In Laken zijn de plannen voorgesteld voor de heropening van het historisch Chinees paviljoen. Er komt een publiek-private samenwerking om het unieke gebouw te restaureren, te beheren en uit te baten. Over enkele jaren zouden er weer tentoonstellingen en evenementen plaatsvinden.
Chinees paviljoen in Laken wordt opgeknapt met privégeld: "Zeg niet langer paviljoen, maar paleis"
Kristien Bonneure
Gepubliceerd:
Veel mensen rijden er dagelijks voorbij: het Chinees paviljoen en de Japanse toren in Laken, vlakbij het kasteel of de koninklijke serres. Sprookjesachtige gebouwen, maar al jaren gesloten en in niet bijster goede staat.
Daar moet verandering in komen met een nieuw initiatief. Op de laatste federale ministerraad voor de verkiezingen is het licht op groen gezet voor een publiek-private samenwerking. In de vorm van een vzw met de Regie der Gebouwen, het ministerie van Buitenlandse Zaken en privépersonen. En met als drijvende kracht barones Diane Hennebert.
Diane Hennebert leidt ons rond in het Chinees paviljoen. "We hebben hier met 30 studenten gepoetst, wat in 11 jaar niet meer was gebeurd", lacht ze. Toch ruikt het bepaald muf in het bijzondere gebouw. "Het is voor geen enkel pand goed om zolang leeg te staan."
We hebben hier het stof van 11 jaar weggepoetst
Diane Hennebert, drijvende kracht achter de restauratie van het Chinees paviljoen
Het Chinees paviljoen sloot de deuren in 2013, onder meer omdat de balkons niet meer stabiel waren. Rond het gebouw staan sinds jaar en dag hoge hekken; op de benedenverdieping zijn alle kapotgegooide ramen dichtgetimmerd.
Vergeleken met ons laatste bezoek net voor de sluiting, lijkt de schade nog redelijk mee te vallen. Vooral op de eerste verdieping is hier en daar water binnengesijpeld of een stuk pleister van het plafond gevallen. Sommige kamers zijn met rood-witte linten afgesloten.
Maar grandeur heeft het Chinees paviljoen zeker nog, in een mengelmoes van stijlen, van pseudo-18e-eeuws tot art nouveau en natuurlijk overdadig gedecoreerd met oosterse elementen, kleurige plafondschilderingen, heel bijzonder en zeldzaam wandtextiel.
Chinees paviljoen
Chinees paviljoen, 'le restaurant chinois'.
Chinees paviljoen in 1923.
Benedenzaal Chinees paviljoen in 1912.
Kiosk en Chinees paviljoen, rond 1910
Le Tour du Monde op de Wereldtentoonstelling van Parijs in 1900, het model voor Laken
Chinees paviljoen en Japanse Toren in een notendop
De Japanse Toren opende in 1904, het Chinees paviljoen in 1913.
Allebei gebouwd in opdracht van koning Leopold II, vlakbij zijn kasteel in Laken.
Naar een model dat hij bewonderde op de Wereldtentoonstelling van Parijs van 1900.
De architect was Fransman Alexandre Marcel, sommige decoraties werden op bestelling in Azië gemaakt.
Chinees paviljoen was ooit bedoeld als restaurant, maar is altijd museum geweest.
Tientallen jaren was er Aziatische kunst uit het Museum Kunst en Geschiedenis te zien.
De laatste restauratie dateert van begin jaren 90.
Gesloten in 2013, wegens de onveilige situatie.
In 2019 beschermd als monument door het Brussels Gewest
Blijft eigendom van de Koninklijke Schenking, de openbare instelling met vastgoed, ooit aan de staat geschonken door Leopold II.
Wordt beheerd door Regie der Gebouwen, en straks door een publiek-private vzw.
Kostprijs 6 miljoen, geplande opening eind 2027
Het Chinees paviljoen wordt de komende jaren gerestaureerd. Diane Hennebert zoekt daarvoor fondsen in de privésector. "We hebben zo'n 6 miljoen nodig. Niet zo veel vergeleken met de 20 miljoen die we verzamelden voor de restauratie van Villa Empain (nu het kunstencentrum van de stichting Boghossian in Brussel, red.) of de 30 miljoen voor het Atomium", goochelt ze met bedragen.
Noem dit geen Chinees paviljoen, maar het paleis van de zijderoutes
Initiatiefneemster Diane Hennebert
Diane Hennebert heeft die vorige projecten tot een goed einde gebracht. Ze gelooft ook in dit Chinees paviljoen. "Eind 2027 zou het weer moeten opengaan, met een eerste tentoonstelling over textielkunst." En ze doet meteen een oproep: "Noem dit geen paviljoen, maar een paleis. Het paleis van de zijderoutes, want het gaat breder dan China".
"We willen dit gebouw teruggeven aan het publiek", zegt ontslagnemend staatssecretaris Mathieu Michel (MR), bevoegd voor de Regie der Gebouwen. Met tentoonstellingen in het paviljoen (of paleis), evenementen in het bijhorende koetshuis, dat af te huren is door privépartners.
Een van stichtende leden van de vzw is oud-diplomaat Piet Steel, met een lange staat van dienst in verschillende Aziatische landen. Het Chinees paviljoen kan volgens hem een brug slaan tussen Europa en Azië, met allerlei activiteiten en internationale ontmoetingen. Net als ten tijde van Leopold II, toen Brussel het centrum van Europa was, met ambities die tot in China reikten. Denk aan de tram- en treinsporen die daar door de Belg Edouard Empain werden aangelegd.
Het Chinees paviljoen heeft een enorm potentieel
Oud-diplomaat Piet Steel
"Dit is een gebouw met een enorm potentieel, dat we de komende jaren willen aanboren. Het is een nieuwe start, met de inbreng van de privésector. Misschien kan dit ook model staan voor andere overheidsgebouwen", hoopt Piet Steel.
Brussels Gewest zet juridische stappen
Het Chinees paviljoen is in 2019 beschermd als monument door het Brussels Gewest. Dat maakte zich grote zorgen over de lange leegstand. Staatssecretaris Ans Persoons (Vooruit), bevoegd voor stedenbouw en erfgoed, heeft de Regie der Gebouwen daarom in gebreke gesteld.
Haar federale collega Mathieu Michel reageert daar kregelig op. "Dat was verrassend. We zijn al meer dan 3 jaar aan deze oplossing aan het werken. Het Brussels Gewest was daarvan op de hoogte. Het was eerder wat 'show' van de staatssecretaris, juist voor de verkiezingen."
Hoe dan ook zal de nieuwe vzw moeten samenwerken met het Brussels Gewest om de nodige vergunningen voor de restauratie te krijgen. Er zijn nog veel stappen te zetten voor het Chinees paviljoen weer in zijn oude glorie te bezoeken is. En dan is er nog de felrode Japanse Toren, aan de overkant van de straat. Die is al veel langer dicht, en dat blijft voorlopig zo.
Regionaal nieuws uit Brussel en Vlaams-Brabant
Gepubliceerd:
