VRT gidst jongeren richting lokale verkiezingen met de EDUbox Burgerschap

Wat is participatie? Hoe worden beslissingen genomen in een stad of gemeente? En hoe kunnen jongeren actief participeren en impact maken op het beleid? De EDUbox Burgerschap  is een interactief lespakket dat leerlingen secundair onderwijs leert hoe ze actief kunnen meebouwen aan de samenleving.

De EDUbox komt er in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen in oktober, een belangrijk moment voor veel jongeren die voor het eerst mogen stemmen.

Onderzoek toont echter aan dat jonge burgers op een aantal drempels botsen als het aankomt op actief deelnemen aan de verkiezingen. Door een tekort aan kennis over politieke partijen, hun programma’s en het stemproces voelen ze zich vaak onzeker. Daarbovenop is ook de stemplicht voor de lokale verkiezingen afgeschaft. De kans dat jongeren daadwerkelijk naar het stemhokje zullen trekken, wordt kleiner. Hoe kunnen we hun motivatie en burgerzin aanscherpen?

Een grote verantwoordelijkheid voor het onderwijs, want onderzoek wijst uit dat politieke interesse en vertrouwen grotendeels gevormd wordt tijdens de periode van 12 tot 25 jaar, de zogenoemde ‘formative years’. Na die leeftijd wordt het erg moeilijk om iemand warm te maken voor politiek. En laat politieke interesse nu net een belangrijke motiverende factor zijn om deel te nemen aan de verkiezingen.

De EDUbox Burgerschap wil hier een antwoord op bieden door jongeren in eerste instantie te informeren over lokale besluitvorming, de thema’s die spelen in hun stad of gemeente en de impact van hun stem. Daarnaast wil de EDUbox first voters mobiliseren om in oktober een doordachte stem uit te brengen.

Uniek voor deze EDUbox is de interactieve tool, waarin leerlingen aangemoedigd worden om een eigen idee voor hun stad of gemeente te pitchen bij lokale politici, die op hun beurt reageren. Jongeren maken op die manier kennis met de kracht van dialoog en samenwerking binnen het beleidsproces en ervaren hoe participatie werkt in de praktijk.

Participatie en actief burgerschap kan echter ook tussen verkiezingen bestaan. Deze EDUbox focust daarom ook op andere vormen van participatie. Leerlingen ontdekken hoe ze met kleine acties en activiteiten kunnen meebouwen aan hun stad of gemeente en bespreken welk engagement zij willen aangaan.

De EDUbox zit boordevol informatie en kennis van experten. Zo geeft onder meer Wetstraatjournalist Pieterjan De Smedt (VRT NWS) meer duiding over de afschaffing van de stemplicht bij lokale verkiezingen.

Deze EDUbox is bovendien het resultaat van een samenwerking van VRT NWS met BELvue museum , Bataljong , De Ambrassade , Vlaamse Jeugdraad  en De Wakkere Burger vzw , en werd mogelijk dankzij de steun van het Agentschap Binnenlands Bestuur  van de Vlaamse Overheid. De interactieve tool werd ontwikkeld door Tree company .

Deze EDUbox was op zich ook een participatief traject. Heel wat jongeren uit Vlaamse steden en gemeenten alsook uit de Vlaamse jeugdraad werkten mee aan de realisatie van deze EDUbox. Voor zowel de video-opnames als het testpubliek kon VRT samenwerken met het GO! , jongeren uit Roeselare, Bornem en Oostende.  

De EDUbox stimuleert jongeren om het onderwerp burgerschap zelf in handen te nemen. De leerlingen werken in groepjes met fiches die als downloadbare pdf en interactieve website beschikbaar zijn. Deze formats zijn geschikt voor zelfstandig (groeps)werk in de klas of tijdens studie. Leerkrachten kunnen de EDUbox inzetten om te werken aan de onderwijsdoelen. 

De EDUbox Burgerschap kadert in een breder verkiezingsaanbod om jongeren te informeren over en warm te maken voor politieke thema’s. Zo kunnen leerkrachten onder andere ook aan de slag met de EDUbox Politiek, Democratie en Ideologie. Alle thema’s zijn nauw met elkaar verbonden, maar bieden telkens een andere invalshoek.

Daarnaast zet ook nwsnwsnws.be volop in om jongeren en first voters te informeren over politiek en lokale verkiezingen. Alle informatie en tips wordt gebundeld in het dossier KIES24 .

Zit je met vragen en wil je meer informatie? Mailen kan op edubox@vrtnws.be.

Benieuwd wat EDUbox in de toekomst brengt? Schrijf je in voor de nieuwsbrief VRT NWS voor Onderwijs  en ontvang wekelijks een flinke portie onderwijsnieuw en lesinspiratie.