Tijdens de eerste 9 maanden van dit jaar is het aantal migranten dat illegaal de Europese Unie is binnengekomen gedaald met 42 procent, tot 166.000. Dat blijkt uit officiële cijfers van Frontex, het Europese agentschap dat verantwoordelijk is voor de buitengrenzen. De grootste daling zien we aan de route via het centrale deel van de Middellandse Zee en aan de zogenoemde westelijke Balkanroute. Aan de West-Afrikaanse route naar de Canarische eilanden en de zogenoemde oostelijke landroute is er dan weer spraken van een spectaculaire stijging, hoewel de absolute cijfers hier toch wel een stuk lager liggen.
Aantal vluchtelingen dat illegaal de EU binnenkomt is dit jaar met 42 procent gedaald
Op de route via het centrale deel van de Middellandse Zee - zeg maar tussen Tunesië/Libië en Italië - zijn er tussen januari en september 47.710 illegale grensoverschrijdingen genoteerd, een daling met 64 procent. Begint de controversiële deal tussen de Europese Unie en Tunesië te renderen? Tunesië krijgt daardoor financiële steun van de EU. De daling lijkt daarop te wijzen, al moet daarbij ook worden vermeld dat het in absolute cijfers nog altijd de belangrijkste route voor illegale migranten is.
Op de zogenoemde westelijke Balkanroute - tussen Servië/Bosnië en Hongarije/Kroatië - is er ook sprake van een sterke afname van het aantal illegale grensoverschrijdingen: 16.968, of een daling met 7,9 procent. Dat heeft mogelijk te maken met de strenge grenscontroles daar.
Aan de route via het oostelijke deel van de Middellandse Zee - tussen Turkije en Griekenland - is er een stijging met 15 procent van het aantal illegale grensoverschrijdingen. Tijdens de eerste 9 maanden van het jaar waren dat er 45.610. Het effect van de Turkijedeal van 2018, waarbij Turkije migranten tegenhoudt in ruil voor Europese steun, blijkt toch wel beperkt.
Vooral de West-Afrikaanse route richting Canarische Eilanden blijkt steeds meer vluchtelingen aan te trekken. Van januari tot september maakten 30.616 vluchtelingen de levensgevaarlijke oversteek vanuit West-Afrika naar de Canarische Eilanden, een stijging met maar liefst 100 procent.
Ook de oostelijke grensroute kende een forse stijging. Er waren dit jaar al 13.195 illegale grensoverschrijdingen, een stijging met maar liefst 192 procent. De Poolse premier Donald Tusk wil daarom het recht op asiel tijdelijk opschorten. Hij verwijt de Russische president Vladimir Poetin en zijn Wit-Russische bondgenoot Aleksandr Loekasjenko dat ze migranten gebruiken om druk op Polen uit te oefenen.
De illegale migratie over het Kanaal, richting Verenigd Koninkrijk, zit ook nog altijd in de lift. Tot nu toe zijn er dit jaar al 47.514 vluchtelingen die illegaal het Kanaal zijn overgestoken, een kleine stijging met 2 procent in vergelijking met de eerste 9 maanden van 2023.
Vorig jaar waren er 380.227 illegale grensoverschrijdingen in de EU, een stijging met 16,9 procent. In 2022 was er zelfs een stijging van 61,29 procent in vergelijking met 2021.
En bij ons?
In ons land waren er afgelopen maand 3.686 asielaanvragen, nog altijd een vrij hoog cijfer. Dat blijkt uit cijfers van het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS). De belangrijkste landen van herkomst zijn Syrië (14,6 procent), de Palestijnse gebieden (13 procent) en Afghanistan (9,1 procent).
Of het aantal asielaanvragen ook zal gaan dalen, in navolging van de Europese cijfers over illegale migratie, is niet duidelijk. Daarvoor spelen te veel andere factoren een rol. Zo is het vooraf niet duidelijk welk land vluchtelingen kiezen na hun aankomst in de EU, en er is natuurlijk ook nog altijd iets als legale migratie.
