Aan de vooravond van de lokale verkiezingen hebben de partijvoorzitters van 7 nationale partijen nog eenmaal de degens gekruist over thema's als mobiliteit, veiligheid en verplichte fusies. Vooral de discussie over een uitspraak die werd gedaan in een reportage die tijdens het debat werd getoond, blijft hangen: een racistische uitspraak volgens de ene, een teken van ongemak volgens de andere.
Racisme of angst? Hoe een "sympathieke dame uit Denderleeuw" het Groot Debat tussen 7 partijvoorzitters heeft gekaapt
Nils Schillewaert
Gepubliceerd:
"Als er meer dan één zwarte afkomt, dan houd ik me wat afzijdig, zelfs overdag." Die uitspraak van een oudere dame in Denderleeuw in een reportage over de veiligheid en de netheid rond het station van Denderleeuw deed de gemoederen hoog oplopen tussen de partijvoorzitters die deelnamen aan het Groot Debat op VRT 1.
"Ik heb racisme gezien in die reportage en dat vind ik spijtig. Dat lost niks op", zegt Groen-covoorzitter Nadia Naji. N-VA-voorzitter Bart De Wever ziet dat anders. "Mevrouw Naji zag een racist en dat stuit me tegen de borst. Ik zag een vrouw die zich niet op haar gemak voelt en die dat op een ongelukkige manier onder woorden brengt."
De Wever pleit voor meer empathie. "Die vrouw is bang", zegt hij onder meer. "De bevolking van Denderleeuw is op korte tijd veranderd door de 'overflow' vanuit Brussel. Dat verandert het leven van die mensen. Ik ben het kotsbeu dat je dan tegen die mensen zegt: 'Je bent een racist.' Daar los je geen enkel probleem mee op."
"U heeft geen respect voor mensen zoals ik"
Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken speelt graag in op de discussie tussen Naji en De Wever. Hij zag een "sympathieke dame uit Denderleeuw" en verwijt Groen dat de partij helemaal niet zo verbindend is als ze wil doen uitschijnen.
"We zullen de proef op de som nemen", aldus Van Grieken terwijl hij de hand reikt richting Naji. "Wil u mij de hand schudden? Nee, u weigert dat. En toch komt u hier grote praat verkopen over verbinding. U zou zich moeten schamen."
"Ik wil u geen hand schudden, omdat u (lid van, red.) een racistische partij bent", antwoordt Naji in duidelijke taal. "U heeft geen respect voor mensen zoals ik."
"Triest debat"
Ook de andere partijvoorzitters mengen zich in het debat. "Het gaat niet over wat de vrouw zegt, maar over wat jullie daarover zeggen", zegt Raoul Hedebouw (PVDA). "Het is niet fair dat jullie zeggen dat er een link is tussen de veiligheid en netheid in een stad en de aanwezigheid van migranten."
"Het debat van daarnet was heel triest", klinkt het bij CD&V-voorzitter Sammy Mahdi. "Wat die mevrouw zei, dat had mijn Vlaamse grootmoeder ook kunnen zeggen. Toen mijn vader naar België kwam en met mijn moeder trouwde, was mijn Vlaamse grootmoeder bang om die man daar te zien. Het helpt niet om haar een racist te noemen, maar het helpt ook niet om te supporteren voor ongelukkige opmerkingen."
Dit was geen goed voorbeeld van hoe we Vlaanderen vanaf morgen moeten gaan besturen
Sammy Mahdi, voorzitter CD&V
Mahdi stelt vast dat de lokale burgemeesters beter zijn in dat verbinden dan de partijvoorzitters in dit debat. "Dit was geen goed voorbeeld van hoe we Vlaanderen vanaf morgen moeten gaan besturen."
Eva De Bleeker, voorzitter van Open VLD, speelt daar gretig op in en verwijst naar Mechelen waar haar partijgenoot Bart Somers burgemeester is. "Een van de systemen die hij gebruikt, is het buddysysteem." Dat is een systeem waarbij vrijwilligers nieuwkomers helpen om de taal te leren, maar ook om hun kinderen in te schrijven bij de jeugdbeweging of bij het boodschappen doen.
"Alles begint bij het Nederlands"
Vooruit-voorzitter Conner Rousseau opent zijn repliek met een kritische opmerking voor collega-voorzitter Tom Van Grieken. "Je mag van mening verschillen, maar ik vind het jammer dat je een collega belachelijk wil maken op nationale televisie. Dat vind ik niet nodig."
Daarna grijpt hij de discussie aan om aan te tonen hoe belangrijk de Nederlandse taal is om voor verbinding te zorgen op lokaal niveau. "In sommige wijken begrijpen mensen elkaar gewoon niet meer", haalt Rousseau aan.
Hij vindt bijval bij N-VA-voorzitter Bart De Wever. Niet toevallig een van zijn coalitiepartners in de nieuwe Vlaamse regering die van de kennis van het Nederlands een topprioriteit heeft gemaakt. De Wever gooit meteen met een bloemetje richting de 3e Vlaamse coalitiepartner CD&V: "Alles begint met verbinding, meneer Mahdi heeft wijze woorden gesproken."
Ook voor de burgemeester van Antwerpen begint alles bij het spreken van dezelfde taal. "Ik heb 175 nationaliteiten in mijn stad", zegt De Wever. "Als we niet allemaal Nederlands met elkaar spreken, hoe kunnen we dan ooit één identiteit delen?"
