Waarom Gent opvallend links stemde: "Al decennialang rebelse stad"

In heel Vlaanderen werd N-VA de grootste partij en kon Vlaams Belang overtuigend nummer 2 worden met hier en daar forse winst. De tendens was overal voelbaar, behalve in Gent. Daar leek het wel om andere verkiezingen te gaan. In de Vlaamse verkiezingen is Vooruit er met 20 procentpunten de grootste partij, in de federale neemt Groen met 22 procentpunten de leiding. Er is ook 2 procent groei voor PVDA. 

"Gent heeft eigenlijk al sinds de 19e eeuw de traditie om een beetje rebels te zijn", zegt politicoloog Tony Valcke (UGent). "De socialistische beweging is er toen doorgebroken, in de 20e eeuw heeft de ecologische beweging er ook vaste voet aan de grond gekregen. Dat zien we ook in andere steden." 

"Er zijn enkele mogelijke verklaringen", zegt Valcke. "Gent is een studentenstad, er blijven mensen wonen die hoogopgeleid zijn en een bepaald type jobs hebben. Zij stemmen meestal wat progressiever."

Valcke ziet dat enkele kopstukken na een goede campagne extra stemmen hebben kunnen binnenhalen. "Dat geldt zeker voor Petra De Sutter van Groen en ook voor Conner Rousseau van Vooruit in Gent. Hun persoonlijke score maakt voor de partijen het verschil."

"In Gent richten partijen als Groen en Vooruit zich meer op inwoners met migratieachtergrond, ook in het beleid. Er is meer diversiteit op de kieslijsten en dat zorgt voor meer stemmen uit die hoek. Ook oppositiepartij PVDA spreekt gericht mensen met migratieachtergrond aan."

"Gent is een jonge stad, maar het is onduidelijk of de jeugd een grote impact heeft gehad op de resultaten. Dat moet verder onderzocht worden. We zien dat de radicale partijen, zoals PVDA en Vlaams Belang, zich op sociale media richten op de jeugd." In Gent is er een groei voor PVDA van ongeveer 2 procentpunten.  

"Deze resultaten zullen hun schaduw werpen op de gemeenteraadsverkiezingen in oktober. In Gent wordt het boeiend om de verhoudingen tussen Groen en Vooruit te zien. De partijen zaten in een kartel bij de vorige verkiezingen. Vooruit trekt nu samen met Open VLD naar de kiezer. Bij de liberalen zijn er klappen gevallen. De inzet van lokale verkiezingen is anders, maar het kan toch een impact hebben."     

Burgemeester Mathias De Clercq (Open VLD) reageert schriftelijk op de uitslag. Hij stond deze verkiezingen op geen enkele lijst en focust volledig op Gent. "Gisteren ging het over Vlaanderen, België en Europa, in oktober gaat het om Gent. We schrijven met het project Voor Gent een nieuw, verbindend verhaal. We hebben sterke figuren en stellen binnenkort een ambitieus programma voor. We kijken met veel vertrouwen naar de verkiezingen."

De socialisten geven meer commentaar. Kopvrouw Astrid De Bruycker (Vooruit) is uiteraard tevreden met de resultaten. Ook zij benadrukt dat de gezamenlijke lijst met de liberalen de volle steun blijft krijgen. "Dit is een bijzonder progressief project, waar we helemaal achter staan", klinkt het. 

Vanuit Gent stuurt Vooruit de nieuwkomers Frederik Sioen en Burak Nalli naar de parlementen, naast de vertrouwde gezichten Joris Vandenbroucke en Freya Van den Bossche. "Dit is een zeer geslaagde verkiezing voor ons geweest. We hopen op hetzelfde elan verder te werken."

Er was deze ochtend een korte collegezitting met schepenen van alle meerderheidspartijen (Open VLD, Groen, Vooruit en CD&V). "We zijn allemaal vooral opgelucht dat extreemrechts niet is doorgebroken", stelt De Brucyker nog. De radicaal-linkse oppositiepartij PVDA groeit dus ook in Gent, het centrumrechtse N-VA stijgt heel licht. Voor Vlaams Belang is er een status quo in vergelijking met 2019.