Strijd om linkse kiezers, mobiliteit en de heraanleg van pleinen: hierover gaan de verkiezingen in Borgerhout

Borgerhout wordt bestuurd door de unieke coalitie tussen Groen (9 zetels), Vooruit (3 zetels) en PVDA (4 zetels), met Mariam El Osri als groene districtsburgemeester. Het bestuur bezette een comfortabele 16 zetels op een totaal van 25.

De grootste oppositiepartij in Borgerhout is de N-VA (6 zetels), met naast hen Vlaams Belang (1 zetel), CD&V (1 zetel) en Open VLD (1 zetel) op de oppositiebanken.

Het huidige districtsbestuur zet graag enkele grote evenementen in de verf, onder meer 'Samen aan Tafel' waarbij zo'n 8.000 deelnemers hebben aangeschoven aan een kilometerslange tafel om samen te eten en te praten. Contact en inspraak zijn en blijven speerpunten.  

En, niet verwonderlijk, districtsburgemeester Mariam El Osri van Groen zet graag de vergroening van het district in de verf: "Borgerhout is letterlijk veel groener dan in 2018. Na heraanleg zien straten er veel groener uit, met bomen en ontharde parkeerstroken."

Die parkeerplaatsen zijn één van de grootste discussiepunten met de stad. Het district wil er minder, want een ruime meerderheid van de inwoners zegt in een bevraging dat ze geen auto gebruiken voor dagelijkse verplaatsingen.  

De heraanleg van straten en pleinen is net voor N-VA in Borgerhout de grootste mislukking van het huidige bestuur. Er wordt te weinig geïnvesteerd in onderhoud van voet- en fietspaden. "Het bestuur houdt zich te veel bezig met zaken waarvoor het niet bevoegd is", zegt N-VA-lijsttrekker Jan van der Vloet.

"We gaan echt de wereldwijde energiecrisis of tal van wereldconflicten (spijtig genoeg) niet in Borgerhout oplossen", aldus van der Vloet. "Integendeel, de focus hierop zorgt enkel en alleen voor verdeeldheid tussen bewoners." De oppositie pleit ook voor een constructieve samenwerking met het stadsbestuur.

Ook over veiligheid verschillen de meningen. Borgerhout was de voorbije jaren meer dan eens het toneel van aanslagen in het drugsmilieu. Groen pleit voor meer buurttoezicht en wijkpolitie die vooral aanspreekbaar moet zijn. N-VA pleit voor een streng veiligheidsbeleid en een kordate handhaving.

De voorbije twaalf jaar staan bol van de aanvaringen tussen het door de N-VA gedomineerde Antwerpse stadsbestuur en de linkse coalitie in het district Borgerhout. Die spanning is niet verminderd toen de socialisten in 2019 toetraden tot het college van burgemeester Bart De Wever. Vooral rond mobiliteit stonden beide bestuursniveaus vaak loodrecht tegenover elkaar.

Rond de aanleg van fietsstraten werd er veel ruzie gemaakt. Met als kers op de taart de beslissing van Vlaams minister van Mobiliteit Lydia Peeters (Open VLD) om van de beruchte Turnhoutsebaan – een gewestweg – een fietsstraat te maken. Kwatongen beweren dat dit gebeurde op aangeven van haar partijgenoot en huidig Antwerps Open VLD-lijsttrekker Willem-Frederik Schiltz. Hoe dan ook, er zijn naar verluidt nog niet veel overtreders beboet.

Recent kondigde Wegen en Verkeer aan dat de straat bij de heraanleg vanaf 2026 afzonderlijke fietspaden krijgt. Dat betekent dat het niet langer een fietsstraat zal zijn, waar fietsers voorrang hebben.

Ander twistpunt is de keerlus voor de tram op de grens van Borgerhout en Deurne-Zuid. De vroegere keerlus aan Eksterlaar moest plots verdwijnen wegens "versleten". In plaats van de sporen te vervangen, werd er een nieuw traject uitgetekend waardoor bomen moeten verdwijnen en een markt moet verplaatst worden.  

Daartegen is veel buurtprotest gerezen en het is een symbooldossier geworden voor de strijd tussen Antwerpen en Borgerhout, de strijd tussen N-VA enerzijds en Groen-PVDA-Vooruit anderzijds.

Een homogeen links districtsbestuur betekent niet dat er geen fricties zouden zijn in de coalitie. Zo was in de vorige legislatuur Zohra Otman schepen voor PVDA maar zij staat nu op de tweede plaats bij Groen voor de gemeenteraad. Borgerhout was het Antwerpse proeflaboratorium voor de samenwerking tussen Groen en de toenmalige SP.A maar het kartel liep in 2018 op de klippen in de nasleep van de breuk in Samen waarmee rood en groen 'samen' op alle lokale niveaus naar de Antwerpse kiezer wilden trekken. En het is niet hersteld.

Of de progressieve coalitie wordt voortgezet in Borgerhout is geen evidentie. Allereerst zijn er de onderlinge krachtsverhoudingen. De verkiezingsuitslag van de verkiezingen in juni wijst op een verschuiving van Groen naar PVDA. Stemmenkanon Jos D'Haese staat dan wel op de stadslijst van PVDA, maar woont wel in Borgerhout. Nele Van Parys is lijsttrekker.

Daarnaast is het uitkijken wat nieuwkomer Team Fouad Ahidar A+ kan betekenen. In Brussel zorgde de hoofdpartij voor een kleine aardverschuiving. Het is aan lijsttrekker Insaf El-Haji om hetzelfde te doen in Borgerhout.

Het herstel van het kartel tussen Groen en Vooruit is niet gelukt. Lijsttrekkers Mariam El Osri (Groen) en Aïssatou Cissé (Vooruit) moeten het op eigen kracht doen en het is afwachten of zij nadeel zullen ondervinden van de afschaffing van de opkomstplicht. Vooruit moet het deze keer ook doen zonder de betreurde Stephanie Van Houtven. Het rode boegbeeld overleed aan de gevolgen van baarmoederhalskanker.

De N-VA, met Jan van der Vloet als lijsttrekker, steekt alvast de hand uit naar Groen en Vooruit. Bij Vlaams Belang hoopt lijsttrekker Marc De Meyer dat ook een samenwerking op rechts niet wordt uitgesloten. Ali El Moussaoui (CD&V) en Nigel Chantrain (Open VLD) zijn de lijsttrekkers voor de resterende traditionele partijen.

Hamvraag zal zijn hoeveel vrijheid de districtsafdelingen zullen krijgen in de onderhandelingen. Als er op stedelijk niveau een andere coalitie wordt gevormd, wordt de druk misschien wel opgevoerd om in de districten afspiegelingscoalities te vormen, ook in het rebelse Borgerhout.