Dit jaar is er al 23 keer een zwemverbod ingesteld als gevolg van blauwalgen. Dat is een record. "De laatste 10 jaar zien we dat aantal voortdurend toenemen", zegt Joris Moonens van het Departement Zorg. Oorzaken moeten gezocht worden bij de klimaatverandering en bij vervuiling zoals meststoffen en visvoeders.
Nog nooit zoveel zwemverboden door blauwalgen ingesteld als dit jaar: "Weersomstandigheden zijn ideaal"
Ann Willems
Gepubliceerd:
"Het aantal ligt dit jaar extra hoog omdat we voor 1 locatie – provinciaal domein De Ster in Sint-Niklaas – al 7 keer een zwemverbod hebben moeten invoeren", schetst Moonens. "Maar zelfs dan kunnen we er niet omheen dat de blauwalg steeds vaker opduikt."
"Vroeger hadden we bijvoorbeeld 6 à 8 zwemverboden tegen eind juli. Dit jaar, en ook de voorbije 2 jaar, zien we blauwalg echter al van bij het begin van het zwemseizoen." De piek moet wellicht nog in de maand augustus komen.
Wat zijn blauwalgen?
Blauwalgen zijn bacteriën die een blauwgroene of roodbruine, olieachtige laag vormen op het water. Bij warm weer kunnen ze vooral in stilstaand en voedselrijk oppervlaktewater woekeren. Als de olieachtige laag op het water dikker wordt en het wier dichter op elkaar drijft, sterven de blauwalgen af en komen er giftige stoffen vrij.
Via de mond, via de huid en bij inademing kunnen er bijgevolg gezondheidsklachten ontstaan zoals diarree en braken, irritatie van de ogen, oren en huid en hoofdpijn, luchtwegklachten, allergische reacties en astma.
Ideale omstandigheden
Blauwalgen doen het goed bij een watertemperatuur van 20 graden en meer. Dat er door de klimaatverandering al sneller op het jaar zulke hoge watertemperaturen zijn, speelt in het voordeel van de bacteriën.
Daarnaast worden in Vlaanderen veel meststoffen gebruikt die bij hevige regenval afspoelen in het water en zo zorgen voor voeding voor de alg. Ook visvoeders kunnen voor meer voedingsstoffen in het water zorgen.
"De lente en zomer van dit jaar, met al vroeg op het jaar warme temperaturen en veel regen, zijn dan ook de ideale omstandigheden", aldus Moonens.
Wees aandachtig
In Vlaanderen zijn er iets meer dan 100 open waters waar je naartoe mag trekken. Wanneer er blauwalgen zijn, vaardigt het Departement Zorg een advies uit voor een recreatieverbod voor zwemmen, duiken, windsurfen en waterskiën. Het lokale bestuur zet zo’n advies om in een daadwerkelijk verbod. Andere activiteiten zoals kajakken, roeien en bootvissen worden sterk afgeraden.
Het Departement Zorg vraagt aan uitbaters en gebruikers van de recreatiewaters om aandachtig te zijn en mogelijke gevallen van blauwalgen te melden aan de milieudienst van de betrokken gemeente.
Kom je met de alg in contact, douch je dan zo snel mogelijk. Voel je je ziek of misselijk, heb je hoofdpijn of diarree of krijg je huiduitslag? Raadpleeg dan onmiddellijk je huisarts.
