebeten bent door een hond die mogelijk besmet kan zijn."
Een belangrijke kanttekening is dat vaccinatie via de huid niet bij alle vaccins goed werkt. "We hebben dat al getest voor mRNA-vaccins tegen covid, maar daar hadden we niet zo'n goede resultaten", waarschuwt Leroux-Roels. "Je zal dat dus vaccin per vaccin goed moeten onderzoeken of de immuunreactie via de huid even goed is als met een prik via de spier."
Wanneer komt het op de markt?
Er lopen ondertussen al verschillende klinische studies die dat onderzoeken voor onder andere rabiës en het mpox-virus. Indavex heeft nu ook een investering van 3 miljoen euro te pakken waarmee ze de VAX-ID-adaptor verder gaan ontwikkelen en commercialiseren.
"De voorbije dagen hebben we een audit gehad om ons CE-label te verkrijgen, dat laat zien dat we aan alle wettelijke eisen voldoen", zegt CEO Vandekerckhove. "Die audit is vlot verlopen, dus we hopen tegen het einde van het jaar het label op ons product te mogen zetten. Daarna zouden we de VAX-ID commercieel op de markt kunnen brengen. Nu wordt die al gebruikt voor onderzoek."
Maar dreigt dat gloednieuwe snufje de prijs van de vaccins niet omhoog te drijven? Idevax maakt zich sterk dat dat niet het geval zal zijn. "We doen hard ons best om de prijs gunstig te houden. Zeker als je in rekening brengt dat je dosissen gaat uitsparen. We hopen ook in grote volumes te produceren."
