Consumentenorganisatie Testaankoop en gelijkekansencentrum Unia klagen aan dat sommige vervoerbewijzen van de NMBS op dit moment goedkoper zijn via de app dan aan het loket en aan de verkoopautomaten. Als de vervoersmaatschappij tegen 31 augustus niet bevestigt dat ze zal stoppen met het aanbieden van digitale voordeeltarieven, dan komt er een rechtszaak.
Testaankoop en Unia klagen goedkopere tickets via NMBS-app aan en dreigen met rechtszaak: "Digitale discriminatie"
Testaankoop en Unia noemen wat er momenteel gebeurt, namelijk dat bepaalde tickets via de app enkele euro's goedkoper zijn, "digitale discriminatie". Het enkel digitaal aanbieden van voordelige vervoerbewijzen en digitale producten goedkoper maken is een verboden vorm van discriminatie, benadrukt Unia.
"De digitale kloof is een realiteit, en het is onze taak als consumentenorganisatie om die kloof zo veel mogelijk te dichten", zegt Laura Clays, woordvoerder van Testaankoop. "Het is daarom ondenkbaar dat we zouden aanvaarden dat het de - nog altijd zeer aanwezige - groep mensen die niet beschikken over voldoende digitale skills moeilijker wordt gemaakt om eerlijke prijzen te betalen voor hun treintickets."
2 of 3 euro goedkoper via de app
De concrete aanleiding voor de aanklacht is de Standard Multi, de 10-rittenkaart die de NMBS 3 euro goedkoper aanbiedt via de app. Voor de Youth Multi, het equivalent van de Standard Multi voor wie jonger is dan 26, bedraagt het prijsverschil 2 euro. Daarnaast biedt de NMBS een Flex-abonnement aan waarmee reizigers 2 tot 3 keer per week op hetzelfde traject kunnen reizen, maar dat is alleen via de app te koop.
De NMBS stelt dat het slechts om een beperkt aantal vervoerbewijzen gaat en dat het prijsverschil miniem is
Volgens Unia en Testaankoop meent de NMBS dat haar beheerscontract toelaat een prijsvoordeel in te stellen voor digitale producten. "Bovendien stelt het spoorbedrijf dat het slechts om een beperkt aantal vervoerbewijzen gaat en dat het prijsverschil miniem is. Ook zouden digitale producten de mogelijkheden tot fraude beperken, minder discussies uitlokken met treinbegeleiders en het gebruiksgemak bevorderen."
Unia: "Streven naar gelijke toegang voor iedereen"
Die argumenten van de NMBS zijn voor Unia en Testaankoop echter "niet overtuigend". "Unia streeft naar een gelijke toegang voor elke persoon tot publieke en private diensten die geautomatiseerd of gedigitaliseerd zijn", zegt Unia-directeur Els Keytsman.
"De almaar toenemende digitalisering van onze samenleving biedt kansen, maar leidt ook tot uitsluiting van kwetsbare groepen die het opgelegde tempo niet of nooit kunnen bijhouden", zegt Els Keytsman, directeur van Unia. "Unia streeft naar een gelijke toegang voor elke persoon tot publieke en private diensten die geautomatiseerd of gedigitaliseerd zijn."
Sommige mensen zijn omwille van hun leeftijd, gezondheidstoestand of handicap niet in staat om met een smartphone te werken
Unia en Testaankoop
Want, benadrukken Unia en Testaankoop: "Sommige reizigers beschikken niet over de financiële middelen om de aankoop en het gebruik van een smartphone te kunnen bekostigen en/of zijn omwille van hun leeftijd, gezondheidstoestand of handicap niet in staat om met een smartphone te werken."
Dat de openingsuren van de loketten op 1 maart 2024 verder werden ingekort, "zal de reiziger uiteraard nog meer naar uitsluitend digitaal stuwen", klinkt het nog.
Ultimatum
Testaankoop en Unia stellen NMBS voor een ultimatum. De vervoersmaatschappij moet voor 31 augustus 2024 bevestigen dat het niet langer digitale voordeeltarieven en een exclusief digitaal aanbod zal aanbieden.
Verandert de NMBS tegen het einde van de zomer toch niet van koers, dan zullen Testaankoop en Unia naar de rechtbank trekken om deze vorm van digitale discriminatie aan te vechten.
