Zolang een grafconcessie loopt, mag een dode niet zomaar uit een graf gehaald worden. Sowieso heeft elke dode recht op minimaal 10 jaar grafrust. Dat zegt Lieve Destoop, medewerker van het Netwerk Begraafplaatsen Vlaanderen nu in Lokeren een onderzoek loopt naar mogelijke schending van het graf van een non. Wat zijn de regels rond grafconcessies? En waarom zijn die bij kloosterordes extra complex?
Na de opgegraven zuster in Lokeren: dit zijn de regels over grafrust en concessies op begraafplaatsen
Kristien Amerijckx
Gepubliceerd:
1. Hoelang mogen doden in hun graf blijven liggen?
"Normaal gezien heb je sowieso tien jaar grafrust", zegt Destoop in "De wereld vandaag" op Radio 1. "Als je sterft en begraven wordt op een kerkhof, kunnen je nabestaanden ervoor kiezen om een concessie te betalen. Dat is een soort huurcontract voor een graf."
Zolang de concessie loopt, moet de begraafplaats het graf (en dus ook het stoffelijk overschot) behouden. Dat duurt dus minimaal tien jaar. "De maximumduur voor een concessie is 50 jaar, al kan elke gemeente beslissen om dat in te korten. Bij afloop kan je de termijn wel verlengen."
Eeuwigdurende concessies bestaan niet meer. Ze zijn afgeschaft sinds 1971.
2. Wanneer mag een dode opgegraven worden?
“Als je binnen de periode van een concessie een lichaam wilt laten opgraven, kan dat enkel in bepaalde gevallen", zegt Destoop. "Je moet dan toestemming hebben van de burgemeester. Die moet oordelen of er genoeg redenen zijn. Bijvoorbeeld partners die bij elkaar begraven willen worden. Als één iemand al begraven is en geen plaats meer is voor de tweede, gebeurt het dat een dode opgegraven wordt.”
3. Wat liep mis in Lokeren?
De zuster lag in een gemeenschappelijk grafperk en zou nog maar enkele jaren geleden zijn overleden. Haar concessie was dus nog niet verlopen. Toch werd ze opgegraven en zijn haar resten in een knekelbak geplaatst. Mogelijk gebeurde dat uit plaatsgebrek toen een andere zuster overleed. Is een vergissing gebeurd en dacht de grafdelver dat hij dat mocht?
"Bij kloosterordes is het soms ingewikkeld," zegt Destoop. "Het kon hier gaan om een perk met verschillende concessies, of een perk met één concessie. De concessionaris is niet altijd makkelijk te vinden bij die ordes, omdat ze vaak zijn opgegaan in de moederorde. Ik kan geen uitspraak doen over dit onderzoek. Maar hoe dan ook kan je iemand echt niet zomaar opgraven zonder toestemming."
4. Wat is dat, een knekelbak?
Als een graf na afloop van de concessie verwijderd wordt, gebeurt dat ook met de menselijke resten. Een knekelput is een soort afvalcontainer die daarvoor gebruikt kan worden, maar er zijn ook andere opties.
"Als er weinig resten zijn, maken we een klein putje onder het graf en plaatsen we de resten erin. Dat noemen we het graf schudden. Als dat niet lukt, zijn er twee mogelijkheden. We plaatsen de resten in een knekelput, of we brengen ze naar het crematorium.”
5. Heb je daar als familie of nabestaande iets over te zeggen?
"Nee. Op het moment dat de concessie afloopt, beslist de stad wat met de resten gebeurt."
Regionaal nieuws uit Oost-Vlaanderen
Gepubliceerd:
