Is een gemeenteraadslid met het syndroom van Down werkbaar? "Het maakt politiek diverser en inclusiever"

Hoewel het geen unicum is, is het toch vrij uitzonderlijk dat een kandidaat met het syndroom van Down op de lijst staat van een politieke partij. Bij de vorige gemeenteraadsverkiezingen kwam in Brugge al een man op met het syndroom van Down: de toen 18-jarige Tane Depuydt. Hij raakte toen niet verkozen.

In Heist-op-den-Berg is het de 33-jarige Nicolas Vanwinsen die bij CD&V de kans krijgt om op te komen bij de gemeenteraadsverkiezingen. Hij is kleinzoon van ereburgemeester Diane Verbist en politiek is hem dus met de paplepel ingegeven.

De vraag of iemand met een mentale beperking geschikt is om ingewikkelde dossiers en pittige discussies te volgen, dringt zich ook op. "Wanneer we ons die vraag stellen, focussen we heel sterk op de beperking en wordt alles veralgemeend", zegt Alard Claessens van Downsyndroom Vlaanderen.

"Om op te komen in de politiek moet je cognitieve ontwikkeling natuurlijk hoog zijn. Maar mensen met het downsyndroom hebben allemaal hun eigen kwaliteiten en talenten en die zijn heel erg verschillend, net zoals die van ons allemaal."

"Er zijn ook mensen zonder beperking die eerste minister worden en universitaire studies doen, maar er zijn evengoed mensen die een goede beroepsopleiding volgen en goed met hun handen kunnen werken."

"Die diversiteit is er ook bij mensen met downsyndroom. Als iemand een grote interesse heeft in politiek en een mening heeft - wat ook blijkt uit het verhaal van Nicolas - gaat die zeker een goede bijdrage kunnen leveren", zegt Claessens.

Dat beaamt ook politicoloog Dave Sinardet. "Het is een positieve zaak. Het maakt de politiek diverser en inclusiever, want het is belangrijk dat alle groepen in de samenleving goed vertegenwoordigd zijn", zegt Sinardet. "Het lijkt me bovendien zeker werkbaar. In andere landen zoals Spanje en Frankrijk zijn er al voorbeelden van mensen met het syndroom van Down die een politieke functie vervullen."

Kan het een manier zijn om juist meer stemmen te ronselen? "Partijen zullen bij de samenstelling van hun lijsten altijd kijken naar electorale motieven, maar dat is hier moeilijk te zeggen want het kan natuurlijk ook kritiek opleveren. In dit geval lijkt het iemand te zijn die al veel sociaal werk doet in de gemeente, en hij is ook de kleinzoon van een oud-burgemeester dus dat speelt natuurlijk ook mee."

Indien Vanwinsen verkozen geraakt, krijgt hij ook een begeleider die hem bijstaat. "Dat de persoon in kwestie goed omringd wordt, is belangrijk. Maar dat geldt ook voor andere nieuwkomers in de politiek", zegt Sinardet.

"Nog belangrijker is dat hij door de hele gemeenteraad gehoord wordt. Inclusie werkt alleen maar als een maatschappij inclusief denkt", voegt Claessens er nog aan toe. "Mensen met het syndroom van Down zullen meer tijd nodig hebben om informatie te verwerken. Als de entourage de tijd neemt om te luisteren, kan het een enorm grote meerwaarde zijn."