Kieskring Vlaams-Brabant: N-VA blijft afgetekend de grootste partij en laat Vlaams-Belang ver achter zich

Missie geslaagd voor Theo Francken, de N-VA-lijsttrekker voor het federale parlement: zijn partij verliest licht, maar blijft met 25,5 procent afgetekend de grootste partij. Vlaams Belang boekt wel winst en wordt met ruim 16,7 procent de 2e partij, maar ze komt zelfs niet in de buurt van de N-VA. 

Flinke winst ook voor Vooruit, die met minister Frank Vandenbroucke als lijsttrekker naar de kiezer trok. De sociaaldemocraten wisten ruim 13,7 procent van de kiezers te overtuigen en worden daarmee de 3e partij. Open VLD, die elders in Vlaanderen een flinke pandoering krijgt, kan de schade in Vlaams-Brabant enigszins beperken. De partij zakt wel van bijna 15,5 naar net geen 12 procent, en moet daarmee CD&V laten voorgaan. De christendemocraten moeten slechts licht verlies incasseren en houden met 13 procent goed stand. 

Groen en de PVDA schommelen allebei rond 8 procent en zijn dus aan elkaar gewaagd. Al betekent dat resultaat voor Groen een fors verlies, terwijl dat voor de PVDA net grote winst betekent. Nieuwkomer Kemal Bilmez verzilvert daardoor ook in Vlaams-Brabant voor het eerst een zetel in de Kamer. De andere partijen, zoals Voor U en Partij BLANCO halen de kiesdrempel niet.  

Het Vlaamse niveau volgt volledig dezelfde tendens als het federale: de N-VA, met als lijsttrekker minister Ben Weyts, haalt ruim 23 procent en laat daarmee ook hier Vlaams Belang (zo'n 17,5 procent) een heel eind achter zich. 

Zelfde scenario ook voor Vooruit: de partij wordt met zowat 13,5 procent ook op Vlaams niveau de 3e partij in Vlaams-Brabant.  En ook hier stranden Open VLD en CD&V net boven 12 procent, maar ook hier haalt CD&V het nipt van Open VLD. De liberalen verliezen wel forser dan de christendemocraten: bijna 3,5 procent versus 0,5 procent.  

En net zoals op het federale niveau zetten Groen en de PVDA, met elk 8,2 procent ongeveer hetzelfde resultaat neer. Groen haalde in 2019 wel nog ruim 12 procent en moet dus heel wat terrein prijsgeven, terwijl de PVDA toen de kiesdrempel niet haalde. En ook hier blijven de andere partijen onder de kiesdrempel. 

"Ik denk dat het realisme van de N-VA de bovenhand heeft gehaald op de utopieën en de dromen van Vlaams Belang." Dat zegt Theo Francken, lijsttrekker van de N-VA in Vlaams-Brabant, in een reactie op het verkiezingsresultaat van zijn partij. Francken zegt "opgelucht en tevreden" te zijn. Op X reageerde hij ook erg opgetogen op het resultaat in Vlaams-Brabant: "De Vlaams-Brabantse gouw houdt stand. We blijven veruit de grootste partij. Zoooo dankbaar".

Vlaams Belanglijsttrekker Klaas Slootmans laat zich wel niet van zijn stuk brengen. "We zijn wel de 2e partij, en het signaal van de kiezer is duidelijk: bijna de helft heeft Vlaams-nationaal gestemd. Samen halen de Vlaams-nationale partijen (Vlaams Belang en N-VA, red) meer dan 40 procent van de stemmen, er is wel degelijk een zwart-gele golf over Vlaams-Brabant geraasd." Dat zijn partij het opvallend beter doet in Oost-Brabant dan in de rand rond Brussel, is volgens Slootmans geen toeval: "In de Vlaamse Rand is bijna de helft van de inwoners van vreemde herkomst, dat vertaalt zich ook electoraal."

Ook grote opluchting bij Vooruit, die er zowel Vlaams als federaal flink op vooruitgaat. "Het Leuvense beleid op het vlak van zorg, welzijn en kinderopvang wordt gesmaakt in de hele provincie, zo analyseert Bieke Verlinden, Vooruit-lijsttrekker voor het Vlaams Parlement in Vlaams-Brabant, de resultaten. "Mensen hebben met hun hoofd en hun hart gestemd. We zijn de sterkste stijger en een duidelijk alternatief op links", klinkt het. "We hadden erop gehoopt, en we maken het waar. Nu moeten we verder naar de toekomst kijken." 

CD&V verliest licht, maar houdt in tegenstelling tot wat sommige peilingen voorspelden, toch goed stand in Vlaams-Brabant. Vanuit Vlaams-Brabant mogen twee CD&V'ers naar de Kamer, onder wie Els Van Hoof. "Ik ben heel blij dat ik mijn eigen zetel heb weten te verzilveren, en heel blij met het resultaat van de partij", vertelt ze. "En dat in een moeilijke context, met 7 partijen in de federale regering en met veel crisissen de afgelopen jaren. "Het is wat het is", vindt dan weer Walter De Donder, 3e op de Kamerlijst en burgemeester van Affligem. "Het had uiteraard meer mogen zijn, we hadden ook op meer gehoopt, maar we komen uit peilingen die ons nog 8 procent gaven. We zijn weer aan het klimmen, iets te traag, maar we zijn wel aan het klimmen." 

"Groen heeft een tik gekregen", zegt David Dessers, schepen van onder meer Mobiliteit en Klimaat in Leuven, in een reactie op de verkiezingsresultaten. Dessers was lijstduwer in Vlaams-Brabant op de Kamerlijst. "We verliezen, we moeten niet doen alsof we gewonnen hebben", geeft hij toe. Hij wil een grondige analyse maken van het resultaat om na te gaan waar het verlies geleden is. Dieter Van Besien, lijsttrekker voor de Kamer, is dan weer "voorzichtig positief" over de resultaten. Hij beklemtoont vooral dat Groen het beter doet dan in de laatste peiling. "We komen terug op het niveau van 2014", zegt Van Besien. "Wat we in 2019 er hebben bij gekregen, zijn we nu terug kwijt. Dat is niet ongewoon voor een beleidspartij. En als je ziet wat we gerealiseerd hebben, is het dat waard." 

Ontgoocheling ook bij Open VLD: de partij krijgt bijna overal rake klappen, al heeft ze in Vlaams-Brabant de schade kunnen beperken. "Het is een dubbel gevoel", zegt Irina De Knop, lijsttrekker voor de Kamer. "We zijn de verliezer, maar in Vlaams-Brabant hebben het programma 'Brabant doen bruisen' en de verjonging op onze lijsten duidelijk hun vruchten afgeworpen. We zijn blij dat we hebben standgehouden, maar dat staat wel in schril contrast met de rest van Vlaanderen."

"Het is slecht", geeft Gwendolyn Rutten, Vlaamse lijsttrekker voor Open VLD toe. "We'll be back, maar vanavond moeten we dit even verteren. Laat ons eventjes toe om deze zware opdoffer te verwerken, om die intern te bespreken en om er lessen uit te trekken."