10.000 langdurig zieken naar werk begeleiden, dat was het doel dat Vlaanderen zich vorig jaar had gesteld. Maar aan dat cijfer komen we nog lang niet, zo blijkt uit cijfers van de VDAB die in De Tijd staan. De Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleiding (VDAB) zelf pleit ervoor langdurig zieken sneller naar hen door te sturen.
Grote ambities, povere resultaten: ook Vlaanderen krijgt langdurig zieken niet goed aan het werk
In 2023 werden 6.065 re-integratietrajecten opgestart om langdurig zieken weer aan het werk te helpen in Vlaanderen. Ver onder de doelstelling van 10.000 dus. In de eerste 6 maanden van 2024 begon de VDAB 4.898 mensen te begeleiden, waardoor ook de ambitie voor dit jaar - 12.000 trajecten - zo goed als onhaalbaar lijkt.
Concreet gaat het om mensen met een ziekte-uitkering die aangeven de stap naar werk te willen zetten en daarbij ondersteuning nodig hebben. Zij krijgen een terug-naar-werkcoördinator van hun ziekenfonds, die op zijn of haar beurt de VDAB inschakelt.
Niet dat het volgen van zo'n traject een garantie is op een effectieve terugkeer naar werk. In 2023 gingen uiteindelijk 1.875 werkzoekenden met een ziekte-uitkering duurzaam (lees: voor minstens een jaar, red.) aan de slag nadat ze het traject gevolgd hadden. Ook dat ligt trouwens onder de vooropgezette doelstelling van 2.265.
Sneller naar VDAB
Volgens de VDAB komen die langdurig zieken niet snel genoeg tot bij hen. "Wij pleiten voor een snellere instroom bij VDAB", zegt VDAB-woordvoerster Joke Van Bommel. "Hoe sneller je aan die zoektocht naar werk kunt beginnen, hoe groter de kans op succes. Hoe langer je daarmee wacht, hoe moeilijker het wordt."
Wij willen sneller aan de slag met langdurig zieken, liefst binnen het half jaar
Joke Van Bommel, woordvoerster VDAB
Maar op dat vlak lijkt het wat te rammelen. "Ziekenfondsen sturen vandaag vaak pas mensen door naar ons als ze al een jaar langdurig ziek zijn, terwijl dat al vanaf dag 1 kan. Ook spontaan instromen kan pas na een jaar. Wij willen sneller aan de slag met langdurig zieken, liefst binnen het half jaar. Wij vragen inspanningen van het beleid om daar iets aan te doen."
Werkbaar werk
De VDAB vindt ook dat de werkgevers nog een duit in het zakje kunnen doen. "Zij moeten kijken hoe ze mensen opnieuw kansen kunnen geven op de werkvloer, zodat zij aangepast werk kunnen doen of deeltijds weer aan het werk kunnen."
En dan is er natuurlijk nog de belangrijkste oproep: preventie. "Als je echt een kentering wilt, moet je voorkomen dat werkenden uitvallen. Vandaag zien we dat het omgekeerde gebeurt: elk jaar verliezen we meer werkenden door fysieke of psychische klachten. Dan komt het vooral aan op het creëren van werkbaar werk. Daar zijn de sociale partners wel al heel sterk mee bezig."
