Kankerpatiënten kiezen voor gespecialiseerde ziekenhuizen, ook als ze daarvoor anderhalf uur moeten reizen

Referentiecentra zijn gespecialiseerde ziekenhuizen voor een bepaald type kanker, waar medische en niet-medische zorg gebundeld worden. "Wetenschappelijk onderzoek bewees al dat het bundelen van complexe zorg de overlevingskansen vergroot en de levenskwaliteit verbetert. Maar tot nu toe wisten we niet hoe de patiënten hier zélf over denken", zegt Ward Rommel van Kom op tegen Kanker.

Het onderzoek toont nu aan dat mensen met kanker zich voor de keuze van een ziekenhuis voornamelijk baseren op de doorverwijzing van de arts of specialist. Daarnaast houden ze rekening met de reputatie van het zorgteam, de kwaliteit van het ziekenhuis en eerdere ervaringen.

Tegen de verwachtingen in speelt de reistijd naar dat ziekenhuis amper een rol. 90 procent van de bevraagde patiënten is bereid een uur te reizen voor een eenmalige behandeling, 77 procent wil zelfs tot anderhalf uur afleggen. Voor herhaalde behandelingen wil 70 procent een uur reizen.

Ook Joyce, een ex-patiënt met teelbalkanker, koos ervoor om een uur te rijden naar een gespecialiseerd ziekenhuis. Hij had een zeldzame agressieve tumor en is intussen genezen. De kanker werd ontdekt in een plaatselijk ziekenhuis, maar zijn huisarts verwees Joyce door naar een universitair ziekenhuis.

"De afstand was ongeveer een uurtje. Dat vond ik eigenlijk niet zo erg, het was telkens een momentje van bezinning. Ik koos voor dat ziekenhuis omwille van de expertise daar en de ervaring met mijn type kanker. Het schiep wel vertrouwen om te weten dat ik daar in goede handen was."

"Het weinige dat je in die situatie wél zelf onder controle hebt, is waar je je laat behandelen. In ziekenhuis A doen ze 2 keer per jaar zo'n ingreep, in ziekenhuis B doen ze dat wekelijks. Dan is de beslissing snel gemaakt."

Bekijk: Eddy Deneckere moet 45 minuten pendelen voor zijn kankerbehandeling (lees verder na de video)

Patiënten hebben veel vertrouwen in de referentiecentra. Naast een betere medische zorg is ook de niet-medische zorg er een grote meerwaarde. De zorg door kinesisten, psychologen, sociaal werkers en diëtisten is er beter op hun specifieke behoeften afgestemd dan in een algemeen ziekenhuis. Bovendien is de kans er groter om lotgenoten te ontmoeten.

Kom op tegen Kanker roept de toekomstige federale regering op om werk te maken van referentiecentra voor alle types kanker, ook zeldzame types. "Dat zal voor patiënten echt een groot verschil maken. Uit onderzoek weten we al dat zorg concentreren werkt, en we hebben nu ook van de patiënten gehoord dat ze verder willen reizen voor betere zorg", zegt Rommel.

Daarnaast stelt Kom op tegen Kanker nog enkele begeleidende maatregelen voor. "Het is heel nuttig dat afspraken en behandelingen op dezelfde dag geconcentreerd worden. Ook toegankelijk en betaalbaar ziekenvervoer is voor patiënten heel belangrijk", zegt Rommel. 

"Ik wil ervoor zorgen dat kankerpatiënten, maar ook mensen met andere complexe aandoeningen, in dit land de beste zorg krijgen. Dit doen we door zorg te concentreren waar nodig, en door nabije zorg te voorzien waar het kan. Zo zorgen we dat complexe behandelingen enkel uitgevoerd worden in bepaalde gespecialiseerde ziekenhuizen. Hier worden mensen geholpen door de beste experten met de meeste ervaring waardoor de overlevingskans van de patiënt stijgt. De nabehandeling kan dan bijvoorbeeld wel in een ziekenhuis vlakbij de woonplaats van een patiënt plaatsvinden."

"Deze studie van KOTK bevestigt onze ingeslagen weg. De studie laat duidelijk zien dat mensen met kanker vooral zo goed mogelijk behandeld worden en dat de afstand die ze voor de beste behandeling willen afleggen amper een rol speelt. De komende jaren wil ik dan ook dit beleid consequent verderzetten en waar nodig versterken zodat we alle patiënten in dit land, met een aandoening waar concentratie van de zorg aangewezen is, de absolute garantie bieden dat ze de allerbeste zorg krijgen."