Met een nieuw rekenmodel van het Alzheimercentrum Amsterdam kunnen artsen beter voorspellen hoe snel patiënten zullen achteruitgaan, maar experts zijn sceptisch. "Je moet zeer voorzichtig blijven met voorspellingen", zegt Jurn Verschraegen van het Expertisecentrum Dementie Vlaanderen.
Nieuw model voorspelt ziekteverloop van alzheimer, experts sceptisch: "Zoals weersvoorspelling vooral op heel korte termijn accuraat"
Victor Peeters
Gepubliceerd:
Het rekenmodel van Amsterdam UMC is gebaseerd op gegevens van bijna 1.000 patiënten over de jaren heen. "Bij een alzheimerdiagnose weet je één ding zeker, en dat is dat het denkvermogen van mensen achteruit zal gaan", zegt de wetenschappelijke directeur Wiesje van der Flier aan NOS. "Hoe snel dat gaat, dat verschilt heel erg per persoon."
Nochtans is dat precies wat patiënten als eerste willen weten: wat kunnen ze verwachten van het ziekteverloop. Het Alzheimercentrum Amsterdam hoopt die patiënten nu tegemoet te komen met het nieuwe model. Vlaamse experts zijn sceptisch.
"Zo’n voorspelmodel is vooral wiskundig en theoretisch", zegt dementiespecialist Bart De Strooper aan onze redactie. Hij kent het rekenmodel in kwestie niet, maar heeft er wel ernstige bedenkingen bij. "Ik denk dat we ons beter zouden bezighouden met de mechanismen die de ziekte veroorzaken en medicatie verder te ontwikkelen."
Voorzichtigheid geboden
Ook Jurn Verschraegen, directeur van het Expertisecentrum Dementie Vlaanderen, benadrukt het belang van voorzichtigheid bij het interpreteren van de voorspellingen.
"Ik begrijp natuurlijk waarom ze zoiets ontwikkelen", zegt hij. "Mensen met alzheimer willen zelf beslissen hoe ze kwaliteitsvol met de aandoening kunnen leven, en dergelijke applicaties kunnen daar een positieve rol in spelen en hen helpen."
Het model gebruikt gegevens van een eenvoudige test die meerdere keren is afgenomen bij een groep patiënten. Deze gegevens worden gecombineerd met bekende informatie zoals leeftijd en geslacht om nieuwe voorspellingen te doen over de cognitieve achteruitgang.
Verschraegen waarschuwt echter tegen een al te eenvoudige interpretatie van de resultaten. "We moeten er anderzijds wel op letten dat het geen wiskundige formule wordt. Het voorspellen dat als je A doet, B het gevolg zal zijn, is in dit geval fout."
Het is zoals een weersvoorspelling: vrij accuraat voor de komende dagen, maar daarna hoogst onvoorspelbaar
Jurn Verschraegen, directeur Expertisecentrum Dementie Vlaanderen
Verschraegen vergelijkt het met het weer voorspellen. "De foutenmarges zijn nog zeer groot", legt hij uit. "Wat het weer de komende dagen zal zijn, kun je nog voorspellen. Wat het binnen de volgende weken of maanden zal zijn, is hoogst onvoorspelbaar."
Dialoog is positief
Van der Flier reageert begripvol op de kritiek. "De voorspellingen zijn inderdaad onzeker en niet nauwkeurig genoeg", vertelt ze aan VRT NWS. Toch merkt ze dat patiënten nood hebben aan zo'n voorspelling. "Die voorspellingen zijn beter dan niets. Je kunt nog zoveel statistiek doen als je wilt, maar de waarde van een gesprek met de patiënten vind ik ook erg belangrijk."
Ook Verschraegen ziet een positieve rol voor het model. "Alle inspanningen die zo’n dialoog tussen patiënt en arts mogelijk maken, zijn positief", bevestigt hij. "Dat geeft rust in de hoofden van mensen. Als je de Mont Ventoux met de fiets wil beklimmen, dan wil je weten of dat dit jaar nog gaat lukken. Mensen willen daar een antwoord op."
