Hongaarse premier Orbán bezoekt voor het eerst president Zelenski: "Wil relaties met Oekraïne verbeteren"

Het is het eerste bezoek van Orbán aan Kiev sinds de start van de grootschalige Russische invasie van Oekraïne, nu al 2 jaar en 4 maanden geleden. Dat hij nu wel naar Kiev ging, heeft onder meer te maken met het feit dat zijn land sinds gisteren 6 maanden lang voorzitter is van de Raad van de Europese Unie.

"Het doel van het Hongaarse voorzitterschap is om bij te dragen aan de oplossing voor de uitdagingen waarvoor de Europese Unie staat. Daarom leidde mijn eerste trip mij naar Kiev", schreef Orbán op Facebook bij een foto van hem en Zelenski in het Oekraïense presidentiële paleis. "Het Hongaarse voorzitterschap zal ter beschikking van Oekraïne staan", voegde hij er tijdens een gezamenlijke persconferentie na hun ontmoeting aan toe.

Het bezoek is niettemin opvallend, want Orbán geldt als de belangrijkste bondgenoot van de Russische president Vladimir Poetin in de Europese Unie. Hongarije lag de voorbije jaren dan ook geregeld dwars als er binnen de Unie gestemd moest worden over nieuwe militaire en financiële steun voor Oekraïne.

Ook over de start van onderhandelingen met Oekraïne over het EU-lidmaatschap deden de Hongaren lange tijd moeilijk. Uiteindelijk verzette Orbán zich niet langer tegen de start ervan, maar dat wil niet zeggen dat Hongarije het lidmaatschap later in het proces zomaar zal goedkeuren.

Officieel is Orbán tegen de oorlog in Oekraïne en verzet hij zich daarom tegen Europese wapenleveringen aan Oekraïne. De Hongaarse premier vindt dat de Europese lidstaten met hun wapenleveringen de oorlog aan de gang houden, terwijl er volgens hem in de eerste plaats een staakt-het-vuren moet komen en over vrede gepraat moet worden. 

Hoe dat zou kunnen verlopen, was vandaag een van de onderwerpen van het gesprek tussen Orbán en Zelenski. Orbán gaf aan dat zijn land de vredesinitiatieven van Zelenski waardeert. Tegelijk vroeg hij de Oekraïense president om een snel staakt-het-vuren te overwegen alvorens aan onderhandelingen te beginnen.

Die kans lijkt klein. Zelenski kiest er vooralsnog voor om voort te vechten tegen de Russen en verwerpt de Russische voorwaarden om te onderhandelen (het afstaan van de 4 door Rusland geannexeerde regio's in het oosten en zuiden van Oekraïne). De Oekraïense president spoort zijn Europese collega's dan ook voortdurend aan om meer wapens te leveren. Ook tegen Orbán herhaalde Zelenski dat er nood is aan een "rechtvaardige vrede" en Europa in tussentijd de militaire steun aan Oekraïne moet aanhouden.

De vraag is nu of Hongarije in zijn hoedanigheid als voorzitter van de Raad van de Europese Unie een of andere bemiddelende rol zou kunnen opnemen tussen Rusland en Oekraïne. Want hoe je het ook draait of keert, Orbán is zowat de enige leider binnen de Europese Unie én de NAVO die nog contact heeft met Poetin.

Orbán en Zelenski hebben niet alleen over vrede in Oekraïne gepraat, de 2 leiders willen ook de onderlinge relaties verbeteren, gaf Orbán tijdens de persconferentie aan. De Hongaarse premier vindt dat de landen hun voormalige twistpunten achter zich moeten laten en op de toekomst moeten focussen.

"Veel bilaterale kwesties hebben nood aan een oplossing", zei Orbán. "Ik zou graag veel betere bilaterale relaties met Oekraïne hebben." Het doel is om in de nabije toekomst een uitgebreid bilateraal samenwerkingsakkoord te sluiten. Hongarije is volgens Orbán klaar "om deel te nemen aan de modernisering van Oekraïne". Het gesprek van vandaag kan als basis daarvoor dienen, gaf Zelenski aan.    

Een van die twistpunten is de behandeling van de Hongaarse minderheid in het westen van Oekraïne. Volgens Orbán worden ze als tweederangsburgers behandeld. Critici van de premier zeggen dan weer dat hij die Hongaarse minderheid misbruikt om de Russische kijk op de oorlog door te drukken binnen de Europese Unie. Na zijn bezoek aan Zelenski liet Orbán alvast weten dat er "een goede kans is op vooruitgang" in het dossier.