In het zuidoosten van de Verenigde Staten zijn al minstens 40 mensen omgekomen als gevolg van de orkaan Helene. Die kwam eerst aan land in de staat Florida en trok daarna onder meer naar Georgia. De storm zwol aan tot een orkaan van categorie 4, de op 1 na hoogste categorie. Inmiddels is Helene afgezwakt tot categorie 1.
Dodental door orkaan Helene loopt op: minstens 40 doden in 5 Amerikaanse staten
Andrei Stiru
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:
De orkaan kwam donderdagavond rond 23 uur lokale tijd aan land in de regio Big Bend, aan de noordwestkant van Florida. Er werden toen winden tot 225 kilometer per uur geregistreerd. Volgens Amerikaanse media is Helene de krachtigste storm die Big Bend ooit heeft getroffen.
Meteorologen voorspelden dat de staat Florida en andere zuidoostelijke staten van de Verenigde Staten zware stormvloeden en overstromingen zouden meemaken. Op sommige plaatsen werden golven tot wel 6 meter hoog verwacht. De gouverneurs van Florida, Alabama, Georgia, North en South Carolina en Virginia riepen daarom de noodtoestand uit.
Het Amerikaanse National Hurricane Center (NHC) waarschuwde vooraf voor een groot aantal potentiële slachtoffers. "Er gaat zich echt een onleefbaar scenario afspelen in het kustgebied", zei NHC-directeur Michael Brennan. De inwoners van verschillende regio's kregen de oproep om te evacueren.
Helene ging aan land met een doorsnede van 675 kilometer. Wat dat betreft moet ze alleen orkaan Ida uit 2017 en orkaan Opal uit 1996 laten voorgaan. Die hadden een doorsnede van 750 kilometer. Door de enorme omvang is de impact van de orkaan voelbaar in verschillende staten.
Alles samen zijn in Florida, Georgia, North en South Carolina en Virginia al minstens 40 mensen om het leven gekomen. De reddingsdiensten hebben hun handen vol. Meer dan 3 miljoen huishoudens zitten zonder stroom, volgens gegevens van PowerOutage.us .
Verzekeraars schatten dat orkaan Helene de komende dagen nog miljarden dollars aan schade zal veroorzaken. Ter vergelijking: toen orkaan Ian, ook een categorie 4-storm, Florida in 2022 trof, veroorzaakte die meer dan 100 miljard dollar aan schade en vielen er 161 doden.
Nadat Helene aan land is gekomen, is de storm afgezwakt. Helene is volgens de NHC nu een post-tropische cycloon. De storm blijft nog altijd gevaarlijk. De stormvloed - metershoge golven die aanspoelen op de kusten - zou tegen het weekend wegebben, maar de dreiging van stevige wind en overstromingen blijft bestaan. Dat kan leiden tot aardverschuivingen.
Veel mensen geëvacueerd, maar sommigen blijven
“Er is enorm veel wind. Alles is al sinds de namiddag afgesloten”, vertelde Kieran Uylenbroek vrijdag. Hij is een Vlaming die in Tampa Florida woont en een restaurant uitbaat in de nabijgelegen gemeente Dunedin. Vooral langs de kustlijn zijn veel mensen geëvacueerd, voegde hij toe.
“Er zijn scholen die geopend zijn als toevluchtsoord voor mensen die op straat leven of mensen die nergens anders naartoe kunnen. Er zijn ook mensen die naar het binnenland gaan, naar familie of vrienden. En dan zijn er mensen die beslissen om niet te evacueren.”
Op bepaalde plaatsen adviseerden de autoriteiten die laatste groep om hun naam en belangrijke informatie met een watervaste stift op hun lichaam te schrijven. Zo kunnen mensen, indien ze omkomen, later worden geïdentificeerd.
Dat de overheid bij stormen advies geeft, is in Florida de normaalste zaak van de wereld, zegt Uylenbroek. “Dat is typisch Amerikaans, dat iedereen daarop wordt voorbereid en gedrild. Je krijgt regelmatig berichten op je gsm of op je e-mailadres van de overheid. Wij hebben 2 kinderen die de afgelopen dagen ook evacuatie-oefeningen hebben gekregen. Op dat vlak is iedereen hier heel goed geïnformeerd."
Hoe wordt de categorie bepaald?
Hoe worden de categorieën van orkanen bepaald?
Orkanen worden ingedeeld in 5 categorieën volgens de zogenoemde Saffir-Simpson-schaal, gebaseerd op de verwachte schade door windsnelheid en stormvloeden. Hoewel enkel orkanen van categorie 3 of hoger worden geclassificeerd als "grote orkanen", zijn alle orkanen gevaarlijk.
Categorie 1: windsnelheid tussen 119 en 153 kilometer per uur. Deze orkanen veroorzaken beperkte schade, zoals beschadigde daken en omgevallen bomen. Ook kunnen sommige gebieden te maken krijgen met stroomuitval.
Categorie 2: windsnelheid tot 177 kilometer per uur. Deze orkanen richten meer schade aan. Ze beschadigen daken en gevels, en grotere bomen vallen om. Stroomonderbrekingen duren vaak langer.
Categorie 3: windsnelheid tot 208 kilometer per uur. Dit worden 'grote orkanen' genoemd. Huizen lopen zware schade op en er is een grote kans op overstromingen. Stroom- en watervoorzieningen kunnen wekenlang uitvallen door de vernietigde infrastructuur.
Categorie 4: windsnelheid tot 251 kilometer per uur. Deze orkanen veroorzaken "catastrofale schade" aan gebouwen. Huizen worden vaak onbewoonbaar door ingestorte daken en muren.
Categorie 5: windsnelheid boven 252 kilometer per uur. Deze orkanen vernielen gebouwen volledig en maken getroffen gebieden maandenlang onbewoonbaar. Nutsvoorzieningen worden volledig verwoest.
