Maxime Prévot moet brokken lijmen nadat Georges-Louis Bouchez fiscale hervorming van tafel heeft geveegd: hoe groot is zijn kans op slagen?

"Haantjesgedrag, dat ligt me niet." Maxime Prévot profileert zich graag als een atypisch politicus. "Noem het een daad van verzet in tijden waarin iedereen verwacht dat je als politicus de clash opzoekt in tv-studio’s of op sociale media", verklaarde hij in juni zijn verkiezingsoverwinning in De Morgen.

Die gematigde uitstraling zal ongetwijfeld meegespeeld hebben in de keuze van koning Filip om Prévot aan te stellen als bemiddelaar. Hij krijgt tot 2 september om de Arizona-coalitie nieuw leven in te blazen. 

"Het is geen verrassende keuze. Hij is een centrumfiguur en het is logisch dat het na Bart De Wever de beurt is aan een Franstalige", zegt politiek journalist Alain Gerlache op Radio 1.

"In Vlaanderen is hij misschien niet zo bekend, maar hij heeft veel politieke ervaring. Hij was minister op Waals niveau en is al meer dan 10 jaar burgemeester van Namen", legt Gerlache uit. Prévot was 20 jaar geleden al de politiek directeur van cdH, zoals Les Engagés vroeger heette. 

Ook politicoloog Dave Sinardet noemde Prévot op X "een logische keuze". Volgens CD&V-voorzitter Sammy Mahdi is hij "de juiste man op de juiste plaats." 

Dat heeft in de eerste plaats te maken met zijn verhouding tot de andere partijvoorzitters.

Hij is voor iedereen een aanvaardbaar figuur en heeft een betere relatie met Georges-Louis Bouchez dan de Vlaamse voorzitters. Die stoorden zich openlijk aan stokebrand Bouchez en wijzen de MR-voorzitter met de vinger voor het afspringen van de onderhandelingen.

Bouchez en Prévot kwamen als winnaars uit de stembusgang in Wallonië en besloten meteen daar samen te regeren. De twee vonden elkaar in het vooruitzicht om voor het eerst sinds lang de PS buitenspel te zetten in Wallonië.

Goed een maand na de verkiezingen al stelden de twee hun akkoord voor de regering van het Waals gewest en de Franse gemeenschapsregering voor. Volgens La Libre ontstond tijdens de onderhandelingen een heuse "bromance". 

Die nauwe band is er ook met CD&V-voorzitter Mahdi. Tijdens de campagne gaven de twee centrum-voorzitters samen interviews, in Brussel deelden de partijen een lijst. "Het zou het beste zijn om samen in de regering te zitten", zei Prévot al voor de verkiezingen. 

Met Rousseau en De Wever zijn de banden minder nauw, maar in geen geval slecht. Prévot zei tijdens de campagne meermaals geen voorstander te zijn van De Wever als premier, maar liet dat gaandeweg varen. In een persbericht gisteren had hij zelfs lof voor de formateur. "Het is jammer dat zijn missie mislukt is, we hebben gezien dat hij geprobeerd heeft om aanvaardbare compromissen te sluiten."

Ook voor Vooruit is Prévot als bemiddelaar geen slechte zaak. Van de Arizona-partijen is Les Engagés na hen de meest linkse. Ze strijden bijvoorbeeld samen tegen besparingen in de gezondheidszorg. 

Nog een voordeel: Prévot zat niet in de Vivaldi-coalitie. Hij begon deze onderhandelingen zonder een beladen geschiedenis, in tegenstelling tot Vooruit, de MR en CD&V. De afgelopen weken klonk het meermaals dat frustraties uit de vorige regering opnieuw opspeelden. 

Die goede persoonlijke relaties zijn belangrijk, maar allerminst een garantie op succes.  Het wordt moeilijk om de brokken van afgelopen dagen opnieuw te lijmen. 

Vandaag lieten, zowel Mahdi, Rousseau en Bouchez weten nog toekomst te zien in de Arizona-coalitie. Die laatste vond het zelfs overdreven dat De Wever zijn opdracht als formateur donderdag teruggaf. Volgens hem is er geen sprake van een crisis.

Al is de kans groot dat hij die crisis vandaag nog verdiept heeft, en een snelle regeringsvorming nog moeilijker wordt. Hij veegde in verschillende interviews niet enkel de meerwaardebelasting, maar ook de volledige fiscale hervorming waarover de partijen onderhandelden van tafel. "Ik ben niet verkozen om nieuwe belastingen in te voeren", klonk het stellig.

Hij vindt dat er te weinig naar hem geluisterd wordt. "Het is normaal dat partijen die 30 procent halen meer van hun standpunten in het akkoord terugvinden dan partijen met 13 procent" deelde hij nog een sneer uit naar Vooruit. 

De vraag is wat Bouchez eigenlijk wil. Om een lastenverlaging op arbeid – waarover alle partijen het eens zijn - te kunnen financieren, liggen er ook verhogingen van andere belastingen op tafel. Het zou gaan om 9 miljard euro aan lastenverlagingen en daar tegenover staan 6 miljard aan belastingverhogingen. Een scenario zonder die verhogingen lijkt door de toestand van de begroting uitgesloten.  

Vooruit gaf toe door in te stemmen met een verschuiving richting belastingen op consumptie, zoals bijvoorbeeld een verhoging van de btw. De N-VA ging dan weer akkoord met hogere belastingen voor mensen met een groot vermogen. Ook Bouchez leek zich lang te kunnen vinden in dat compromis. Tot afgelopen zondag de onderhandelingen spaak liepen.

Volgens Bouchez is er op dit moment "geen goed evenwicht tussen belastingen en hervormingen". "Men wil belastingen heffen die niet door de beugel kunnen", zei hij in Terzake vanavond. Wat hij concreet verwacht is onduidelijk. De kans is klein dat de andere partijen staan te springen om Bouchez snel tegemoet te komen na deze woelige week en zijn straffe verklaringen vandaag.  

Zelfs als het Prévot lukt om de partijen weer op één lijn te krijgen, wordt het een huzarenstukje om de deadline van 20 september te halen.

Tegen dan wil de Europese Commissie dat ons land duidelijkheid schept over hoe we onze begroting op orde zullen krijgen komende jaren. Op minder dan drie weken zouden de partijen dan een volledig regeerakkoord moeten uitwerken. 

Bouchez blijft hoe dan ook optimistisch: "We staan nog altijd achter de Arizona-coalitie. We moeten er alles aan doen om een regering te hebben voor de lokale verkiezingen."