Françoise Hardy (80), icoon van het Franse chanson en van de sixties, overleden

Amper 18 was Françoise Hardy toen ze in 1962 een wereldhit had met 'Tous les garçons et les filles'. Met een heldere, lichtjes hese stem zong ze over de onzekerheid van een tiener die al haar vrienden en vriendinnen verliefd ziet worden, maar zelf aan de zijlijn moet toekijken, alleen. "Oui mais moi, je vais seule, car personne ne m'aime".

In werkelijkheid was zowat de hele wereld op slag verliefd geworden op het frêle meisje met het lange haar en het melancholische stemgeluid.

Hardy had 'Tous les garçons et les filles' samen met een handvol andere liedjes geschreven nadat ze van haar moeder een gitaar had gekregen, een cadeau omdat ze geslaagd was voor haar eindexamen. In 1961 kreeg ze een platencontract, het jaar daarop brak ze door toen ze optrad tijdens de pauze van een verkiezingsprogramma op de Franse televisie.

'Tous les garçons et les filles' - ook opgenomen in het Engels, Italiaans en Duits - werd een wereldhit. Er werden 2 miljoen exemplaren van verkocht. Hardy werd op slag een icoon van de sixties. Een muziek- én stijlicoon, met haar kenmerkende pony, jeans en leren jasjes, haar minirokjes van Mary Quant en witte laarzen, kleren die ze showde voor Courrèges en Paco Rabanne.

Het ging hard voor Hardy. In 1963 werd ze door haar platenfirma naar het Eurovisiesongfestival gestuurd om Monaco te vertegenwoordigen. Met 'L'amour s'en va' , dat ze zelf "niet echt een mooi lied" vond, eindigde ze op de vijfde plaats.

Met 'La maison où j'ai grandi' - een interpretatie van een nummer van de Italiaanse zanger Adriano Celentano en weer een chanson vol melancholie - en 'Comment te dire adieu', dat Serge Gainsbourg voor haar schreef, scoorde Hardy nog een paar grote hits.

Bekijk: "La maison où j'ai grandi" uit 1966

Gainsbourg was niet de enige die zijn bewondering voor haar niet onder stoelen of banken stak. Mick Jagger en David Bowie probeerden haar te versieren, terwijl Bob Dylan haar absoluut wilde ontmoeten na zijn optreden in L'Olympia in Parijs.

Ze werd ook ontdekt door de filmindustrie en werkte samen met onder anderen Roger Vadim, de ontdekker van dat andere Franse icoon Brigitte Bardot.

De roem ging de introverte en timide Françoise Hardy nochtans niet goed af. Voor de buitenwereld droeg haar gereserveerdheid alleen maar bij tot haar enigmatische verschijning, maar zelf vond ze het vreselijk om de greep op haar leven te verliezen en haatte ze het podium.

Veel liever dook ze de studio in om chansons op te nemen. "Een lied is als een mens die je zo moet aankleden dat hij het meest tot zijn recht komt", vond ze. "Er is dus één ideale uitvoering van een lied waardoor het magnifiek wordt en vrij kan wegvliegen."

Eind jaren 60 kreeg Hardy van haar platenfirma gedaan dat ze niet meer moest optreden. Ze mocht zich helemaal concentreren op haar studiowerk. In die periode kreeg ze een relatie met Jacques Dutronc, die andere grootheid van het Franse chanson in de jaren 60.

Ze was blij dat ze nu niet meer voortdurend hoefde te toeren, want haar eerste grote liefde had ze mede daardoor ten onder zien gaan. "Ik wou niet in dezelfde val trappen als in het begin van mijn carrière".

Françoise Hardy en Jacques Dutronc vormden het koningskoppel van de Franse muziekscene. In 1973 kregen ze een zoon, Thomas, die later in de voetsporen van zijn muzikale ouders is getreden. In 1981 trouwden ze.

Het huwelijk hield tot vandaag stand, al was het van bij het begin behoorlijk turbulent en al woonden Hardy en Dutronc al lang niet meer onder één dak.

Bekijk: 'Comment te dire adieu' uit 1968

Over haar pijnlijke liefdesperikelen en veel andere kopzorgen schreef Hardy in 2009 een openhartige autobiografie. In 'Le désespoir des singes... et autres bagatelles' liet ze zien dat haar leven lang niet zo glamoureus was als het leek.

Haar kindertijd was verre van gelukkig. Haar vader liet zijn gezin in de steek, Françoise groeide met haar zus op bij een kwaadaardige grootmoeder en een dominante moeder, aan wier invloed ze zich pas wist te onttrekken toen ze al heel lang op eigen benen stond.

Ook in haar huwelijk met Dutronc was Hardy voortdurend onzeker. Uit haar mémoires blijkt dat ze hem adoreerde en zichzelf totaal aan hem ondergeschikt maakte.

Niettegenstaande de bitterheid bleef ze Dutronc "de man van haar leven" noemen. In 2000 nam ze samen met hem een nummer op, 'Puisque vous partez en voyage' . Hun zoon Thomas speelde gitaar. Voor Thomas schreef ze in 2004 'Tant de belles choses' , toen ze net had vernomen dat ze kanker had. In haar liedjes kon ze haar gevoelens beter uiten dan in het gewone leven, zei ze.

In 2018 verscheen haar laatste album 'Personne d'autre'. De plaat bevat het soort liedjes die Françoise Hardy Françoise Hardy maken: gevoelig, melancholisch en melodieus. En over de liefde natuurlijk, vooral de liefde die pijn doet. Sommige nummers gaan ook de dood niet uit de weg. Zoals 'Le large' , waarin ze zingt: 'Et demain tout ira bien, tout sera loin. Là au final quand je prendrai le large.'

Een jaar na het verschijnen van haar laatste plaat maakte Hardy bekend dat ze opnieuw was getroffen door kanker. De ziekte maakte het haar onmogelijk om nog te zingen.

Hardy had het de laatste jaren erg zwaar door haar ziekte. In een interview met Paris Match eind vorig jaar getuigde ze dat ze een "nachtmerrie" beleefde en hoopte om snel en pijnloos te sterven.

Ook in het verleden sprak ze zich al uit voor de mogelijkheid van euthanasie, maar dat lag gevoelig in Frankrijk dat een strengere wetgeving heeft dan België. Ook haar gezichtsvermogen ging de laatste jaren achteruit, waardoor ze niet meer kon lezen of tv-kijken.

Haar overlijden werd op sociale media bekendgemaakt door haar zoon Thomas. "Maman est partie...", "Mama is heengegaan...", schrijft hij.