De stad Gent wil vermijden dat een historische brief uit de 16e eeuw geveild wordt en stuurt een officiële aanvraag naar een Schots veilinghuis om hem terug te eisen. Het gaat om een brief van de toenmalige Engelse Queen, gericht aan een Gentse schepen.
Gent vraagt historische brief van Queen Elizabeth I terug van Schots veilinghuis
Het veilinghuis Lyon & Trunbull uit Edinburgh veilt volgende week een brief die volgens Gent in de stadsarchieven thuishoort. De stad stuurt dan ook een verzoek om het historische document niet te verkopen. Het veilinghuis schat dat het tot 20.000 euro kan opleveren.
De brief is geschreven op 30 december 1578 en ondertekend door Queen Elizabeth I, toen koningin van Engeland. De bestemmeling was Jan van Hembyse, toen schepen en leider van de Calvinistische Republiek in Gent. De Queen pleit in de brief voor een eerlijk proces van katholieke edellieden die in de stad gevangen zitten.
Dit uitzonderlijke document hoort thuis in de Gentse archieven, het is een bijzondere getuige van een erg woelige en belangrijke periode
Schepen van Archief Gent, Filip Watteeuw (Groen)
Gent zegt dat onderzoek aantoont dat het document aan de stadsarchieven toebehoort. "Het is een belangrijk historisch document dat een woelige periode uit de Gentse en de Europese geschiedenis illustreert. De brief was gericht aan de stad én is ook afgeleverd. Dat betekent dat hij in ons archief thuishoort", zegt schepen Watteeuw.
De overhandiging van de brief is een verhaal op zich. Die gebeurde door de Engelse spion, Daniel Rogers. "Dat weten we zeker, want hij heeft de inhoud van de brief ook besproken in een andere brief", weet stadsarchivaris Guy Dupont. "Hij schreef dat hij de brief had afgegeven en dat de koningin not amused zou zijn als er geen gevolg aan haar verzoek zou gegeven worden."
Stadsarchief wist tot voor kort niets over de brief
Opvallend detail: het stadsarchief van Gent had tot voor kort nog nooit over de historische brief gehoord. "Vorige week kregen we plots een tip binnen. We hebben onmiddellijk onze archieven en inventarissen ingekeken, maar vonden er niets over terug. Ook vroegere stadsarchivarissen en experten wisten niets af van het bestaan ervan."
"Er is niets in ons archief dat naar die brief verwijst. Anders zou die wel zijn ingelijst, want de handtekening van de koningin staat erop! Hoe die brief opnieuw in Engeland is beland, dat blijft voorlopig ook een mysterie!"
De Calvinistische Republiek
In 1577 plegen protestantse rebellen een coup in Gent. Ze slagen erin de macht te veroveren en de stad af te scheuren van het graafschap Vlaanderen. Ze richten er een Calvinistische Republiek op. De leider van de rebellen, Jan van Hembyse, neemt de katholieke elite gevangen.
De hertog van Aarschot, de toenmalige gouverneur, wordt 's nachts en blootvoets van zijn bed gelicht. Er is internationale verontwaardiging over de arrestatie. Willem van Oranje bemoeit zich begin december 1578 met de zaak. Hij trekt naar Gent om een akkoord te regelen en slaagt in zijn opzet.
Van Hembyse laat de katholieken vrij. Dat nieuws had de Queen nog niet bereikt. Ook zij maakt zich zorgen en wil zich internationaal laten gelden. Ze stuurt daarom een brief naar het Gentse stadsbestuur. Het document werd er enkele weken na de vrijlating overhandigd. Hoe de brief terug in Groot-Brittannië terecht gekomen is, is nog onduidelijk.
De Calvinistische Republiek hield in Gent uiteindelijk 6 jaar stand, tot 1584.
Regionaal nieuws uit Oost-Vlaanderen

