De tweejaarlijkse Afrika Prijs van de Koning Boudewijnstichting gaat dit jaar naar ondernemende jonge vrouwen in Tanzania, in Oost-Afrika. Straks reiken koning Filip en koningin Mathilde de prijs uit op het koninklijk paleis in Laken. Maar VRT NWS kon eerder al met de 2 stichters van Her Initiative praten.
Tanzaniaanse vrouwenorganisatie Her Initiative wint Afrika Prijs van de Koning Boudewijnstichting
Lydia Charles Moyo en Anna Kulaha blaken van zelfvertrouwen en vastberadenheid. De vrouwen waren in 2012 op hun secundaire school al plannen aan het smeden om meisjes en jonge vrouwen in hun land meer weerbaar te maken. Ze wilden in de eerste plaats dat meer meisjes zouden kunnen genieten van het recht op onderwijs.
Wat begon als het Teen Girls Support Initiative, groeide in 2019 uit tot een grotere organisatie, Her Initiative, bedoeld om jonge vrouwen sterker en financieel onafhankelijk te maken.
Opgroeien als vrouw in Tanzania is voor velen geen pretje, zeggen de 2 vrouwen. Er zijn vastgeroeste culturele en patriarchale gewoontes. De helft van de vrouwen leeft in armoede. Zelfs meisjes met veel talent kunnen de drempel van het professionele leven niet over, omdat ze daarvoor afhankelijk zijn van financiële steun.
Bovendien maakt nog eens 40 procent van die armere vrouwen kans op seksueel of huiselijk geweld en nog eens evenveel vrouwen krijgen te maken met een hiv-besmetting.
Drempels verlagen
Her Initiative wil die drempels verlagen of wegnemen. De drempels van de familie, van de gemeenschap, van de samenleving.
Dat heeft ook nog een 2e voordeel, zeggen Lydia en Anna: het geeft de vrouwen een stem om deel te nemen aan beslissingen over hun lot en op die manier gelijke loon- en arbeidsvoorwaarden af te dwingen.
Concreet reikt Her Initiative de vrouwen die het willen maken in de maatschappij een aantal tools aan. Het geeft opleidingen om vaardigheden aan te leren maar ook meer zelfvertrouwen, bijvoorbeeld.
De organisatie brengt de vrouwen ook in contact met netwerken, rolmodellen en donors die hen kunnen helpen om zelfstandig te worden. En, heel belangrijk, de maatschappij wordt ervan bewust gemaakt dat ze de rol van vrouwen moeten erkennen en respecteren.
Resultaten
Her Initiative is meer dan een groepje vrouwen met mooie ideeën over emancipatie. Het model heeft al impact gehad. Zo is er bijvoorbeeld 'Panda Digital', een eenvoudig en gratis platform in het Swahili, dat al 5.000 jonge vrouwen heeft geholpen om zelf een bedrijfje op te starten.
Het verhaal van Asha
De 24 -jarige Asha Hemed verkocht granen in Keko. Haar handeltje leverde weinig op en kreeg alleen toevallige klanten over de vloer. Ze kreeg haar merk ook niet goed in de markt gezet en haar berichten in zakenkranten werden niet vaak gelezen.
Dankzij 'Panda Digital' kon Asha haar digitale kennis vergroten. "In de cursus leerde ik mijn zaak online te promoten, met Instagram-posts om mijn producten aan te prijzen en in contact te komen met klanten. Nu heb ik mijn handel ook beter kunnen organiseren en efficiënter gemaakt. "
Nog een succesverhaal is het 'Plan B Project', dat inzet op onderwijs, ondernemerschapstraining en steun aan meisjes die toch de school hebben moeten verlaten. Dankzij het project zijn de meisjes uit de greep van seksueel geweld kunnen stappen en hebben ze zich financieel weerbaar gemaakt.
Anti-beweging
Net als in enkele andere landen waar vrouwen voor hun rechten opkomen, krijgt Her Initiative tegenwind van conservatieve krachten. Zeker in een land als Tanzania, dat sinds kort een vrouwelijke president én een vrouwelijke parlementsvoorzitter heeft, beginnen de mannen zich ongemakkelijk te voelen.
"Veel mannen met macht voelen zich buitenspel gezet, door vrouwen of door andere emanciperende minderheden, zoals de LGBTQ-gemeenschappen. Mannen in onze patriarchale samenleving houden niet van die 'empowerment', ze vrezen dat vrouwen niet meer willen huwen en kinderen krijgen, enzovoort. Maar wij blijven onze rol vervullen", zegt Anna.
Her Initiative heeft al verschillende prijzen gewonnen, vooral dan met het digitale platform. Nu krijgt het dus ook de prestigieuze Afrika Prijs van de Koning Boudewijnstichting. Die is 200.000 euro waard.
"Deze prijs helpt ons om onze schaal te vergroten en nog meer de hand te reiken aan andere vrouwengroeperingen in Tanzania en in het buitenland", besluit Lydia.


