Sportpsycholoog over uitspraken Kevin De Bruyne: "Mensen hebben een totaal verkeerde visie op leiderschap"

Gisterenavond verloren de Rode Duivels met 2-0 van Frankrijk. Na de wedstrijd was kapitein Kevin De Bruyne bijzonder hard voor de prestatie van het team . Hij zei onder andere dat "wie niet goed genoeg is, alles moet geven". Alleen verzaakten sommige spelers volgens hem aan die plicht.

Volgens De Bruyne voerden bepaalde teamgenoten hun taken niet uit. Hij noemde daarbij geen namen, maar zei wel dat het "beter moet op alle vlakken."

Boen geeft aan dat het belangrijk is om frustraties kwijt te kunnen. Dat moet dan wel in de juiste context gebeuren.

"Ik denk dat gisteren niet de juiste plaats of het juiste moment was daarvoor. Soms hebben dergelijke schokuitspraken een positief effect, maar het kan ook een negatieve weerslag hebben op het zelfvertrouwen van je team."

Wim De Coninck, analist en voormalig voetballer, bevestigt die uitspraken in de podcast 'Het Kwartier': "Een echte kapitein moet de boel aanmoedigen. Nu toont hij eigenlijk dat hij de rest te min vindt."

Binnen de kleedkamer moet er volgens Boen wel openlijk gediscussieerd kunnen worden. "Belangrijk is dat je daarna met een gemeenschappelijk 'verhaal' naar buiten komt." Zo begint iedereen de volgende wedstrijd weer op dezelfde pagina.

Waarom ging het gisterenavond dan toch fout voor de microfoon van Gilles De Bilde?

"Wij verwachten veel te veel van leiders", verduidelijkt Boen. "Eigenlijk bestaan er 4 soorten leiderschapsrollen. Je hebt taakleiders, motivationele leiders, sociale leiders en externe leiders. Mensen denken dat 1 persoon al die taken op zich kan nemen, maar dat is haast onmogelijk."

Uit onderzoek blijkt volgens Boen dat slechts 1 procent van de mensen al die rollen op zich kan nemen. "Kevin De Bruyne is volgens mij een zeer goede taakleider. Hij is bezig met de tactiek en is het verlengstuk van de coach op het veld. Als extern leider lijkt hij mij minder geschikt, want echt diplomatisch is hij niet."

De Coninck is het daarmee eens. "De Bruyne is te emotioneel." Hij verwijst daarbij onder andere naar de wedstrijd Oekraïne-België op het afgelopen EK. Toen de supporters van de Rode Duivels hun ploeg na het laatste fluitsignaal op een fluitconcert trakteerden, besloot De Bruyne om de fans niet te groeten, maar gewoon naar de kleedkamer te gaan.

Dat leidde toen tot gemengde reacties. Voetbalanalist Peter Vandenbempt zei achteraf bijvoorbeeld dat de Duivels "áltijd de fans hadden moeten groeten".

Wat mogen we dan wel van een kapitein verwachten? "Het is belangrijk om de rollen te verspreiden over verschillende mensen", zegt Boen. "Dat geldt zowel voor de bedrijfswereld als voor de sportwereld."

Daarbij is het belangrijk om te kijken naar de individuele kwaliteiten van elk teamlid. De ene zal bijvoorbeeld goed zijn in het bevorderen van de teamgeest en de sfeer, de andere zal dan weer beter zijn in het communiceren naar de buitenwereld toe. Ook daar maken we volgens Boen vaak dezelfde fouten.

"Een kapitein wordt vaak aangeduid om verkeerde redenen. Hij is bijvoorbeeld de beste voetballer of de oudste speler, of nog erger, zijn vader is lid van het bestuur. Dat wil natuurlijk niet noodzakelijk zeggen dat je een goede leider bent."

Bij de aanstelling van een kapitein moet daarom rekening gehouden worden met de feedback van alle ploeggenoten. "Eigenlijk moet iedereen elkaar kunnen beoordelen op alle soorten leiderschapskwaliteiten. Op basis daarvan kan de coach dan een beslissing nemen."

Bij Manchester City, de club van Kevin De Bruyne, wordt die beslissing trouwens op een democratische manier genomen, weet De Coninck. "Maar De Bruyne is door zijn ploeggenoten nooit verkozen als kapitein. Dat waren altijd andere spelers. Nochtans is hij de beste speler in dat team."

Zo'n democratische stemming is volgens Boen niet noodzakelijk. "Het is wel belangrijk dat de kapitein gedragen wordt door het team. Hij moet die rol ook zelf willen aanvaarden."

Over de sportieve gevolgen van de uitspraken van De Bruyne wordt nog volop gespeculeerd. Voor De Coninck is het alvast duidelijk: "Ik denk dat het niet meer goed komt met Kevin als kapitein."

Peter Vandenbempt vond de uitlatingen van De Bruyne "onacceptabel", vertelt hij in De Wereld Vandaag. Ook over de attitude van de kapitein tijdens de wedstrijd was de analist niet te spreken: "Hij laat aan de hele wereld zien hoe machteloos hij staat. Dat is gewoon contraproductief. Dit moet dringend uitgeklaard worden."

Na de wedstrijd leek De Bruyne tegen assistent Franky Vercauteren meermaals "ik stop" te zeggen. Of hij daarmee doelde op het uiten van commentaar of op zijn rol bij de nationale ploeg, is nog onduidelijk.