Het socialistisch ziekenfonds Solidaris pleit ervoor om medicatie tegen ADHD beter terug te betalen. Nu worden alleen de meest gebruikte geneesmiddelen deels terugbetaald door de ziekteverzekering, maar daardoor krijgen patiënten niet altijd het medicijn voorgeschreven dat voor hen het best werkt en de minste bijwerkingen veroorzaakt. Kiezen ze toch voor een niet-terugbetaald geneesmiddel, dan kunnen de kosten oplopen.
Socialistisch ziekenfonds pleit voor betere terugbetaling van medicatie tegen ADHD: "Mensen vallen uit de boot"
Stef Van Chaze
Gepubliceerd:
Naar schatting heeft ongeveer 5 procent van de kinderen en jongeren en 2,5 procent van de volwassenen ADHD. Mensen die de diagnose hebben kunnen behandeld worden met therapie of door medicatie. Maar er bestaat niet 1 behandeling die voor iedereen werkt, en niet elk medicijn wordt terugbetaald.
Daardoor krijgen kinderen en jongeren niet altijd de meest geschikte medicatie voorgeschreven. Niet-terugbetaalde medicatie wordt daarom in sommige gevallen niet opgestart of vroegtijdig gestopt om financiële redenen.
Attention Deficit Hyperactivity Disorder, of kortweg ADHD, is een gedragsdiagnose die gesteld kan worden als iemand zoveel last heeft van aandachtsproblemen en/of hyperactief gedrag dat het dagelijks functioneren eronder lijdt. De kernsymptomen zijn onoplettendheid, hyperactiviteit en impulsiviteit.
Het socialistisch ziekenfonds Solidaris pleit voor een betere terugbetaling. "Patiënten die geen terugbetaling krijgen worden al vrij snel op kosten gejaagd", zegt Paul Callewaert van Solidaris. "Het bedrag kan oplopen tot 100 euro per maand, wat niet niks is. We horen dat patiënten de grens oversteken naar Nederland omdat de medicatie daar goedkoper is."
Kinderpsychiater bij het Universitair Psychiatrisch Centrum (KU Leuven), Karen Vertessen, sluit zich aan bij het pleidooi van Solidaris.
"Er worden een viertal medicijnen terugbetaald, maar die zijn maar geschikt voor 7 op de 10 patiënten. 3 op de 10 mensen met ADHD worden dus niet goed geholpen door die medicatie, of moeten andere varianten krijgen die niet worden terugbetaald. Mensen die de medicatie niet kunnen betalen, vallen dus vaak uit de boot."
Terugbetaling ook na 18 jaar
Daarnaast wordt medicatie voor ADHD enkel terugbetaald tot de 18e verjaardag. Vanaf dan komt de ziekteverzekering niet meer tussenbeide. Dat is lastig, want bij zowat de helft van de kinderen en jongeren met ADHD blijft de problematiek ook op volwassen leeftijd sterk aanwezig. Anderen krijgen de diagnose pas als ze volwassen zijn.
Van ADHD kan je niet 'genezen'. "Het is niet zo dat op 18-jarige leeftijd ADHD plotseling stopt", zegt Paul Callewaert. "In ongeveer de helft van de gevallen werkt de stoornis nog door omdat de hersenen nog in ontwikkeling zijn. Ook voor die patiënten moet de medicatie terugbetaald worden."
De leeftijd van 18 is een belangrijk transitiejaar
Karen Vertessen, kinderpsychiater
Voor veel mensen wordt ADHD 'beheersbaarder' als ze volwassen worden omdat ze dan voor zichzelf hebben geleerd hoe ze ermee kunnen omgaan. Maar dat gebeurt niet van de ene dag op de andere. "Een deel van de mensen met ADHD groeit eruit tegen dat ze de volwassenheid bereiken, maar dat is niet plots wanneer je 18 wordt", zegt kinderpsychiater Karen Vertessen.
"Wat daar nog bij komt, is dat de leeftijd van 18 een belangrijk transitiejaar is. De jongvolwassene start een eerste job of begint aan een studie in het hoger onderwijs. We weten dat die momenten vaak voor problemen zorgen bij mensen met ADHD. Ze net op dat moment zonder behandeling zetten is zeer nadelig."
Is medicatie noodzakelijk?
Is medicatie wel dé oplossing, of zijn er ook andere manieren om met ADHD om te gaan? "Medicatie is de enige behandeling waarvan we weten dat die echt werkt op de kernsymptomen van ADHD", aldus Vertessen. Hoe dan ook staat medicatie niet op zich, het is pas écht effectief in combinatie met andere behandelmethodes.
En die andere methodes zijn er ook, zegt Vertessen. "In de eerste plaats is er psycho-educatie. Daarbij wordt aan de patiënt en aan de ouders uitgelegd wat ADHD inhoudt en wat het betekent."
"Daarnaast zijn er gedragstherapeutische interventies waarbij gekeken wordt naar welke aanpassingen gedaan kunnen worden om het leven van de persoon met ADHD makkelijker te maken. Dat is voor een deel van de kinderen, jongeren en volwassenen voldoende. Diegenen met ernstige klachten zijn op lange termijn wel het meest gebaat met medicatie."
Ook voor de psychologische hulp pleit Solidaris voor een betere terugbetaling. "Voor de eerstelijnspsychologen die de eerste behandeling begeleiden zijn er mogelijkheden via de terugbetaling. Maar voor meer intensievere gedragstrainingen zou er ook een betere terugbetaling moeten zijn", besluit Callewaert.
