Wie op vakantie is geweest in sommige streken van Frankrijk of Italië mag tijdelijk 4 weken lang geen bloed geven. Dat komt omdat er op die plekken besmettingen met dengue (knokkelkoorts) zijn vastgesteld. Die ziekte wordt overgedragen door tijgermuggen, maar kan ook via bloeddonatie doorgegeven worden. Voor plasmadonatie is er geen gevaar.
Rode Kruis voert wachttijd om bloed te geven in voor reizigers uit Zuid-Frankrijk na besmettingen met dengue
Sinds vorige week heeft Rode Kruis-Vlaanderen tijdelijk een verplichte wachttijd ingevoerd van 28 dagen voor mensen die bloed en bloedplaatjes willen geven en die terugkomen uit bepaalde streken in Frankrijk en Italië.
Voor Frankrijk gaat het om 8 departementen in het zuiden van het land: Hérault, Alpes Maritimes, Pyrénées-Orientales, Lozère, Gard, Var, Vaucluse en Drôme. Voor Italië gaat het om mensen die naar de provincie Reggio Emilia zijn geweest, in het noorden van het land.
"Die wachttijd hebben we ingevoerd op vraag van het Federaal Agentschap voor Geneesmiddelen en Gezondheidsproducten (FAGG), omdat er op die plaatsen 1 of meerdere besmettingen met dengue zijn vastgesteld", zegt woordvoerder Jan Poté.
"Het gaat om mensen die in Frankrijk of Italië zelf gestoken zijn door een besmette mug en die het virus niet hebben opgelopen in landen waar het vaak voorkomt." Het denguevirus komt normaal vooral voor in (sub)tropische landen.
Geen bloedtest voor dengue
Naast muggen kan het virus ook via bloeddonatie worden doorgegeven. "Omdat we het bloed van donoren niet standaard testen op dengue, moeten bloeddonoren 28 dagen wachten na terugkeer uit een dengue-risicogebied", zegt donorarts Veronique Van Gaever van het Rode Kruis. "Met die periode overbruggen we de tijd dat iemand besmettelijk is."
Wie ziek is mag sowieso geen bloed geven. Maar je kan ook besmet zijn met het denguevirus zonder symptomen te vertonen. Het doneren van plasma is wel toegestaan, dus plasmadonaties hoeven geen 4 weken te worden uitgesteld.
Tropische ziekten in Europa?
Dengue en het westnijlvirus komen vooral voor in (sub)tropische landen en worden overgedragen door tropische muggensoorten zoals de Aziatische tijgermug en de gelekoortsmug. Maar door de mildere winters en warmere zomers komen tropische muggensoorten ook steeds vaker voor bij ons.
Dit jaar is de tijgermug al 13 keer waargenomen op 9 verschillende plaatsen in België. Er zijn intussen ook 5 locaties bekend waar de tijgermug kan overwinteren in ons land. Tijgermuggen kunnen ook andere tropische ziektes overdragen, zoals zika en chikungunya.
Het denguevirus geeft meestal geen symptomen. Ongeveer een kwart van de mensen wordt mild ziek en krijgt griepachtige symptomen met eventueel ook huiduitslag. Maar in een minderheid van de gevallen (minder dan 5 procent) kan het virus ook een ernstige infectie veroorzaken, die zonder behandeling dodelijk is.
Westnijlvirus
Rode Kruis-Vlaanderen screent donorbloed bij reizigers die uit een risicogebied komen sinds vorige zomer op het westnijlvirus. Dat wordt ook doorgegeven door muggen. Niet van mens op mens, maar van vogel op mens. "Het westnijlvirus komt al veel vaker voor in Zuid-Europa, maar dook ook al op in Nederland en Duitsland", zegt Van Gaever.
"Het virus kan ook door de banale huismug worden overgebracht. We kunnen dus niet uitsluiten dat we het virus ook bij ons gaan zien of dat het al circuleert onder vogels", zegt Van Gaever. "Voor dengue blijft het voorlopig nog bij kleine, lokale uitbraken. Maar het is mogelijk dat we in de toekomst ook op dengue of andere virussen zullen moeten testen, als het aantal uitbraken met deze virussen binnen Europa in belangrijke mate zou toenemen."

