Rond deze tijd krijgen veel eigenaars van een huis of appartement het aanslagbiljet voor de jaarlijkse onroerende voorheffing in de bus. Is dat hetzelfde als het kadastraal inkomen en hoe vaak moet je die belasting betalen? Kris De Sagher is woordvoerder bij de Vlaamse Belastingdienst en beantwoordt de meest gestelde vragen over de onroerende voorheffing.
Xavier Taveirne is jouw consumentenman. In het consumentenprogramma 'WinWin' op Radio2 geeft hij tips om je leven als consument slimmer en goedkoper te maken. Heb je een vraag, tip of probleem? Mail naar winwin@radio2.be.
De onroerende voorheffing is een Vlaamse belasting die jaarlijks wordt geheven op onroerende goederen die in Vlaanderen liggen. Concreet gaat het dan over gronden, huizen, appartementen, parkeerplaatsen of garageboxen.
De belasting wordt berekend op basis van het kadastraal inkomen. Dat bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd. In de meeste gevallen moet de belasting worden betaald door de persoon die op 1 januari de eigenaar is van het onroerende goed.
Als er een opsplitsing is gemaakt tussen naakte eigendom en vruchtgebruik (bijvoorbeeld wanneer een ouder aan successieplanning doet en zijn woning aan zijn kind(eren) heeft geschonken, maar er zelf nog in blijft wonen, red.) is het de vruchtgebruiker die de belasting moet betalen.
1. Wat is het kadastraal inkomen?
Het kadastraal inkomen (KI) is een fictief inkomen dat je jaarlijks netto zou krijgen als je jouw onroerend goed zou verhuurd hebben in het jaar 1975. Het KI is dus geen actueel cijfer, maar werd ooit vastgelegd in 1975. Ook voor nieuwbouwwoningen wordt het KI berekend alsof we in 1975 zouden leven. Onder andere de ligging, de oppervlakte en het comfort spelen een rol bij de berekening.
"Het was oorspronkelijk de bedoeling dat het KI regelmatig zou worden herzien, bijvoorbeeld om de 10 jaar. Maar dat zou zo'n gigantische opdracht zijn geweest dat dat nog nooit is gebeurd. Daarom wordt het KI wel elk jaar geïndexeerd, maar niet herberekend."
Het KI wordt soms wel herberekend wanneer er aanpassingen gebeuren aan je woning. Die aanpassingen moet je doorgeven aan de overheid. Als je dat niet doet, riskeer je een boete.
2. Hoe wordt de onroerende voorheffing berekend?
De onroerende voorheffing is een combinatie van het geïndexeerde kadastraal inkomen en de opcentiemen die je gemeente- en provinciebestuur heffen.
Het kadastraal inkomen wordt dus jaarlijks geïndexeerd. Het basisbedrag blijft hetzelfde, maar wordt aangepast aan de economische realiteit van vandaag. Met andere woorden: aan de stijgende consumptieprijzen of de inflatie. Net zoals de prijzen in de winkel én je loon elk jaar stijgen, stijgt je KI ook ieder jaar.
Het grootste deel van de belasting gaat naar de gemeente en de provincie
Kris De Sagher, Vlaamse Belastingdienst
"Een deeltje van de onroerende voorheffing gaat naar de Vlaamse overheid, maar het grootste gedeelte is bedoeld voor de gemeente en provincies. Zij kunnen zelf bepalen hoeveel opcentiemen ze willen heffen op jouw onroerend goed."
Soms wordt er een korting toegekend op de onroerende voorheffing. Bijvoorbeeld na een grote energetische renovatie of wanneer er een extra kind wordt geboren. "Vanaf 2 kinderen krijg je een vermindering op de onroerende voorheffing, en ook wanneer je een energiezuinige woning bouwt."
3. Hoeveel keer per jaar moet je betalen?
De onroerende voorheffing betaal je één keer per aanslagjaar. Volgens de Vlaamse Belastingdienst krijgt 98 procent van alle belastingplichtigen zijn aanslagbiljet in het jaar zelf. "Je betaalt per kalenderjaar maar één keer onroerende voorheffing voor je goed. Wij bekijken de toestand op 1 januari en sturen het aanslagbiljet dan in principe in de loop van het jaar uit."
En wat als je je huis net hebt verkocht? "Vaak verrekent de notaris de voorheffing al bij de verkoop. Stel dat je in juni een huis koopt en de onroerende voorheffing voor die woning bedroeg vorig jaar 1.200 euro, dan kan de notaris bijvoorbeeld al 600 euro bij de verkoopprijs rekenen, zodat de belasting netjes verdeeld wordt tussen de koper en de verkoper."
Soms komt het voor dat je toch meerdere aanslagbiljetten per jaar ontvangt. "Dat zal wel telkens voor een ander aanslagjaar zijn. Je zal nooit dubbel betalen. We zorgen er ook voor dat er minstens 6 maanden tussen twee verschillende aanslagbiljetten zitten."
4. Wat als je niet (meteen) kunt betalen?
De onroerende voorheffing is vaak een fiks bedrag en je moet de belasting telkens binnen de 2 maanden betalen. Daarom bestaat de mogelijkheid om een afbetalingsplan aan te vragen bij de Vlaamse overheid. "Zeker wanneer je meerdere aanslagbiljetten in hetzelfde kalenderjaar hebt ontvangen, zijn we daar heel soepel in. Het volstaat dan om met ons contact op te nemen en in onderling overleg kunnen we dan afspreken welke afbetaling er mogelijk is."
Let wel op: je zal altijd intresten betalen voor een afbetalingsplan. Met andere woorden: uitstel van betaling zal je extra geld kosten. Informeer je dus vooraf goed.
5. Wat als je het niet eens bent met de berekening?
Wanneer je van mening bent dat er een fout is gebeurd bij de berekening van de onroerende voorheffing kan je een bezwaarschrift indienen . Dat betekent echter niet dat je de betaling in tussentijd even kunt laten wachten.
"Een bezwaarschrift zorgt niet voor uitstel van betaling. Daarom raden we altijd aan om sowieso tijdig te betalen, ook al ben je het niet eens met de berekening. Het duurt soms langer dan 2 maanden om alles te onderzoeken en als je dan nog niet betaald hebt, worden er intresten aangerekend. Maar het werkt ook omgekeerd: als nadien blijkt dat er inderdaad te veel onroerende voorheffing is aangerekend, dan zal je het te veel betaalde bedrag terugkrijgen met intresten."
Wie klachten heeft over de manier waarop de Vlaamse Belastingdienst je dossier behandelt, kan ook terecht bij de Klachtendienst Financiën .
