De uitslagen van de Franse parlementsverkiezingen gaan online gepaard met heel wat nepnieuws. Van een huilende Marine Le Pen (RN) tot beelden van oude betogingen: een overzicht.
Huilende Marine Le Pen of oude beelden van manifestaties: Franse verkiezingsuitslagen leiden tot heel wat nepberichten
In het kort
Wat? Sinds de uitslagen van de tweede verkiezingsronde in Frankrijk bekend zijn, doen allerlei beelden en berichten de ronde die reacties van politici of de Franse bevolking op die uitslagen zouden tonen.
Maar? Beelden van een huilende Marine Le Pen of een Algerijnse demonstratie in Parijs zijn al enkele jaren oud. Ook andere manifestaties worden fout voorgesteld. En Jean-Luc Mélenchon heeft helemaal niet beloofd om van Arabisch een officiële taal van Frankrijk te maken.
Geen huilende Marine Le Pen
Een beeld van een huilende Marine Le Pen, samen met Jordan Bardella boegbeeld van het RN, gaat sinds de uitslagen van de verkiezingen viraal. Het bericht verscheen op verschillende platformen (bijvoorbeeld op X of op TikTok ) en sommige versies van het bericht werden tot meer dan een miljoen keer bekeken.
Maar het gaat niet om beelden die pas na de meest recente verkiezingen gemaakt werden. Meer nog, het gaat om een video van Marine Le Pen die aan het huilen was ... van het lachen.
Een omgekeerde zoekopdracht via Google leidt ons onder andere naar een YouTube-video die al 2 jaar online staat en die een fragment toont uit een gesprek uit 2017. Daarin lacht Le Pen met de imitaties van de Franse komiek Nicolas Canteloup.
Fragmenten van de video werden ook al 7 jaar geleden op YouTube geplaatst. Sinds gisteren worden momentopnames uit de video verkeerdelijk verspreid met het idee dat de beelden een huilende Marine Le Pen na de verkiezingen toont. Ook RTBF toonde dat aan.
Geen Arabisch als nieuwe officiële taal
Jean-Luc Mélenchon van de linkse coalitie Nouveau Front Populaire, zou dan weer van Arabisch een officiële landstaal willen maken in Frankrijk omdat veel moslims op hem zouden gestemd hebben.
De eerste versie van het gerucht dat VRT NWS kon vinden is een tweet van de Argentijnse nieuwswebsite Nexofin, gepubliceerd om 21 uur op zondagavond. Drie kwartier eerder had Mélenchon al gereageerd op de resultaten. In de speech van Mélenchon valt echter niets terug te vinden van wat Nexofin beweert, en ook een Google-zoektocht levert geen resultaat op. Ook in zijn speech na de eerste verkiezingsronde maakte Mélenchon geen beloftes om van het Arabisch een officiële landstaal te maken.
In de grondwet is vastgelegd dat Frans de enige officiële taal in Frankrijk is. Volgens een artikel van Le Figaro uit november 2023 is ‘dialectisch Arabisch’ (te onderscheiden van officieel Arabisch) wel de tweede meest gesproken taal in Frankrijk.
Het verhaal van Mélenchon is volledig uit de lucht gegrepen. Nexofin heeft de tweet dan ook stilletjes weer verwijderd , maar het verhaal leeft voort op sociale media. Onder andere in het Engels en het Nederlands is het gerucht terug regelmatig te vinden. Opvallend is wel dat het nepnieuws niet of amper in het Frans verspreid wordt.
Foute beelden van manifestaties en betogingen
Ook beelden van manifestaties worden fout voorgesteld. Zo doet op sociale media een video de ronde waarvan sommigen beweren of insinueren dat het om recente beelden uit Frankrijk gaat. In de video zien we mensen met de Algerijnse vlag op en rond een standbeeld staan.
In dit bericht op TikTok wordt bijvoorbeeld beweerd dat het gaat om de situatie in Frankrijk op dit moment. Op seconde 42 toont de maker de beelden en zegt hij dat dit Parijs is, “right now” (ofwel: “op dit moment”).
“Na deze overwinning tegen rechts vieren de Algerijnen feest in Parijs”, zegt hij erbij. De video werd gepost enkele uren na de uitslag van de verkiezingen en draagt als bijschrift “France is lost”, ofwel “Frankrijk is verloren”.
Andere berichten, zoals dit bericht op X dat meer dan 1 miljoen keer bekeken werd, zijn subtieler. In het Engels staat erbij geschreven: “Marine Le Pen heeft zojuist de Franse verkiezingen verloren en Frankrijk zal nu verder afglijden naar een islamitisch kalifaat. Geniet van uw land zolang het duurt.”
Opnieuw zien we mensen met de Algerijnse vlag op en rond een standbeeld staan. Het gaat om Marianne, het symbool van de Franse Republiek, op de Place de la République . De beelden komen dus inderdaad uit Parijs.
Maar een omgekeerde zoekopdracht via Google toont aan dat de beelden niet recent zijn. We vinden verschillende video’s terug die verwijzen naar manifestaties van de Algerijnse gemeenschap in Parijs in 2019. Onder meer de Franse media France24 en Le Monde schreven daar artikels over. De beelden tonen een manifestatie tegen de presidentskandidatuur van de toenmalige Algerijnse president Abdelaziz Bouteflika.
Deze specifieke beelden worden regelmatig opgevoerd in een misleidende context om beweringen te doen over migratie in Frankrijk. Er zijn dan ook al een heleboel eerdere factchecks over de beelden.
Het zijn niet de enige beelden van een manifestatie of betoging die uit hun context werden gehaald. Zo worden beelden van een pro-Palestijns protest in juni 2024 gedeeld alsof ze van na de verkiezingen zijn. Sommige versies werden op het moment van schrijven al bijna 1.000 keer "geliket". Zelfs Sky News Australia deelde de video waarbij het nieuwsmedium verkeerdelijk zei dat het om recente beelden van na de verkiezingen ging. In realiteit heeft de video dus niets te maken met de recentste verkiezingsuitslagen.
Conclusie:
Na de Franse verkiezingsuitslag circuleerden opnieuw heel wat beelden en beweringen die ofwel uit context werden gehaald of simpelweg onwaar zijn.
Zowel de beelden van een huilende Marine Le Pen, een uitspraak van Mélenchon of bepaalde video's van manifestaties bestempelen we als onwaar.
Meer informatie over de factchecks van VRT NWS?
Zoek je meer verhalen van VRT NWS CHECK over factchecking, desinformatie of online bedrog? Die vind je hier.
Wil je weten hoe we te werk gaan bij het factchecken? Dat lees je in dit artikel.
Heb je vragen of opmerkingen of wil je weten wie er in ons team zit? Dat lees je in dit artikel.
Je vindt onze factchecks ook terug bij deCheckers , samen met betrouwbare factchecks van enkele andere Vlaamse en Nederlandse redacties.
Wil je iets laten checken? Stuur ons dan een mail via check@vrtnws.be.
VRT NWS is erkend lid van het International Fact-Checking Network (IFCN) en van het European Fact-Checking Standards Network (EFCSN ).
