Gewaagd of gefaald? Regisseurs over de opening van de Olympische Spelen: "Wat wilden ze bereiken met die mysterieuze vlammendrager?"

85 boten met 6.800 atleten op de Seine, een lasershow bij de Eiffeltoren, een zilveren paard dat over de rivier draaft, een luchtballon die opstijgt met het Olympische vuur, en optredens van Céline Dion, Lady Gaga en Aya Nakamura: aan hoogtepunten geen gebrek tijdens de openingsceremonie van de Olympische Spelen, gisterenavond in Parijs. Maar was die hele operatie nu geslaagd of niet?   

"Als regisseur heb ik ervaring met ideeën pitchen. Dat je hiermee durft afkomen, hoedje af", zegt Joachim Vandoorne, regisseur en vormgever van het Gala van de Gouden K's, de MIA's en de Warmste Week. "De ceremonie is uit de klassieke stadion-setting gehaald, en in een totaal out-of-the-boxkader op de Seine gezet. De toon voor vernieuwende concepten in de toekomst is daarmee gezet."

Niet alleen de setting was gewaagd, ook de structuur van de hele show, vult Leonid Adamopoulos aan. Hij regisseert de uitzendingen van het Wereldkampioenschap gymnastiek, net als het jaarlijkse Gymgala en binnenkort ook de Intrede van Sinterklaas. 

"Normaal heb je een blitse show van 2 uur en worden daarna de atleten voorgesteld. Wie enkel voor de  show komt, kan dan na dat eerste deel rustig afhaken. Nu hebben ze die twee delen met elkaar verweven", zag Adamopoulos. 

"Ik vond dat de atleten daardoor meer uit de verf kwamen, wat inhoudelijk een lovenswaardige keuze is. Maar wie enkel voor de show kijkt, zal dat waarschijnlijk saai hebben gevonden. Als niet-sportfan moest je nu tot het einde kijken om alle highlights te kunnen zien." 

Toch zijn beide regisseurs het volmondig eens dat de uitvoering van dat gewaagde concept op verschillende vlakken beter kon. "Die verhaallijn met die mysterieuze vlammendrager, bijvoorbeeld", zegt Adamopoulos. "Tof idee, je wil weten wie er de olympische vlam zal mogen aansteken. Die figuur gaf een rode draad doorheen het hele evenement." 

"Alleen werd die spanning nooit ingelost", zegt de regisseur. "We zijn nooit te weten gekomen wie die mysterieuze figuur nu was. Dan blijf ik met het gevoel achter: wat wilden ze nu eigenlijk bereiken met hun mysterieuze vlammendrager?" 

"Het concept op zich, waarbij alles zich afspeelde op de Seine, werkt ook vertragend", zegt Vandoorne. "Dat alles op boten gebeurde, maakt dat je een heel trage beeldvoering kreeg, letterlijk op het tempo van het water. Kortom, voor mij mocht de show zeker een uur korter." 

Dat het water gisteren een hoofdrol opeiste, is al veelvuldig benadrukt. "We moeten er niet flauw over doen: de regen zal hét gespreksonderwerp zijn als er in de komende jaren op deze show wordt teruggekeken", zegt Vandoorne.  

Volgens Adamopoulos had de organisatie zich daar beter op kunnen voorbereiden. "Cameramannen en -vrouwen hadden duidelijk niet altijd door wanneer ze in beeld zouden komen. Anders kan je je beter voorbereiden en je lens afkuisen kort voor het aan jou is. Dat gebeurde nu te weinig." 

Dat camerawerk kon wel vaker beter, vinden de professionals. "Kijk maar naar het optreden van Lady Gaga", zegt Adamopoulos. "Qua artiest en keuze van het nummer werkt dat heel goed. Maar het camerawerk had veel beter voorbereid kunnen worden. Waarom keek zij nooit recht in de camera, bijvoorbeeld? Dat is nochtans dé manier om te connecteren met je kijker." 

"Soms hebben ze zich op het vlak van camerawerk vastgezet", zegt ook Vandoorne.  "Het optreden van zangeres Juliette Armanet en pianist Sofiane Pamart op dat eiland in de Seine, bijvoorbeeld. Daar werd met één camera gewerkt. Het had een magisch moment kunnen zijn, maar door de regenachtige omstandigheden was werken met 1 camera nu te beperkend."

Volgens de regisseurs werden ook de atleten vaak rommelig opgevoerd. "Er is gekozen om de atleten op de boten te filmen vanop andere boten. Niet onlogisch, want zo krijg je meer flexibiliteit. Met camera's op de kade zou je beperkt zijn tot één segment van de rivier", zegt Adamopoulos. "Maar het gaf wel heel schokkerig en slecht gekadreerde beelden", zegt hij. 

"Of deze ceremonie dan geslaagd is, zal ervan afhangen hoezeer de wow-momenten opwegen tegen die rommelige uitvoering", zegt Vandoorne. "Want geef toe, de apotheose met Céline Dion, de Montgolfier-ballon die in vuur en vlam de lucht inging, dat zijn echte kippenvelmomenten."

"Wat voor mij bijblijft, is dan ook een gewaagde show met een aantal fantastische hoogtepunten, waar ik wel van heb genoten", zegt de regisseur. "Parijs als stad van liefde en licht stond helemaal centraal, met voldoende, maar niet overdreven veel patriottische elementen. Je kreeg ook een beeld van een progressief en modern Europa." Al kon niet iedereen de moderne, genderinclusieve interpretatie van 'Het laatste avondmaal' smaken.

Ook Adamopoulos spreekt alles bijeen van een "gedurfde poging om een moderne openingsceremonie te brengen". "Maar door de omstandigheden, de regen en de vele improvisatie, kwam het voor mij toch vaak slordig over."