De topman van het Internationaal Atoomagentschap, Rafael Grossi, zegt dat er een risico is op een kernramp in de kerncentrale van Koersk in Rusland. Al bijna een maand lang wordt er zwaar gevochten in Koersk, sinds Oekraïense troepen daar met een offensief zijn begonnen.
Topman Internationaal Atoomagentschap waarschuwt voor mogelijke kernramp in kerncentrale Koersk
Paulien Lambert
Gepubliceerd:
De topman van het Internationaal Atoomagentschap, de nucleaire waakhond van de wereld, vond het belangrijk om zelf de onderzoeksmissie naar de kerncentrale van Koersk te leiden.
De situatie is serieus, zegt hij, en er is gevaar voor een nucleair ongeluk. Op dit moment werkt de centrale nog zo goed als normaal, maar dat verhoogt net het risico, zegt Grossi: "Als een kerncentrale werkt, is de temperatuur veel hoger. Als die centrale dan geraakt zou worden door iets, kan dat serieuze gevolgen hebben." Ter vergelijking, rond de kerncentrale van Zaporizja in Oekraïne wordt ook gevochten, maar die ligt helemaal stil.
Zelfde reactor als in Tsjernobyl
De centrale in Koersk is volgens Grossi ook extreem kwetsbaar, want die wordt niet bedekt door een beschermende koepel, zoals de meeste moderne kerncentrales. "Dat wil zeggen dat de kern van de reactor, die het radioactief materiaal bevat, enkel bedekt wordt door een gewoon dak."
Het type reactoren dat gebruikt wordt in Koersk is hetzelfde als dat in de kerncentrale van Tsjernobyl, in Oekraïne. Daar gebeurde in 1986 de grootste kernramp uit de geschiedenis. "We moeten nog niet meteen de vergelijking maken tussen Koersk en Tsjernobyl. Maar het gaat om dezelfde reactoren, die niet beschermd zijn. En dat is heel belangrijk", aldus Grossi.
De Oekraïners zijn met hun offensief in Koersk genaderd tot op zo'n 40 kilometer van de kerncentrale. Rusland beschuldigt Oekraïne ervan dat het de centrale aanvalt, maar Oekraïne heeft nog niet gereageerd op die aantijgingen.
Grossi zegt dat de Russen tijdens zijn bezoek resten van drones hebben getoond en de schade die die hebben toegebracht aan de centrale. "Ik moet als directeur van het Internationaal Atoomagentschap heel erg oppassen om met de vinger te wijzen. Maar we kunnen wat we hier hebben gezien niet los zien van de militaire activiteit in de regio."
Afspraken nakomen
Grossi dringt erop aan dat Oekraïne en Rusland de 7 basisprincipes voor de veiligheid van kerncentrales naleven. Het gaat dan bijvoorbeeld over het beschermen van de fysieke integriteit van de centrales, over het personeel zijn werk laten doen, en over het controleren van de stralingsniveaus. De principes zijn opgesteld na de Russische inval in Oekraïne. De vijf centrales van Oekraïne kwamen toen voor de eerste keer in oorlogsgebied te liggen.
Speciaal voor de kerncentrale van Zaporizja zijn ook nog aparte afspraken gemaakt, die het Internationaal Atoomagentschap opvolgt. Zo mag de centrale niet worden aangevallen en mogen er geen wapens in worden opgeslagen. Die afspraken moeten ook worden toegepast voor de kerncentrale van Koersk, zegt het Atoomagentschap streng.
