ISVAG-verbrandingsoven in Wilrijk moet over 2 weken dicht: dringend oplossing gezocht voor afval van 1 miljoen inwoners

Het arrest van de Raad voor Vergunningsbetwistingen op 29 augustus kwam als een verrassing. In het arrest wordt de vergunning voor de verbrandingsoven van de intercommunale Isvag in de Antwerpse deelgemeente Wilrijk vernietigd. Volgens de Raad heeft de Vlaamse regering de milieueffecten van de verbrandingsoven niet zorgvuldig genoeg onderzocht.

Half juli werd nog een overeenkomst ondertekend over de toekomst van afvalverbranding in Antwerpen en omgeving. Die kwam er nadat een intendant alle partijen die al jaren een juridische strijd leveren rond de oven rond de tafel had gekregen. In de overeenkomst stond dat de oven nog maximaal 10 jaar zou open blijven op de huidige locatie. In 2027 zou duidelijk moeten worden op welke plaats het afval van de 30 aangesloten gemeenten zou verbrand worden. In ruil zouden alle betrokken partijen de lopende procedures staken.

De overeenkomst werd ondertekend door ISVAG en de stad Antwerpen enerzijds en door de gemeente Aartselaar en de Bond Beter Leefmilieu anderzijds.  Ze vragen half augustus ook aan de Raad om te bemiddelen en zo een uitspraak te vermijden. Maar Natuurpunt en enkele omwonenden hebben de overeenkomst niet ondertekend en zien geen heil in bemiddeling. Ze blijven eisende partij en de Raad kan dus niet anders dan een oordeel vellen met de bekende gevolgen.

De Raad heeft niet alleen de vergunning vernietigd maar ook de vraag van ISVAG om de oven nog te mogen uitbaten tijdens de resterende periode van de proefvergunning, met andere woorden tot november. ISVAG krijgt 2 weken de tijd om een oplossing te vinden voor de afvalverwerking nadat het arrest betekend is. De aangetekende brief is vrijdag verstuurd, dus er is nog tot eind volgende week tijd om een oplossing te vinden.

Die oplossing zou kunnen komen van uittredend minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA). De Raad legt het dossier terug op tafel van de Vlaamse regering met de forse aanbeveling om rekening te houden met het arrest. Dat geeft de minister en een regering in de laatste weken of maanden van haar bestaan weinig speelruimte. ISVAG hoopt dat een gewijzigde vergunningsaanvraag toch nog kan worden goedgekeurd maar dat is nog niet gebeurd. 

De alternatieven zijn helaas omslachtig en vooral duur.  Andere verbrandingsovens liggen niet meteen naast de deur en beschikken wellicht niet over genoeg capaciteit om het afval van zo'n miljoen inwoners voor lange tijd te verbranden. De installatie van Indaver in de haven is mogelijk ook een optie, al is die gemaakt voor de verbranding van industrieel afval. Een laatste mogelijkheid die geopperd wordt, is uitvoer naar Nederland maar ook dat heeft een prijskaartje.

De timing van het arrest ligt politiek gevoelig. Enkele weken voor de gemeenteraadsverkiezingen zit geen enkel lokaal bestuur te wachten op problemen met de huisvuilophaling of de aankondiging dat de vuilniszakken duurder worden. Vooral de N-VA zal het ISVAG-dossier snel willen evacueren. Niet alleen minister Demir is een boegbeeld van de partij, ISVAG-voorzitter Kristof Bossuyt is districtsburgemeester en N-VA lijsttrekker in Wilrijk.  En ook veel van de 30 aangesloten gemeenten hebben een N-VA-burgemeester.