In Griekenland blijven verschillende bosbranden woeden in de buurt van de hoofdstad Athene. Het vuur kan zich snel verspreiden door de hoge temperaturen, de hevige wind en de droogte. Er zijn verschillende dorpen en gemeenten ontruimd, net als enkele ziekenhuizen. De moeilijke omstandigheden kunnen nog verschillende dagen aanhouden en worden extreem gevaarlijk genoemd. Vanmiddag heeft de Griekse regering de Europese Unie om hulp gevraagd bij het blussen.
Bosbranden bij Athene voorlopig niet te stoppen, Griekenland vraagt Europese hulp
Michaël Torfs
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:
Het begon gisterenmiddag in de buurt van Varnavas, zowat 35 kilometer ten noorden van Athene. Het vuur kan zich snel verspreiden door de hoge temperaturen en de wind. Het is vandaag 39 graden Celsius warm in de regio, en er zijn rukwinden van 50 km/u. Bomen, maar ook verschillende huizen en auto's werden door de vlammen verzwolgen.
Meer dan 500 brandweerlieden waren de hele nacht in de weer om het vuur te bestrijden, maar de vuurzee is voorlopig niet te stoppen. Op sommige plekken zijn vlammen tot 25 meter hoog gezien en er hangen grote rookpluimen boven de Griekse hoofdstad.
Vandaag is er sprake van verschillende "vuurfronten". Bijna 700 brandweerlui bestrijden de vuurzee. Er worden 32 blusvliegtuigen en -helikopters ingezet en bijna 200 brandweerwagens. Heel wat vrijwilligers steken een handje toe.
2 brandweerlui raakten gewond, 13 mensen moesten naar het ziekenhuis met ademhalingsproblemen. Griekenland heeft intussen Europese hulp ingeroepen. Frankrijk, Italië, Tsjechië en Roemenië hebben al hulp beloofd.
We vrezen dat de laatste groene long rond Athene wellicht gaat verdwijnen
VRT-correspondent Bruno Tersago
VRT-correspondent Bruno Tersago is in Athene: "Je ziet en ruikt de rook. Mensen wordt aangeraden om deuren en ramen dicht te houden."
Tersago zegt dat de groene gordel rond Athene door de jaren heen steeds kleiner is geworden: "Er zijn meerdere branden geweest, ook deze zomer. Maar dit is de eerste keer dat het echt zo uit de hand loopt. We vrezen dat de laatste groene long rond de hoofdstad wellicht gaat verdwijnen."
De Griekse minister voor Civiele Bescherming Vassilis Kikilias noemt de bosbranden "extreem gevaarlijk" omdat ze door de perfecte omstandigheden zo snel oprukken. Hij wijst op de sterke wind en de langdurige droogte van de voorbije maanden.
Klimaatverandering? Griekenland is sowieso kwetsbaar voor bosbranden tijdens de zomer, maar door de klimaatopwarming worden de natuurbranden frequenter en intenser.
De huidige branden kunnen zich onder meer zo snel verspreiden omdat de winter erg droog was. Daar kwam nog bij dat de maanden juni en juli de warmste waren sinds het begin van de metingen, in 1960. Dat is dan weer een gevolg van de klimaatverstoring en de bijhorende extremen.
Wetenschappers waarschuwen ervoor dat er door de klimaatopwarming steeds meer oppervlakte aan natuur verloren gaat door branden, en dat het seizoen waarin bosbranden voorkomen steeds langer wordt.
Dorpen en steden geëvacueerd
Inwoners van enkele steden en dorpen kregen per sms het bevel om hun huis achter te laten om zich in veiligheid te brengen. Dat was gisteren zo in delen van de historische stad Marathon, en vandaag kwam daar Chalandri bij, een voorstad van Athene met 70.000 inwoners. Enkele huizen, een school en een sportzaal zijn uitgebrand.
Delen van de voorstad waren op bevel van de burgemeester preventief ontruimd. Er zijn minstens 3 ziekenhuizen geëvacueerd, net als verschillende dorpen en gemeenten in de regio Penteli. In 2018 beleefde Griekenland nog een tragedie toen 104 mensen omkwamen in Mati, mede door een te late evacuatie.
De Griekse autoriteiten openden het Olympisch Stadion Spyridon Louis in het noorden van Athene, de grootste sportarena van het land, om de duizenden ontheemden op te vangen.
Boomgaard
Giorgos Tsevas (48) woont in Polydendri, in de getroffen regio. De naam van het dorp betekent 'veel bomen' en die waren een dankbare prooi voor het vuur. Hij is er het hart van in: "Alles is opgebrand. Ik had 200 olijfbomen, maar ze zijn allemaal verdwenen."
De helft van Griekenland is rode zone
Minister Vassilis Kikilias
De Griekse minister voor de Civiele Bescherming Vassilis Kikilias waarschuwt dat in de helft van het land tot minstens 15 augustus een verhoogd risico op bosbranden geldt door de hoge temperaturen, de hevige wind en de droogte: "De helft van Griekenland is een rode zone", zei hij zaterdag al.
De Griekse premier Kyriakos Mitsotakis is vervroegd uit vakantie teruggekomen. Hij bezocht vandaag een brandweercentrum om de brandweerlui een hart onder de riem te steken in hun (voorlopig) ongelijke strijd.
"Betere planning en beheer nodig"
In Athene zijn de woonkernen en de huizen de voorbije decennia stelselmatig opgeschoven richting de omringende bossen en natuur. Dat geeft meer interactie tussen mens en natuur, en meer risico op bosbranden. Dat zegt Kris Verheyen, specialist bosbeheer aan UGent.
Daarom is ruimtelijke planning heel belangrijk om te voorkomen dat bosbranden uitslaan tot in bewoond gebied: "Het risico op branden moet mee in kaart worden gebracht bij het opmaken van ruimtelijke planning."
Ook qua bosbeheer zijn er extra opties, al kunnen die ten koste van de natuur zelf gaan. Het gaat dan bijvoorbeeld om het verwijderen van laag struikgewas dat branden kan doen versnellen, of het splitsen van bos door corridors uit te hakken tegen het overslaan van de brand.
