Schooljaar start in Franstalig onderwijs, maar nieuw regeerakkoord veroorzaakt onrust bij leerkrachten

Voor het derde jaar op rij start het Franstalig onderwijs een week eerder dan het Nederlandstalig onderwijs. Enkele jaren geleden werd er gekozen om de zomervakantie in te korten en de herfst- en krokusvakantie met een week te verlengen om de kwaliteit van het onderwijs op te krikken. Door 2 maanden lang niet op school te zitten, verliezen sommige leerlingen te veel kennis en vaardigheden omdat de band met de school en opleiding te lang is doorgeknipt.

Bij de start van dit nieuwe schooljaar is er bij de leraars in het Franstalig onderwijs nog veel discussie en ongerustheid over enkele maatregelen die opgenomen zijn in het regeerakkoord van de nieuwe Franse gemeenschapsregering dat begin deze zomer voorgesteld werd. 

Jorre De Witte van de socalistische Franstalige onderwijsvakbond ACOD/CGSP stipt in De Ochtend (Radio 1) 3 pijnpunten aan die vermoedelijk veel onrust zullen veroorzaken bij het onderwijspersoneel: de voorgestelde mogelijke oplossingen voor het lerarentekort, geplande veranderingen aan de vaste benoeming en de slechte staat waarin veel schoolgebouwen zich bevinden, maar waar niet meteen een oplossing voor in zicht lijkt, omdat er geen geld voor voorzien is. 

Net zoals in Vlaanderen is ook in Wallonië en Brussel het lerarentekort een groot probleem. Als een van de oplossingen hiervoor stelt de nieuwe regering voor om sommige leerkrachten meer te laten werken. 

"Deze regering is redelijk slim", zegt De Witte. "Ze stellen voor om verschillende categorieën leraren langer te laten werken en niet iedereen in 1 keer. Ze stellen voor om alle nieuwe leraren die uit de lerarenopleiding komen meteen 10 procent meer te gaan laten werken, dat zijn 2 uren per week."

"Maar ze stellen ook voor dat andere leraren die minder verbeter- en voorbereidingswerk hebben, zoals bijvoorbeeld een turnleraar, langer moeten werken. Tegelijkertijd stellen ze voor om mensen die een master hebben in het lager onderwijs en in het lager secundair onderwijs meer te laten werken." 

Volgens De Witte is de werkdruk voor leerkrachten nu echter al te hoog en zijn het vaak al de leerkrachten die minder verbeter- en voorbereidingswerk hebben, zoals de turnleerkrachten of leerkrachten zedenleer en godsdienst, die meer toezicht moeten houden tijdens de examens. Op termijn zouden zij hierdoor minder bezig kunnen zijn met hun vak. Het gaat dan over dingen zoals het organiseren van competities tussen scholen of uitstappen. 

"De leerkrachten zijn de voorbije jaren al redelijk vaak op straat gekomen om te vragen om de werkdruk te verminderen. De planlast is enorm geworden. Ze hebben gevraagd om meer tijd te kunnen besteden aan de leerlingen, die vaak specifieke noden hebben waar aandacht voor nodig is. Als de werkdruk nu nog verhoogd wordt, gaan al die zwakkere leerlingen daar natuurlijk de dupe van zijn."

Nog iets dat in het nieuwe regeerakkoord staat, is het voorstel om de vaste benoeming (waar verschillende voordelen, zoals jobzekerheid en loonbehoud, aan verbonden zijn) voor nieuwe leraren af te schaffen. 

"Die willen ze vervangen door contracten van onbepaalde duur. Ik denk niet dat ze nog veel mensen gaan houden. Veel leraars blijven in het onderwijs wanneer ze ouder zijn omdat ze een vaste aanstelling en daardoor veel jobzekerheid hebben. Als die wegvalt, waarom zouden ze dan nog in het onderwijs blijven?"

De nieuwe minister van Onderwijs Valérie Glatiny (MR, foto) zegt dat het afschaffen van die benoemingen en de nieuwe aanpak om het lerarentekort op te lossen maar een paar elementen zijn van het plan van aanpak en dat het gaat om een veel groter geheel.

"Dat de smartphones niet meer in de school mogen gebruikt worden, vind ik geen slecht idee", beaamt De Witte ook, "maar ik denk dat in de meeste scholen al het geval was".

"Dat zijn van die kleine maatregelen die het schoolsysteem niet veel gaan veranderen. Wat de scholen en de leerlingen nodig hebben en wat de leerkrachten en de ouders vragen zijn: kleinere klassen, minder planlast en modernere scholen."

"Aan die slechte staat van de gebouwen zal de komende jaren trouwens niet veel verbeterd worden, want er is geen budget voor voorzien." 

Er is dus veel wantrouwen bij de onderwijsvakbonden, al moeten bepaalde voorstellen uit het akkoord nog veel concreter worden en beter uitgelegd worden aan de achterban, benadrukt ook De Witte. "Het voorstel van de regering ligt nog maar pas op tafel en we moeten ook nog afwachten wat de federale regering voorstelt. Maar wij zijn vooral bang dat er, zoals de laatste jaren het geval was, wel veel overleg is, maar dat er toch niet geluisterd wordt."

"Als wij, als vakbonden, concrete voorstellen doen en als er dan maatregelen genomen worden die daar volledig tegenin gaan en ze luisteren niet naar ons, dan hebben we eigenlijk niet veel geloof meer in onze politici."