In de Servische hoofdstad Belgrado zijn tienduizenden mensen op straat gekomen om te protesteren tegen een geplande lithium-mijn. De mijn zou van Servië een knooppunt moeten maken voor de levering van lithium en batterijen in Europa. Maar de demonstranten zijn bang voor de gevolgen voor het milieu.
Serviërs komen massaal op straat tegen hernieuwde plannen voor grote lithium-mijn
Sara Van Poucke
Gepubliceerd:
"Rio Tinto, vertrek uit Servië!" en "Je zult niet graven!" staat op spandoeken en bordjes die de betogers gisteravond met zich meedroegen in Belgrado. Ze waren met vele duizenden: tussen 24.000 en 27.000 volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken.
Demonstranten bezetten ook de sporen van 2 treinstations, waardoor het treinverkeer lam lag.
En daar zal het niet bij blijven, kondigde een van de organisatoren van het protest aan. Ook de komende dagen zullen de acties doorgaan.
De betogers kanten zich tegen de plannen om in het westen van Servië de grootste lithium-mijn van Europa te ontwikkelen. Lithium is een belangrijke grondstof voor de productie van batterijen voor elektrische auto's, smartphones of laptops.
Hernieuwde plannen
Het protest is niet nieuw. 2 jaar geleden werd ook al maandenlang actiegevoerd tegen de plannen om lithium te ontginnen in de Jadarvallei, een landbouwgebied in de buurt van de stad Loznica. In 2004 zijn daar lithiumvoorraden ontdekt, een van de grootste reserves van Europa.
Rio Tinto, een Brits-Australische mijnbouwgroep, kreeg een vergunning om een lithium-mijn annex verwerkingsbedrijf te bouwen.
Maar onder druk van het massale protest werd de vergunning 2 jaar geleden on hold gezet door de vorige Servische regering.
De huidige regering heeft evenwel opnieuw groen licht gegeven voor het project. Vorige maand herstelde ze de vergunning van Rio Tinto, nadat het Grondwettelijk Hof had geoordeeld dat de regeringsbeslissing van 2 jaar geleden strijdig was met de grondwet.
De Servische president Aleksandar Vucic ondertekende ook een partnerschapsakkoord met de Europese Unie over de levering van lithium. Volgens Vucic zou het lithium van kandidaat-EU-lidstaat Servië 17 procent van de Europese vraag moeten dekken.
Vrees voor het milieu
De hernieuwde plannen beroeren opnieuw de gemoederen in Servië. Milieu-activisten waarschuwen voor water- en bodemvervuiling in een gebied dat momenteel goed is voor zowat een vijfde van alle landbouwopbrengst in Servië.
Er zou moeten worden onteigend, families moeten verhuizen. De voorbije jaren werden al tientallen huizen opgekocht door Rio Tinto.
Tijdens de geschatte 40-jarige levensduur van de mijn zou 57 miljoen ton rots- en industrieel afval worden geproduceerd. Ook zouden beschermde diersoorten worden bedreigd door de ontginningsactiviteiten.
Het protest tegen de mijn is dus opnieuw opgelaaid. Het ziet ernaar uit dat het ook nu niet meteen zal gaan luwen.
